Vraag aan het jonge volk: Welke kant gaan wij op?

Wij behoeven niemand te vertellen dat wij leven in een explosieve tijd, een tijd van de grootst mogelijke tegenstellingen. Veel oorlogsgeweld, veel poging tot vrede. Eerder landt de mens op de maan dan dat kinderen in de derde wereld een schoteltje rijst krijgen. Kinderspeelplaatsen worden gebouwd én kazernes. Verloedering en verdierlijking enerzijds en anderzijds de humanistische leus: 'Een mens is zo kwaad nog niet.' De tijd van een kleiner wordende kerk en van luidruchtiger roepen: 'God is dood!' Van leugenachtige reclame en eenzijdige volksvoorlichting. Sport-en filmsterren zijn meer bekend dan Gods oude vrienden Abraham, Izaak en Jakob en vele moderne tophits genieten grotere bekendheid dan de psalmen en liederen waarin gezongen wordt over wat men met de Heere God kan genieten. Groot enthousiasme voor de moderne, vaak pornografische lectuur, maar de oude, heilige Schriftuur is voor velen niet interessant, of het moest zijn om daaraan met het verwaten verstand te scheuren, tot - zelfs in de kerken toe. 'Welke kant gaan we op, waar komen we terecht? ' Optimisten zeggen dat we de goede kant opgaan wanneer de God-loze ideeën en ideologieën maar doorgang vinden. De pessimisten zien er geen gat meer in en vragen: 'Waar leef je nog voor als we toch de kant uitgaan van de totale nacht en de volkomen vernietiging van al wat leeft? '

Het heel oude, maar toch hypermoderne boek, de Bijbel, zegt dat wij heel hard de kant uitgaan van het wereldeinde, wij vliegen de kant uit van Jezus' hoge dag. De wereld hijgt naar de oudejaarsavond. De wereldwagen, waarop wij voorthotsen, raakt versleten: piepende scharnieren en versleten assen. Die kant gaan wij allemaal op. Maar hoe? Je kunt daarnaar toe leven zonder wezenlijk uitzicht en zeggen: 'Geef me mijn pleziertje, want morgen zijn we wellicht al dood!' Of... we leven daarnaar toe met heilige verwachting, omdat we uit Gods mond hoorden en door Zijn Geest leerden geloven dat alles nieuw wordt, de hemel en de aarde. Je kunt de richting uitgaan van de buitenste duisternis of van het stralend licht van een nieuw paradijs. Mij dunkt, ieder zal dat laatste begeren. Vraagt iemand naar de goede richting dan wil God daarop antwoord geven en Hij wil in dit antwoord ernstig worden genomen. God vraagt oriëntatie. Vandaag aan de dag staan langs de toevoerwegen naar steden en grote dorpen achter glas aangebrachte plattegronden, waar men zich kan oriënteren. Oriëns betekent letterlijk: de opgang van de zon, dus het oosten. Vanuit het oosten kun je dan west, noord en zuid opzoeken.

De tekst stelt ons a.h.w. een kruispunt van wegen voor: je kunt allerlei kanten op. Veel gidsen willen ons de weg wijzen en zij beloven een vlot en pikant leven. Groot is de verzoeking naar hen te luisteren, want zij zijn niet karig in de aanbieding van onderscheiden amusement. In de grote automaat van het bonte leven stop je je geld en als vanzelf komen de meest gewenste dingen tevoorschijn. Zo was dat gegaan bij veel jongere en oudere mensen uit Juda, het tweestammenrijk. Zij hadden geluisterd naar de valse profeten die een toekomst hadden voorspeld van vrede, vrede en geen gevaar, maar ze hadden niet gemerkt dat ze steeds verder van de goede weg waren afgeraakt en al verder van de Heere God waren verdwaald. En het einde van het volksbestaan stond voor de deur, de deportatie naar Babel was héél dichtbij!

Jeremia, als jonge man door God tot profeet geroepen, roept op tot oriëntatie en zegt: 'Mensen, sta toch stil op uw wegen en vraag naar de oude paden.' Wat zijn dat? Dat zijn de paden van Gods Woord en Wet. Jeremia zegt dat het volk opnieuw de vaderlandse geschiedenis moet leren, want die geschiedenis bewees dat een volk dat wandelde op de weg der geboden een gezegend volk is. Jeremia is mede gevormd door de oude schrijvers en profeten vóór hem. De geschiedenis bestaat niet uit onsamenhangende - feiten, maar toont ons Gods gangen in de loop der eeuwen.

Maar de meeste mensen, ouderen en jongeren lachten om die ouderwetse profeet. Hij was een vervelende man, zo'n 'stijve', die niks goed vond. Men wilde een nieuwe toekomst, zonder nog gebonden te zijn aan de oude normen en wetten van de Heere God. 'Slechts wat nieuw is kan behouden, achter raakt wie stil blijft staan.' Zij wisten niet dat de profeet vaak schreide om hun dolle roes. Zij wisten niet en geloofden het ook niet dat hij het beste met hen voorhad. Hij wilde zo graag dat ze zich zouden oriënteren en dat ze stil zouden staan in de hete draf van het levensamusement.

Als ook wij in deze overdenking ons voegen bij Jeremia, ons voegen naar wat de Heere God vraagt, dan doen wij dat bepaald niet omdat wij versufte grijsaards zijn of bekrompte, zwartgallige mensen, maar omdat wij geloven dat er maar één goede en beproefde weg is om rust te hebben en gelukkig te zijn. Jezus Christus is de weg. Hij is ook de waarheid en het leven. Deze Gids bedriegt ons niet en stelt de zaken niet mooier voor dan ze zijn, zoals de duivel dat doet. Hij vraagt of wij ons leven voor Hem over willen hebben, zoals Hij Zijn leven voor ons over had. Bij Hem is het onmogelijk van twee walletjes te eten, onmogelijk regelmatig de gast te zijn van de duivel en zo nu en dan, als het gaat spannen, ook Hem eens nodig te hebben. Je kunt immers nooit twee heren dienen, net zomin als je kunt afstemmen op twee radiozenders tegelijk?

Veel mensen slenteren tegenwoordig maar zo'n beetje in het kerkelijk leven. Past het mij dan doe ik mee, past het me niet dan ga ik mijn eigen weg. Er kan zich niets voordoen of wij blijven thuis en zoeken ons vertier. Lauw water is walgelijk en een lauw christendom is ook walgelijk. Vragen naar de oude paden is niet een schijnheilig gezicht zetten als de farizeeër, ook niet dat je behoort bij de brave hendrikken of veel goede gewoonten aanneemt en van binnen dezelfde onbekeerlijke mens blijft.

Vragen naar de oude paden is bidden of de Heere God ons bij de hand wil grijpen of Hij ons leiden wil door de wildernis van de tijd. Ook dat je veel aan je voorhoofd denkt, waarop vroeger de Vader en de Zoon en de Heilige Geest hun naam lieten schrijven toen jouw naam werd genoemd. Je mag daarop pleiten als je het zo moeilijk hebt in het lawaai dat de afgoden maken, als je rondom en binnen in je de puinhopen ziet. Beschouw Gods Woord en Wet niet als antieke erfstukken die zo nu en dan eens worden afgestoft en dan weer veilig worden weggeborgen. Denk maar eens aan die luie dienstknecht in de gelijkenis van de talenten!

Wandelen, niet slenteren, niet de kantjes eraf lopen. Jong en oud worden opgeroepen om zich in te zetten voor Gods koninkrijk, om zich in te spannen voor de dienst van de Heere Jezus. 'Dat deed Ik voor u, wat doet gij voor Mij?' Langzamerhand hebben wij intellect en knappe mensen genoeg, maar er is een schreeuwend tekort aan arbeidskrachten in de dienst van Jezus Christus. O, wij zijn verlegen, meer dan om brood, om het arme zondaarsgeloof en het rijke kinderengeloof! Wandelt daarin!

Jeremia zweert niet bij alles wat alleen maar oud is. Verre vandaar! Het oude is niet goed omdat het oud is en het nieuwe is niet goed omdat het nieuw is. De profeet wil zijn volk vooruitbrcngen door het terug te roepen. Profeten zijn echt progressieve, vooruitstrevende mannen. Met de Heere God zijn ze nooit bedrogen uitgekomen; zij wijzen altijd vooruit, omdat zij voortbouwen op het eenmaal gelegde fundament. Wat vergaat, het Woord bestaat! De God der geschiedenis, de God van de vaderen is vandaag dezelfde God en Zijn Woord lijdt niet aan verval van krachten.

Die God, zegt Jeremia, geeft rust aan onze zielen. Ook de Heere Jezus beloofde die rust aan belaste en vermoeide mensen, wanneer zij tot Hem kwamen om te worden geholpen. Rust! Valt dat woord vandaag niet uit de toon? Is die zaak niet hopeloos zoek? Onrust in de wereld en in de kerken, onrust in de maatschappelijke verhoudingen, onrust in de politiek, onrust in de handel en in het verkeer, onrust ter zee, te land en in de lucht. Onrust onder de dictatuur, onrust onder de democratie. Onrust en onlust en maar proberen rust te zoeken door nog meer onrust te stoken. Zo gaat het toch? Wij voelen het onbewust aan dat we maar een klein poosje leven en daarom woelen wij onrustig. De tijdgeest jaagt ons op en de duivel staat met de stok achter ons. Na de 2e wereldoorlog schreef prof. Huizinga zijn beroemde boek: 'Geschonden wereld'. Wie geeft een oplossing, wie geeft rust? Adolf Hitler beweerde in zijn dagen dat de krachten om de ontredderde wereld te verbeteren in die wereld zelf lagen. Maar hij vergiste zich en de Humanisten vandaag vergissen zich evenzeer. Toch had Sokrates, zo lang geleden, al gezegd: 'Homo homini lupus est, dat is: de éne mens is voor de ander een wolf.'

De oorsprong van alle onrust ligt hierin dat wij brutaal onrust gestookt hebben in Gods mooie schepping, dat wij het Hem kwalijk genomen hebben dat Hij God is. Daar moet je terechtkomen, wil je de ware rust genieten. Dat is het grote jeugdprobleem, het grote ouderenvraagstuk In die onrustige wereld is Jezus Christus binnengekomen. Hij heeft van die onrust alles ondervonden wat de hel heeft. Luister, hoe Hij bad: 'Mijne ziel is geheel bedroefd tot de dood toe.' Meer dan iemand anders weet Hij alles van de onrust af. Daarom wil Hij zo graag je leven binnenkomen om een nieuw mens van je te maken, dooreen nieuwe geboorte, niet uit het bruisende vlees, maar door de kracht van Zijn Geest. Laten wij daaraan naar Hem toegaan met onze onrust, met onze benauwdheid, met ons masker, met onze schijn. Laten wij belijdenis doen van ons afgaan van de paden van Woord en Wet, ja laten wij ons verootmoedigen en ons hart. zó vol van schuld, voor Hem helemaal uitstorten. Wie zó 'uitverkoop' houdt van zijn leven, ontvangt rust, want er is onze God alles aan gelegen ons gelukkig te maken en ook het jonge leven leefbaar te doen zijn. Wat zeg je nog? Datje dat wel zou willen zien? In de kerk vaak een muffe boel en in de wereld een geniepige boel? Daarin heb je gelijk, ik weet het ook. Maar beste vrienden, je mag niet vergeten dat kinderen van Jezus moeten leven door het geloof. Zij moeten niet allereerst letten op de dingen die we zien, want die zijn tijdelijk, maar zij moeten zich oriënteren op de dingen die we niet zien, want die zijn eeuwig.

Als er geen echt geloof is, word je inderdaad verbijsterd door de janboel en de chaos in je en om je heen, maar het ware geloof ziet en weet dat de Heere God steeds verder werkt naar die éne kant, naar de Oriëns, naar de opgang van de zon, naar de stralende openbaring van Zijn Koninkrijk. Kom, laten wij ons daarop oriënteren en het beproefde pad bewandelen van het Heilig Boek. Zullen wij nu samen bidden het oude vers, dat ook jij kent: 'Heere, maak mij uwe wegen door Uw Woord en Geest bekend, leer mij hoe die zijn gelegen en waarheen Gij Uw treden wendt. Laat mij wandelen op de goede weg om Jezus' wil en... vooral aan Jezus' hand.

P.S. De tekst voor deze meditatie is Jeremia 6 : 16a:

'Zo zegt de Heere: Staat op de wegen en ziet toe en vraagt naar de oude paden, waar toch de goede weg zij en wandelt daarin, zo zult ge rust vinden voor uw ziel.'

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen