De geest en de werkelijkheid

'Je wordt hier als dominee helemaal in het dagelijks leven van de mensen getrokken'

We zaten wat te vergelijken: het domineezijn in Nederland en in Peru. We kwamen tot de volgende conclusie: we worden hier méér als in Nederland helemaal in het dagelijks leven van de mensen getrokken. Huisbezoeken lijken daarom op het eerste gezicht minder 'geestelijk'. Ze worstelen niet zo met de geloofszekerheid, maar meer wordt er geworsteld om rond te komen. Ze missen niet gauw wat in de preek en discussiëren niet gauw over de dogmatiek. Ze missen gauwer een familielid of kennis in de kerk en hebben wel vragen over wat je nu wél of niet mag doen als christen (de ethiek). Ze twijfelen niet aan het bestaan van God, maar zijn bezorgd over hun eigen bestaan. In Nederland moet je vaak lang zoeken en luisteren waar het eigenlijke probleem ligt. Hier legt men het vrij snel op je bord: we kunnen onze kinderen nog niet naar school sturen, want we kunnen het inschrijfgeld en de schoolbenodigdheden niet kopen. Je zucht: ben ik daar nu voor gekomen? Ja, blijkbaar dit keer wel. Dit is op dit moment voor hen het grootste 'geestelijke' probleem. Ach, we moeten het weten als gereformeerden: Bevinding ontspruit toch aan de omgang met God en Zijn Woord dwars door (de problemen van) het dagelijks leven heen. Zijn daarom eigenlijk niet alle problemen voor een christen geestelijke problemen? Een dorpsdominee in Nederland is temeer geliefd als hij zich onder het melken 'gewoon' in zijn nette pak op de stal durft te bewegen om eerst over koetjes en kalfjes te praten om vervolgens een sprong te nemen naar de huiskamer om met veel of weinig moeite een echt geestelijk gesprek te beginnen. Een industriepredikant is in onze ogen óf een burgermannetje óf een linkse rakker, die zich onnodig druk maakt over materiële problemen. Wij vragen vanuit Peru: scheiden wij in Holland nog steeds niet te veel het dagelijkse en het geestelijke leven? Moeten wij niet meer leren de bedrijfsproblemen van een christenboer te doorlichten vanuit het Koninkrijk van God en Zijn gerechtigheid?

Je kunt ook vragen stellen de andere kant op: wij zouden de Peruanen wel eens wat realistischer willen zien in het oplossen van de problemen. Ook minder religieus-fatalistisch en meer christelijk verantwoordelijk. De protestantse pastor wordt nogal eens geroepen om voor de zieke of het probleemgeval te bidden, geheel in de lijn van de r.k. pastoor. Het gebed wordt dan als een soort speciale pil gezien die wonderen kan doen als het door een geestelijke uitgesproken wordt. Of men gaat op de 'pinkstertoer' in extreme vorm en gaat niet naar de dokter. Of als het om geestesziekten gaat valt men nog wel eens (stiekem) terug op de 'brujo' (kwakzalver/tovenaar). We zouden kunnen concluderen, dat zowel in Nederland als in Peru we nogal moeite hebben om de ware betekenis van het Pinksterfeest te begrijpen: hoe is de verhouding (positief en negatief) tussen de Heilige Geest en de dagelijkse werkelijkheid? In Holland wordt het gewone leven (het werk, de business, de economie, de structuren) ont-geest-elijkt. Dat betekent dat men er enerzijds te weinig christelijk van kan genieten en dat het anderzijds te weinig onder de kritiek van de Geest en het Woord komt. In Peru ver-geest-elijkt men het gewone leven te veel en trekt men daaruit te simplistische conclusies. Men vergeet dat de Geest ons met huid en haar inschakelt als ver-antwoord-elijke mensen aan wie het Woord gegeven is. God hééft ons bekend gemaakt wat goed is (Micha 6, 8).

En in beide situaties heeft het nog altijd zin op te roepen het Oude Testament serieuzer te nemen. Daar lezen we hoe de Geest (kritisch) ingaat in de werkelijkheid en mensen en structuren wil vervullen en hoe dat tegengewerkt wordt door zondige mensen. Na het beter lezen van het Oude Testament verstaan we dan misschien ook beter hoe hoog, breed en diep het is als we in het Nieuwe Testament lezen hoe de Geest Jezus, de Zone Gods, in dienst neemt om alle dingen (op de aarde en in de hemelen) te verzoenen (Col. 1, 20) en hoe daarna Christus de Heilige Geest zendt, uitgestort op alle vléés (Hand. 2, 17w).

Die Geest schept een nieuwe gemeenschap, want alleen samen kunnen we het volhouden op de weg naar het Koninkrijk van God, die dwars door de vaak rauwe werkelijkheid gaat. En dat we lidmaat zijn van een gemeenschap merken we hier gelukkig veel duidelijker. Er is veel meer onderling en gezamenlijk pastoraat. We hoeven hier de gemeenteleden niet de woorden uit de mond te trekken. Op de bijbelkringen en de gebedsdiensten word je iedere keer als dominee goed op de hoogte gehouden van de vreugden en problemen van de leden. Men uit ze eerst aan elkaar en dan brengen we alles samen in gebed tot God. Zo tilt men samen aan de dagelijkse problemen en men laat zich optillen door de vreugde van sommigen. De dominee is hier minder eenzaam in het pastoraat. Wél staat hij er helaas nog vaak alléén voor als het na de bidstond op concrete daden aankomt in het diakonaat.

Daarom is onze bede: Kom, Heilige Geest, geef de huisbezoekers in Nederland meer moed om op een geestelijke manier over het dagelijkse leven te praten en geef ons hier meer inzicht en organisatietalent om de andere gemeenteleden meer bij het diakonaat te betrekken.

En één en dezelfde Geest bindt ons samen in het wereldwijde en dichtbije zendingswerk. Lof zij de Heilige Geest voor Zijn werk in deze wereld!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen