Worden als een kind

Een schoolvereniging ergens in het land bestond honderd jaar. Er zou ter gelegenheid van dat feit een gedenkboek worden uitgegeven. Een commissie ter voorbereiding werd ingesteld. Oude schoolfoto's moesten worden opgespoord. Meesters van vroeger en juffrouwen van voorheen ontvingen verzoeken om inlichtingen. Een berg werk werd verzet voor en aleer het jubileumboek verscheen. En toen het dan eindelijk kwam en werd uitgedeeld zag men niet alleen oude bekenden terug, foto's uit de kinderjaren, neen, er kwam een beeld voor ons te staan van een eeuw kinderleven. Neemt u nu eens die allereerste foto uit de laatste twintig jaren van de negentiende eeuw. Daar zitten ze dan de jongens en meisjes, hypnotisch starend naar de fotograaf met zijn kastje, die natuurlijk voor hen staat, de zwarte doek over het hoofd geworpen. Het lijkt wel of ze betoverd zijn door het vogeltje dat zo meteen uit het toestel vliegen zou. Geen enkel kind lacht; zijn dat kinderen, zo vroegen wij ons af? Ze lijken wel eenheidsmensjes op maat gesneden. Natuurlijk doet de klederdracht het zijne; een enkel kindergezicht springt er uit. Neen, het lijkt wel of er een aantal klosjes garen voor u staan. Kinderen?...

***

Laten wij een paar bladzijden omslaan. Werkelijk, het beeld begint te veranderen. Het kapje van de klederdracht is weg, de fleurige strik van de meisjes komt er voor in de plaats. Zowaar, hier en daar lacht er een op de foto. Je voelt zomaar dat wij nu in de twintiger jaren van de twintigste eeuw zijn. De eeuw van het kind. Ellen Key doet haar intrede. Het kind moet kind blijven. Weg met de kinderkleren die eigenlijk de snit hebben voor oude mensen. Echt waar, het kind komt òp.

Nog een paar bladen omslaan. Nu zijn wij in onze tijd. De opstelling wordt ongedwongener. Niet meer allemaal naast en achter elkaar als koekjes op een bakplaat. Eén kijkt zomaar de andere richting uit. Een ander zwaait naar de fotograaf. Komt zó op de foto met een grimas op zijn gezicht. De klas is wat vriendelijker. Bloemen en planten. Een klein harmonium. Kind zijn en blijven.

Het is zeker waar, dat veel stijfheid en ijzeren regels spoorloos zijn verdwenen. Het onderwijs is veel natuurlijker geworden. Eén ding viel ons op, dat de kleding van het onderwijzend personeel aanvankelijk hoogst deftig was. Hoge boord. Jacquet. Lange rokken voor de dames. Ook dat verdween. De laatste foto's uit het album vertonen corduroy broeken en truien. Alles is gedaan om het kind natuurlijker tegemoet te komen. En toch - alles wordt gedaan voorheen en nu om dat kind in de school mens te maken. Voor de maatschappij; voor de wereld. Het valt op: de meesters en de juffrouwen zijn waardig en bewust. Dat verandert eigenlijk, naar de foto meldt, een hele eeuw niet. Ze moeten de kinderen voorbereiden op het verdere leven. Zelfs de moderne kleding van het laatste personeel is in weerspraak met hun gezicht. Ja, dat gezicht verraadt: controle, paedagogiek, tucht, orde. Vroeger deftig vertoond. Nu met een glimlach soms in een spijkerbroek. Maar in wezen de hele eeuw door hetzelfde. Voor opvoeding geboren. Kinderen moeten immers mensen worden?

Zo is de gang van de wereld. In feite op natuurlijke wijze kind-af worden. Gelukkig ziet men dat thans algemeen in. Voorheen werd men in het staketsel van het grote mensen leven gezet. Er was eigenlijk geen kindermode. Je was al vroeg oud. Tegenwoordig zo lang mogelijk paedagogisch begeleid, maar tóch: kind-af worden. Het grote leven wacht. Groot willen wij zijn. Geweldig willen wij doen. Je ziet het al op het schoolplein. Vechten, knevelen, sarren, plagen, uitlachen. Wat kan een kind bitter wreed zijn!

En daartegenover nu ineens het Evangelie: Voorwaar zeg Ik u, indien gij u niet verandert en wordt gelijk de kinderkens, zo zult gij in het Koninkrijk der hemelen geenszins ingaan. Hoe valt dat woord zomaar in ons midden? Wel, in de Joodse samenleving speelde de vraag wie de grootste was een grote rol. De kwestie was overal de ambitie, de eerzucht om de meeste te willen zijn. En nu komt dit venijn ook in de discipelkring aansluipen. Had Jezus niet een drietal vertrouwden? Trad Petrus niet telkens op de voorgrond. Geen wonder, dat hier drastisch moet worden ingegrepen. Jezus roept een kind uit de nabijheid in de kring. Hij stelt dat kind in hun midden. Een klein kind in de kring van de grote mannen. Je ziet het staan... Lichtelijk bedremmeld. Het is o zo verlegen. Denkt niet iets bijzonders te zijn. Kijk eens naar die grote vraagogen. Die pruilende trek om de lippen. Wat voelt het kind zich zwak en klein. Het is helemaal afhankelijk van anderer hulp. Kijk, zegt Jezus, ge kibbelt nu wel over de vraag wie de meeste in het Koninkrijk der hemelen is. Maar Ik zeg u, zo als dat kind moet u nu worden. Klein als dat kind, anders gaat u zelfs niet in in het Koninkrijk der hemelen; laat staan dat u er gróót in zou zijn.

Nee, begin nu niet te dogmatiseren in de zin van: een kind is toch ook niet braaf. Het is toch ook niet onschuldig. Dan haalt u de pit uit de tekst. Dat wordt heus stilzwijgend verondersteld. De grootste in het Koninkrijk der hemelen is degene die zich van zijn kleinheid bewust is. Die weet nog te moeten groeien. Diegene die een diepe eerbied heeft voor die Grote Koningsmacht van God en nu al dieper inleeft hoe hij volkomen afhankelijk is van God. De wereld wil kind-af worden. In het Koninkrijk word je kind-toe! God houdt zijn kinderen klein, zoals wij de onze groot maken. Het kind is juist daardoor groot, omdat het zich in zijn kleinheid en afhankelijkheid op zijn plaats vindt. Wanneer u hoogmoedig van de toekomst iets verwacht, verliest u het tegenwoordige en met dat tegenwoordige het leven, de bloedwarme werkelijkheid. Juist het kind begint door zijn kleingevoeligheid en zorgeloosheid een werkelijk leven in het tegenwoordige van ogenblik tot ogenblik. Juist dat is de voorwaarde om groot te worden. Ziet u het niet dikwijls om u heen? Een pop in de arm geklemd. Een paar stuiters in de hand geklemd. Overgelukkig met een pover bezit. Vader en moeder zullen wel zorgen...

U zult misschien wel zeggen: wat is dat onnozel om zulk een kind te zijn. Het is onbeduidend en nietswaardig. Toch zeg ik u: het is het moeilijkste in de wereld. Veel eerder verwoest een mens grote koninkrijken en maakt zijn naam geëerd en gevreesd op de aarde dan dat hij het zo ver brengt tot de kinderstaat terug te keren. Ja, dit is het grootste werk, dat een mens op aarde volbrengen kan. Het is het werk, dat weliswaar geen roem bij de wereld heeft, maar eeuwige onvergankelijke roem bij God. Vraagt u hoe wij dat inleven? Wij maken op niet het minste enige aanspraak. Wij doen ook niet de minste moeite om pretenties te verwerven. Wij gaan zo maar eenvoudig biddend en werkend onze weg en zoeken daarin de Heere te behagen. Geen wonder, dat de wereld zulke mensen niet kan gebruiken. Die wereld, die uitsluitend de hoogste ijver vraagt voor haar interesses. Neen, wij hebben Christus onze God in alles nodig. Het is niet voldoende of een teken van leven, wanneer wij slechts Gods licht behoeven in de grote dingen van het leven. De ware vreze des Heeren strekt zich uit van de morgen tot de avond. Wij hebben de Heere nodig voor het huiswerk en voor het melken. Wij behoeven hem voor het commerciële leven en voor het studeerkamerbestaan. Hij moet onze gedachten vormen, leiden en verhelderen. Die behoefte om steeds meer ingeleid te worden in het ware kinderbestaan vormt het wondere geheim van een Godverheerlijkend leven. Wij geven u toe - het is verre van gemakkelijk. Die simpele eenvoud bij kinderen is natuurlijk, zonder erbij na te denken. Bij het levend geloof is het eenvoudig, doorleefd en bewust. God ontneemt ons vaak veel voordat die kinderlijke zin wordt gewekt. Door voornemens en inspanningen van de natuurlijke mens kan die niet worden teweeggebracht.

Tenslotte - hoe ontvangt u die kinderzin? Door leergierig, gehoorzaam en geduldig te zijn op de leerschool van de grote Meester Jezus Christus. Door Zijn Woord met diepe aandacht te ontvangen. Dat Woord doodt u voorzeker eerst. Maar het maakt u ook bewust en blij. Kind wordt u en kind blijft u door het goddelijke kind van Bethlehem.

Kind-af worden is de gang der wereld, ondanks de schoonste psychologie en begeleidingsdienst.

Kind-worden is de gang van het Koninkrijk der hemelen. U hebt er uw gehele leven voor nodig.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen