Globaal bekeken

Telkens weer blijkt men in de Gereformeerde Kerken erg gevoelig te reageren op artikelen, met name ook vanuit de kring van de Gereformeerde Bond, waarin aangewezen worden de grote verschuivingen, die zich in deze kerken in theologisch opzicht hebben voorgedaan, daarin tot uitdrukking komend dat men de binding aan de belijdenis grosso modo heeft los gelaten. Anderzijds kan men niet anders dan toegeven, dat deze verschuiving zich inderdaad heeft voorgedaan.

In het blad van de Provinciale Kerk Vergadering van de Nederlandse Hervormde Kerk in Noord-Holland gaf scriba ds. S. de Jong in september 1983 evenwel een niet mis te verstane ontboezeming, gericht op Samen op Weg, waarvan men zich kan afvragen hoe dáarop in de Gereformeerde Kerken wordt gereageerd. De doleantie 'een historische vergissing...'. Hier volgt een deel van dit artikel.

'In het "Samen-op-weg" proces van hervormden en gereformeerden gaat het om Kerkvernieuwing in gehoorzaamheid aan het evangelie. Dat is nogal wat. Maar dat wordt duidelijk gesteld. Dat staat in de stukken te lezen. Dat wordt in allerlei verband steeds weer herhaald. En daarom moet daaraan ook worden vastgehouden. Maar dan moet ook besproken en bewezen worden, wannéér en dat van Kerkvernieuwing in gehoorzaamheid aan het evangelie sprake is.

Dat zal niet het geval zijn, wanneer het in "Samen-op-weg" alleen maar zou gaan om het herstel van de breuk, van 1886, waarbij diegenen, die de gereformeerde kerken hebben gesticht, de hervormde kerk verlieten met name vanwege het modernistische denken, dat in deze kerk een plaats en een kans kreeg. En de kritiek hierop was dat het gezag van de bijbel als Gods Woord werd ondermijnd en dat meer waarde werd gehecht aan de resultaten van de natuurwetenschap dan aan de inhoud van de belijdenis der vade­ren. Het is wel juist dat de breuk van honderd jaar geleden wordt hersteld, omdat er geen reden meer is om de oorzaak van de scheiding van toen nu nog te laten gelden. Want wat het modernisme toen verdedigde, is inmiddels door allerlei ontdekkingen, ook op het terrein van de bijbelwetenschap en door allerlei ontwikkelingen in de theologie, ook in verband met verdere resultaten van de natuurwetenschap en met indrukwekkende ervaringen van de mensheid in de 20e eeuw, in brede kringen van de kerk min of meer aanvaard. Vanuit datgene wat we nu weten en ook mee laten tellen in ons theologisch denken en in onze geloofsbeleving, is achteraf bezien de scheiding van 1886 een historische vergissing geweest...'

***

Er wordt wat gehaspeld met namen, zeker als het gaat om hervormde aanduidingen. Men signaleert dit in artikelen, in advertenties van kerkeraden, op briefpapier, kortom allenwegen waar van een hervormde naamsaanduiding sprake is. Daarom zetten we een paar dingen nog eens op een rij.

De naam van de kerk is Nederlandse Hervormde Kerk en niet - zoals vaak (meestal) wordt geschreven - Nederlands Hervormde Kerk.

Gaat het om een gemeente, een orgaan, een pastorie, kortom om al die zaken waarbij het om het hervormd als bijvoegelijk naamwoord gaat dan moet het zijn: hervormde gemeente, hervormde pastorie, hervormde vereniging; en niet - zoals vaak geschiedt - om nederlandse hervormde gemeente, nederlandse hervormde pastorie (nog minder nederlands hervormde gemeente). De aanduiding nederlandse moet hier weg.

Zeker mag men ook niet schrijven de Nederlands(e) Hervormde kerkte... Het is altijd hervormde gemeente te... En tenslotte, men ziet soms ook aanduidingen - tot op briefpapier toe - waarin bij de gemeente nog de toevoeging Gereformeerde Bond staat. Welnu de kerkorde kent geen 'gereformeerde bondsgemeenten', nog minder 'hervormde bondsgemeenten', maar slechts hervormde gemeenten.

Of dit stukje helpen zal het euvel de wereld uit te helpen?

***

Op 9 mei II. promoveerde drs. L. F. Groenendijk aan de Vrije Universiteit te Amsterdam op een onderwerp getiteld 'De nadere reformatie van het gezin', een studie met name over de tot de Nadere Reformatie behorende Petrus Wittewrongel. Het proefschrift zal binnenkort in ons blad worden besproken.

Op deze plaats feliciteren we de nieuwe doctor met het behalen van zijn graad. We hopen van harte dat hij zijn studie te nutte kan maken bij het onderwijs (hij doceert o.a. aan de part-time opleiding van de GSA de Vijverberg te Ede) en in artikelen (hij is medewerker aan het studieblad over de Nadere Reformatie 'dokumentatieblad').

Hier volgen enkele stellingen, die bij het proefschrift waren gevoegd.

• 'Dat de opvattingen omtrent huwelijk en gezin binnen hedendaagse orthodox-gereformeerde kringen in vergelijking met vroeger geen nieuwe gezichtspunten bieden, bewijst dat hier de leer sterker is dan het leven.

• Zij die "het geloof der vaderen" belijden, doen dat dankzij hun moeders.

• De zgn. anti-pedagogiek is een welkome rationalisatie voor intellectuelen die het ontbreekt aan tijd of moed om kinderen op te voeden.

• De aanschaffers van dure, exclusieve automobielen beschouwe men niet als asocialen, maar als maecenassen van de door uniformiteit bedreigde autocultuur.

• De verontschuldiging van promovendi voor het feit dat de partner zijn/haar aanwezigheid helaas zo vaak heeft moeten ontberen, kan een voorbeeld van "wishful thinking" zijn.'

V. d. G.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen