Telkens opnieuw gereformeerd worden

Op 10 november a.s. is het 500 jaar geleden, dat Luther, de grote Reformator, in Eisleben geboren werd.

Op 31 oktober - a.s. maandag - is het weer hervormingsdag. We hebben dit Luthernummer van ons blad, nu deze data zo dicht bij elkaar liggen, bewust aan de vooravond van reformatie-herdenking gepland. De datum 31 oktober, dat dag waarop Luther zijn stellingen aansloeg aan de slotkapel te Wittenberg, is immers dé dag, waarop door Gods genade, de grote kerkstrijd begon, die niet van tijdelijke aard zou blijken te zijn, maar die een vernieuwing van de kerk inluidde, die tot vandaag fundamenteel is. Sindsdien is er het geding tussen Rome en de Reformatie. Vandaag - in een tijd van oecumene wordt gesuggereerd, dat de scherpe kantjes wel van dat geding af zijn, vanwege allerlei ontwikkelingen bij Rome. Wij menen echter in gemoede dat de zaak, waarom het in de Reformatie ging, nog brandend actueel is. De zaak, waarom het gaat, is vandaag namelijk óók brandend actueel binnen de kerken van de Reformatie zélf. Is de drieslag van de Reformatie (Sola Scriptura, Sola Gratia, Sola Fide) binnen de kerken van de reformatie zelf (voldoende) bewaard?

Men kan die vraag stellen naar de kant van hen, die in 'grenzeloos' oecumenisme zich allang met Rome verzwagerd hebben. Men kan die vraag echter ook in het algemeen stellen. Leeft de belijdenis van de rechtvaardiging van de goddeloze, van Luthers ontdekking van de borggerechtigheid van Christus, door Wiens lijden en sterven een mens alleen maar rechtvaardig is voor God, ook in dié kerken, waar Luthers belijdenis misschien met de mond wordt geroemd?

Bij alles wat er vandaag over Luther geschreven wordt - en dat is buitengewoon veel, waaruit wél blijkt hoe groot Luther in de (kerk)geschiedenis is geweest - willen wij in dit nummer van ons blad óók een steentje bijdragen. In een aantal bijdragen worden wezenlijke aspecten van Luther naar voren gehaald. Opdat wij niet vergeten! Liever: opdat wij de spiegel van het Woord naar het gehéél van onze kerken en naar elk kerkelijk leven afzonderlijk nog eens voorgehouden krijgen. Het gaat daarbij niet om Luther. Het gaat om Gods genade, in het leven van Luther verheerlijkt, die zichtbaar mocht worden in brede kringen van kerk en samenleving.

In de D.D.R.

Dezer dagen hadden we het voorrecht om met 28 personen, uit 'onze kringen' zoals dat heet, een Lutherreis te maken naar de D.D.R. Van die reis volgt hier geen verslag; (geïnteresseerden moge ik verwijzen naar een 'dagboek' van deze reis in het blad Koers, dat met ingang van 1 november in een nieuwe opzet verschijnt). Wel één ding over deze reis. Hoezeer ook het leven in de D.D.R. een gekooid leven is, en Luthers 'vrijheid van een christenmens' daar echt niet kan worden beleefd (ook al heeft de kerk een zekere mate van vrijheid, zeker in dit Lutherjaar), in de D.D.R. kan men op de verschillende Lutherplaatsen toch kennis nemen van wat in kerken en musea wordt bewaard van Luthers erfenis. Dat betekent dat ook allerwegen de citaten, de markante uitspraken van Luther, leesbaar zijn.

En dan denken we met een Schriftwoord: het Woord van God is niet gebonden: ook daar niet. Was dat Woord ooit een keer dynamiet in kerk en staat in Luthers dagen, vandaag is dat Woord nóg een kracht Gods, voor ieder die gelooft, maar óók voor kerk en samenleving als geheel als het, gelijk in Luthers tijd, in de kerk en in de samenleving wordt geworpen.

In de D.D.R. wil men momenteel toch één van de 'grote zonen' eren. Daarachter zit ook een stuk nationaal besef. 'Als men een Duitser open snijdt komt er een Luther uit.' En zéker wordt ook gepoogd een eigen interpretatie van Luther te geven, die strookt met het huidige systeem aldaar. Maar dan weer: het Woord Gods is niet gebonden! Door het loutere afbeelden van wat Luther zei en schreef, van wat Luther uit het Woord ontdekte, vindt 'propaganda' voor het geloof plaats. En waarom zou onze goede God, in Wie Luther zoveel fiducie mocht krijgen, ook vandaag het werk, dat toen begon, niet kunnen voortzetten? Om zo een gekooid volk opnieuw te brengen bij de bronnen, waar het water des levens opwelt en het in meer vrijheid te doen leven?

Ook hier

Maar intussen hebben we alle reden om hier in het vrije Westen ons ook ontdekkend de spiegel te laten voorhouden. Hebben wij de vrijheid zelf niet misbruikt, of om het bijbels te zeggen, gebruikt als een oorzaak voor het vlees? We mogen ons afvragen of wij in het Westen de mensen in het Oosten wel tot jaloersheid verwekken. Daarom bidden we of God vandaag ook hier een nieuwe Reformatie geven wil in kerk en staat. Als daarvoor de herinnering aan Luther dienen mag, nu hij zo allerwegen wordt herdacht, dan zou dat grote winst zijn.

Intussen geldt het devies van de Reformatie zelf. Reformata quia (semper) reformanda. Gereformeerd, om telkens wéér gereformeerd te worden!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen