Dit zeggen zij van het boek

Ir. J. van der Graaf in De Waarheidsvriend: Vooral in het eerste deel van het boek klinkt een hartstochtelijk protest tegen de gevestigde kerken door. Wie daar niet tegen kan moet het boek niet lezen. Men moet dan wél bedenken dat het gaat om het protest (met daarachter dunkt me een vurig verlangen) van een buitenkerkelijke, die naar de echtheid van de kerk naar buiten, naar de wereld toe, vraagt en die ziet dat die echtheid in verdeeldheid ten onder wordt gehouden. Ir. Van der Graaf, een gedeelte citerend waarin het kerkzijn nader wordt omschreven, merkt daarbij op: een scherpe foto van de kerk, genomen door een buitenkerkelijke. Wie zou er niet een stuk werkelijkheid in herkennen, hoe zwart-wit de redenering ook is? De schrijver illustreert zijn protest met tal van andere voorbeelden, in geladen stijl, in beeldrijke taal. Als een voorbeeld daarvan noemt de recensent: 'Ons land zakt weg in een poel van zonde! het is vervuld met vergoten onschuldig bloed; het woord van God wordt gehoord noch gekend; afgoderij is er alom. Door God tot gruwel verklaarde zonden, zijn vrijwel algemeen aanvaard. Maar waar dan is dat volk, dat zich verbonden weet met het woord van God, tot een zoutend zout onder ons volk en tot een lichtend licht voor ons volk? Ach tot welke kerk zou iemand moeten gaan, als hij wil weten wat de waarheid is en als hij wil weten wat voor fatsoensregels God nu werkelijk in Zijn Woord heeft gesteld?' Kortom allerminst een oppervlakkig protest, eerder een hartstochtelijk protest, waarachter een hartstochtelijk verlangen zit. Het mondt uit in een hoofdstuk, dat als titel draagt: 'Kerken wat dan is jullie erfenis?' 'Het bestaan van iedere kerk (afzonderlijk, v.d.G.) is in tegenspraak met het bestaansrecht van de andere kerken. Maar terwijl u, verdeelde kerken, zo ijverig bezig was de klok te luiden voor uw eigen gemeenteleden, heeft men buiten de kerk de mensen het doemdenken bijgebracht. Men heeft hen namelijk geleerd niet meer te geloven in een God en in een eeuwig leven.'

Waar is de profetie vandaag? Naar binnen en naar buiten? We leggen de hand maar op de mond als we de spiegel voorgehouden krijgen.

In het tweede deel van zijn boek gaat schrijver dan in op wat hij in de Schriften vinden mocht, zowel ten aanzien van zonde en genade. Schepping en Verlossing, alsook ten aanzien van de profetieën en wat die te zeggen hebben over de eindtijd, met name ook ten aanzien van Israël en Jeruzalem.

De recensent die het boek van Pé de Bruin soms te weinig doordacht vindt 'in gemeenschap met de klassieke leer van de Reformatie' zegt desondanks: Vaak overkwam me een gevoel van vreugde als de schrijver zo onbekommerd, vanuit de Schrift met hart en verstand belijdt wat ons lietis en wat binnen de kerken al zo vaak is prijsgegeven in een horizontalistische interpretatie van de Schrift.

Ir. Van der Graaf zegt in het slot van de uitvoerige recensie die hij aan dit boek wijdde: Toch zeg ik - en ik bedoel het even hartstochtelijk als De Bruin zijn boek schreef - 'kom ga met ons en doe als wij'. Want je kunt God niet tot Vader hebben als je de kerk niet tot moeder hebt. Waar is die moeder dan? Laten we die zoeken temidden van het gruis van Sion. Maar wel samen.

Ds. J. M. G. Sijtsma, gereformeerd legerpredikant, schreef in De Zwolse Courant: Hier spreekt een buitenkerkelijke, Pé de Bruin, die door omstandigheden de mogelijkheid had ruim tien jaar bijbel te bestuderen en uitsluitend aan de hand van die studie een boeiend en uitermate uitdagend boek schreef onder de titel: 'Geen geloof zonder bewijs'. De Bruin schreef een opmerkelijk boek, overtuigd van de waarheid van zijn visie, de kerk in menig aspect hekelend, maar bovenal met liefde voor de medemens, die op zoek is naar de enige God. Die Zich door mensen laat vinden.

Ds. J. H. Velema, chr. geref., in Koers: Dit is een bijzonder merkwaardig boek. De schrijver adresseert het aan het volk waarvan hij deel uitmaakt: het buitenkerkelijke. In 22 hoofdstukken vertelt de schrijver, die beslist een vlotte pen heeft, wat hij ons te zeggen heeft: een uiteenzetting over het Sola Scriptura dat veel aandacht verdient... een aanklacht tegen die ergenis gevende zeer onbijbelse verdeeldheid die eindelijk eens opgeruimd moet worden... wordt de moderne theologie en de feministische theologie onder handen genomen op een wijze, die respect afdwingt... de paragraaf over de feministische theologie is bijtend sarcastisch maar raak... is datzelfde evangelie geworden tot een trekpaard van de revolutie... We zijn dankbaar dat deze zaken, die in ons blad ook telkens aan de orde zijn gesteld, op deze wijze door deze schrijver zo zijn verwoord. De auteur is duidelijk iemand die niet naar de kerk gaat. De bestaande kerkelijke instituten hebben hem niet bevredigd en bevredigen hem hoe langer hoe minder. Maar intussen is de schrijver beslist geen ongelovige, die erop uit is kerk en christendom te kraken en het geloof belachelijk te maken. Juist het tegendeel: Zijn boek is een apologie, een aanklacht en een getuigenis.

* Een apologie, een verdediging van het christelijk 'geloof zoals menige predikant het niet zou kunnen doen.

* Een aanklacht tegen de verdeeldheid van de kerken, ook een aanklacht tegen de afval van het geloof zoals die in de moderne theologie te constateren is.

* Maar bovenal een getuigenis van het geloof in de God van de Bijbel en in onze gezegende Heiland.

De auteur heeft wat te zeggen en zijn woorden laten diepe indruk na. Hij heeft er recht op gelezen te worden. Zijn boek moge velen buiten en binnen de kerken tot nadenken stemmen.

J. J. Frinsel in De Oogst, uitgave van de Vereniging tot Heil des Volks: De grote verdienste is dat hij zich vooral beijvert om de Bijbel te laten spreken en dat zal voor velen verrassend zijn... ik denk dat als ik dit boek in handen gekregen zou hebben toen ik nog geen christen was, ik er beslist door aangesproken zou zijn. Ik wil wel zeggen dat wie niet bang is om zijn verstand te gebruiken aan dit boek goede uren zal beleven en dat geldt voor zowel binnen-als buitenkerkelijken. Ik hoop dat velen het zullen lezen. Het is een bemoedigend en geloofsopbouwend boek... zeer de moeite waard...

Ds. H. J. Hegger in In de Rechte Straat: Ik ben het helemaal eens met de schrijver wanneer hij zegt: geloof dat zich baseert op gevoel is als staan op een springveren matras; zo sta je en zo ga je. De schrijver aanvaardt de Bijbel als volstrekt onfeilbaar Woord van God. Ook zijn belijden aangaande Christus is volkomen helder. Wat betreft het veel gehoorde: er is nog niemand van de doden teruggekeerd: Pé de Bruin geeft op een zeer boeiende wijze antwoord op deze boosdoener. U begrijpt dat ik het boek 'Geen geloof zonder bewijs' van harte bij u aanbeveel.

Verkrijgbaar via de boekhandel

Degenen die in een streek wonen waar het boek niet verkrijgbaar is kunnen het ook rechtstreeks bestellen door ƒ 27, 50 over te maken op giro 2543967 t.n.v. Uitgeverij Bosch en Hoven, Pb. 26, Groenekan (tel. 03461-3650).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen