Boekbespreking

Philip P. Hallie: Opdat geen onschuldig bloed vergoten wordt... Goedheid en gerechtigheid in Le Chambon sur Lignon in de jaren 1939-1944, Uitgave van Kok, Kampen, prijs: ƒ 29, 90.

In een klein protestants dorpje in Zuid-Frankrijk zijn in de Tweede Wereldoorlog veel joden en andere vluchtelingen van een wrede dood gered. Ds. Trocmé en zijn vrouw Magda hebben van hun pastorie en van heel het dorp een vrijstad gemaakt (titel van het boek ontleend aan Deut. 19 : 10). Pas nu zijn deze zaken aan het licht gekomen en dat danken we aan de joodse criminoloog, Philip P. Hallie, die in dit boek breedvoerig verslag doet, zodat het nageslacht kennis kan nemen van deze unieke gebeurtenis. Het boek leest goed; het is niet alleen een verslag. De schrijver is gegrepen door de gedachte van geweldloosheid van ds. Trocmé, die op deze manier in praktijk gebracht is. De gedachte van de geweldloosheid wordt verder duidelijk gemaakt met materiaal uit de filosofie en ethiek. Ds. Trocmé gaat uit van de Bergrede; Jezus als voorbeeld-mens heeft in zijn leven die grondwet, vervat in de Matt. 5/7, gerealiseerd en dat verwacht Hij ook van zijn volgelingen. Vanuit die visie heeft ds. Trocmé altijd proberen te leven. Ruimte voor een andere opstelling vanuit het Evangelie is er bij Trocmé niet; de schrijver heeft dat vraagstuk ook niet verder uitgewerkt. Hét boek is juist in onze tijd, i.v.m. de bewapeningswedloop en de positiebepaling vanuit de kerk(en) met betrekking tot dit vraagstuk, erg aktueel. Het is een stem waarvan wij, maar ook de jongeren, zeker kennis moeten nemen bij de bezinning, op wat er gebeurd is in de jaren veertig in christelijk West-Europa met de Joden en met het oog op nu én straks.

Billy Graham: Gods wind waait waarheen hij wil. Verzameld door Donald E. Demary. Uitgave van La Rivière & Voorhoeve Zwolle.

In dit keurig gebonden uitgevoerd boek, treft u fragmenten aan uit redevoeringen van de Amerikaanse evangelist. De verzamelaar is een grote bewonderaar van Graham. Dat blijkt uit het woord vooraf: Graham is de enige dominee in onze tijd die 'de geheiligde waarheden van de Bijbel zich zo eigen gemaakt heeft, dat hij ze zo door kan geven dat ze meteen in iemands hart doordringen!' De konklusie kunt u zelf wel trekken. De gekozen citaten gegroepeerd rond een aantal thema's, geven een goed beeld van de bekende evangelist. Door de korte aanhalingen en de rubricering rond een aantal thema's kan het boek ook als dagboek gebruikt worden. Graham legt sterk de nadruk op de persoonlijke verantwoordelijkheid van de mens, de zondaar; m.i. komt het facet van het eenzijdige van Gods werk te weinig aan de orde. T.a.v. de ethische konsekwenties van het Evangelie, als het gaat om de vragen rond b.v. de sex, het huwelijk, het gezin en het geld, in het persoonlijk leven, zijn we het in grote lijn met de visie van Graham eens. Als u nog nooit iets gelezen hebt van Graham, dan zou dit boek een goede kennismaking kunnen zijn.

Prof. dr. H. van der Linde: De kleine oekumene en de grote. De noodzaak van een nieuwe levensstijl. Uitgave van Ten Have b.v. te Baarn, deel 5 van de twaalfde jaargang van de serie Oekumene. Prijs: ƒ 14, 50.

De schrijver, hoogleraar in de geschiedenis en problematiek van de oekumenische beweging aan de Katholieke Universiteit van Nijmegen, heeft in deze paperback een belangrijk onderwerp aan de orde gesteld. Hij schrijft duidelijk en boeiend. De wereld is op weg naar de wereldeenheid, de grote oekumene. Daarbij kan de kleine oekumene, o.a. de Wereldraad van Kerken, een dienende rol vervullen. De Derde Wereld is politiek vrijgekomen, maar sociaal-economisch zijn ze (worden ze steeds meer? ) afhankelijk van het Westen. De schrijver roept het Westen (ons) op tot een matiging, tot inleveren, tot een stapje terug, tot een christelijke levensstijl, tot herverdeling van de welvaart. Konkreet kan dat gestalte krijgen door ontwikkelingssamenwerking en steun aan de bevrijdingsbewegingen. De resultaten van de studies van de Club van Rome b.v. doen je schrikken en maken je met de scribent bewust, dat je als christen niet als een struisvogel mag leven.

In de studie die ons gegeven is, wordt duidelijk dat de kerk de agenda van de wereld moet volgen. Extra stimulansen krijgt de kerk door de herontdekking van Israël, door nieuw licht op Jezus, de Christus en de vernieuwing van de kerk, aldus de auteur. Maar de kerk dan niet meer 'als de plek waar de Heiland zondaren door het sacrament van de Woordverkondiging de vruchten van zijn volbrachte heilswerk laat uitdelen door de Geest, die langs de rijen gaat en dit Woord toepast aan de harten'. (99) En 'Jezus Christus als de uit de weg geruimde maar tot leven opgewekte en voortwerkende Messias zijn messiaans werk voortzet. Om deze wereld die uiteengeslagen, verstrooid is in Godshaat (...) weer bijeen te roepen door omkeer tot geloof. De wereld heeft toekomst.' (100) 'We hebben als mensheid nog 2 miljard jaar te leven op aarde. We leven dus in de morgen van de wereldgeschiedenis. Het is niet vijf voor twaalf, zoals Johannes de Heer met het Zoeklicht in een eigenaardige vroomheid waar wou hebben. (...) We hebben bijbelse profetische eschatologie nodig, geen apocalyptiek.' (75) Wil de kerk optimaal kunnen meewerken aan de realisering van de komende wereldcultuur, de ene wereldsamenleving, gedragen (zoals de westerse gekerstende cultuur eeuwenlang, ook nu nog door veel secularisatie heen!) door het bijbels humanisme (108), dan zal de ene wereldkerk vlug moeten komen. De heimelijke lust van de kerken om het confessioneel eigene te onderstrepen of te cultiveren, zal afgeleerd moeten worden; het moet operationeel gemaakt worden in het geheel. (107)

De kerken moeten de handen ineen slaan: 'Zeg de kinderen Israels dat zij voorttrekken'. Veel initiatieven van de Wereldraad van Kerken, in het kader van de realisering van de ene wereldkerk én ene wereldsamenleving worden geduid en geprezen. Het zal u duidelijk zijn dat de schrijver vanuit een geheel andere visie op kerk en wereld opereert. Een aantal bijbelse gegevens rond de tekenen der tijden, de grote afval en de komende antichrist en de valse profeet, zijn onder tafel verdwenen. Het uit-de-wereld-geroepen-zijn én het-in-de-wereld geplaatst zijn, het gast-en-vreemdeling-zijn én . zoutend-zout, lichtend-licht en stad-op-een-bergzijn, deze spanning ontbreekt in dit boek. Al is het vijf voor twaalf, dan moeten wij nog zo getrouw als de engelen ons werk doen in de wereld, die op veel plaatsen bloedt uit wonden! Maar aan de andere kant mag/moet er ook de Maranatha-houding (Johannes de Heer) zijn.

I. A. Kole

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen