Een gezegend prediker (4)

Catechisatie

Hiervoor was zijn onderwijzersloopbaan een uitstekende voorbereiding geweest. Ook had mijn vader in Utrecht wel zondagsschoolonderwijs gegeven.

Catechiseren deed hij graag. Hij trok er vele uren van zijn drukbezette werkweek voor uit. Ik lees zelfs ergens van 3 uur voor de mannelijke en 3 uur voor de vrouwelijke belijdeniscatechisanten. Bij de jongeren kwam zijn vertelkunst hem te pas. Maar vooral bij de oudere jeugd was hij in zijn element. Zijn onderwijs droeg niet een theoretisch-intellectualistisch karakter. Wel was hij er op gesteld dat 'klein-' en bij de ouderen 'groot-Hellenbroek' van buiten werden geleerd. Maar de betekenis en het gewicht der heilsfeiten voor de praktijk van leven en sterven, werden de catechisanten met ernst en met warmte voorgehouden. Ik heb in deze tijd per telefoon of per brief nog verschillende getuigenissen daarvan ontvangen.

Iemand schreef me een herinnering van vele jaren geleden. Mijn vader wilde de jeugd beter leren zingen met het oog ook op de gemeentezang. Hij koos daarvoor wat minder vaak gebruikte psalmen. Eens was het de indrukwekkende 29ste Psalm. Het wilde niet erg vlotten. En meisjes giechelen gauw. Het contrast tussen de verhevenheid van deze Psalm en het geluid van dit gelach, trof mijn vader op dat moment zó, dat hij zich bedroefd omkeerde, en zei: kinderen, in de hemel hoop ik zó God te verheerlijken, en moeten jullie hierbij lachen? De echtheid van deze reactie van mijn vader raakte deze kinderen dermate, dat ze opeens doodstil werden en ze dit moment nooit meer vergaten. Dit zou die indruk nooit hebben teweeggebracht, als er ook maar een zweem van onechte, opgelegde vroomheid in had gezeten.

Ik herinner me, dat mijn vader eens de grote meisjes moest vermanen tot een behoorlijk gedrag tegenover het andere geslacht. Dit, omdat één van haar aanstoot gegeven had. Nu, mijn vader kon dat doen, zo dat er geen woord frans bij was. Maar de vermaning eindigde met: 'maar geen kniesoren, hoor! Bovennatuurlijke dingen vragen om geen onnatuurlijke levenswijze.

Analfabeten

Die kwamen vroeger nogal eens voor. Gevolg was dat deze mensen geen bijbel konden lezen. En ook geen ander leerzaam boek. Het was de gewezen onderwijzer een uitdaging deze mannen en vrouwen te leren lezen. Hij nam die uitdaging aan en velen zijn hem daar nog vele jaren dankbaar voor geweest! Soms ging de bijbel in meer dan één betekenis open.

De gemeente reageert

Mijn vader was dus in volle actie. 's Zondags en in de week. Het was alsof de lang opgehouden stroom van verlangen naar dit werk nu losbrak in een verdubbelde inspanning om in minder ambtsjaren zo mogelijk meer te doen. Hij spaarde zichzelf niet.

Nu - de gemeente kwam ook in actie! Hoewel de brugkerk in Waddinxveen plaats bood aan zo'n 800 kerkgangers, moesten er maatregelen genomen worden om de kerkgangers te bergen. Die resulteerden in een paar galerijen. Het kostte wel heel wat wikken en wegen. Want als deze predikant weer eens wegging, zou het dan geen weggegooid geld wezen? De beslissing werd vergemakkelijkt door een belangrijke gift, die mijn vader voor dit doel ontving. Aan die gift was echter een voorwaarde verbonden nl. dat een derde van de meerdere zitplaatsen aan de armen der gemeente ten goede zou komen. Dat was naar het hart van mijn vader. En de armen, die zo lang in de gemeente van Christus, veracht waren, in strijd met o.a. Jacobus 2, kwamen!

Maar niet alleen de armen werden geholpen aan zitplaatsen onder het Woord. In het Woord en door dat Woord werd aan rijk en arm een rijke Christus verkondigd aan een arme zondaar. Maar dit diep in de harten te doen verstaan ligt niet in de macht van een mens. Die God, Die mijn vader tot dit werk geroepen en bereid had, liet hem niet op rotsen ploegen. In zijn brieven lees ik niet alleen van de grote belangstelling in de prediking, maar ook van zaad, dat wortel geschoten had en vrucht droeg voor de grote oogst van de grote Landman.

Persoonlijke benadering

Ik moge deze periode van zijn predikantschap in Waddinxveen beëindigen met een voorbeeld van een ontmoeting met zo maar een mens, die op zijn weg geplaatst werd.

De enige reisverbinding, die Waddinxveen destijds had, was per boot over de Gouwe. Mijn vader gaat een keer met 'de Boskoper' of een andere boot naar Gouda. Hij komt te zitten naast een onbekende man, met wie hij een gesprek aanknoopt. Dat lag hem. Zo maar over alledaagse dingen. In de loop van het gesprek bracht mijn vader het in de gewenste richting door te zeggen: mag ik misschien vragen: waar is de reis naar toe? Ik weet het antwoord niet meer, of het voor zaken was, of voor familieaangelegenheden. Mijn vader liet de man rustig daarover vertellen. Maar toen opeens zei hij: ja, ik bedoelde met mijn vraag eigenlijk iets anders: de levensreis! Waar reist u naar toe? De man begreep. In Gouda namen ze afscheid. Ongeveer 14 jaar later stond mijn vader in Delft en zou op een weekavond in Vlaardingen spreken. Op weg naar het station, voor de terugreis, loopt hem iemand achterna en roept hem aan. Veel tijd was er niet. Maar de man moest één ding kwijt. De vraag, hem in de boot gesteld, had hem niet losgelaten. Nu mocht hij het weten!

Het doet me denken aan het woord van de Prediker: werp uw brood uit op het water, en gij zult het vinden na vele dagen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen