Het Richtsnoer en ontwikkelingen in de gezondheidszorg (3)

De gezondheidszorg is haar norm kwijt

Ik herinner mij nog goed, het zal in het jaar 1960 geweest zijn, ik woonde toen in Den Haag en werkte bij de G.G. en G.D. Een Haagse arts had een vrouw geaborteerd en was daardoor zijn bul kwijtgeraakt. We wisten dat allemaal maar we spraken daar niet over met anderen. Het werd als een belediging van de medische stand ervaren. We duwden het weg uit onze gedachten. Zo iets deed men als arts niet. Dat was de Bijbelse invloed bij gelovigen en ongelovigen. Ik heb dat in de jaren echter steeds meer zien veranderen. Op de Christelijke ziekenhuizen werd van buiten invloed uitgeoefend om zich van hun identiteit te ontdoen. De druk van binnenuit was echter groter. Het feit dat men bij de selektie van candidaten nauwelijks meer rekening hield met de geloofsovertuiging heeft dat proces uiteraard der zaak versneld.

Aanvankelijk moest men nog instemmen met de inhoud van de statuten. Later werd het dat ze gerespekteerd moesten worden. Nog later behoefde men er slechts nog rekening mee te houden. Zo verdwenen onze Christelijke ziekenhuizen voor een (erg) groot deel. Al staan de gebouwen nog wel fier overeind. Het Bijbellezen op de verpleegafdelingen gebeurt ng slechts in enkele ziekenhuizen. Dag- of weekopeningen en - sluitingen verdwenen in de meeste ziekenhuizen. 'Daar zit het allemaal niet in', zo werd dan steeds weer gezegd. Waar het dan wel in zat bleek moeilijker uit te leggen. Wel werd altijd gezegd dat het zat in de hele wijze waarop je de patiënt tegemoet trad. Op de wijze waarop je een wasbeurt gaf, op de wijze waarop je iemand medicijnen toediende, een injectie gaf en al dergelijke dingen. Dat was overigens een nogal arrogant standpunt. Zou een humanist dat niet allemaal even goed kunnen doen? Het zijn mijns inziens wel degelijk die accentueringen van Christelijke uitgangspun­ ten die het onderscheid tussen een humanist en een Christen openbaar maken. De Bijbel zal dan centraal moeten staan: zichtbaar en hoorbaar. Ook de fusies hebben vele ziekenhuizen van Christelijke signatuur doen verdwijnen. Als er een Christelijk ziekenhuis en een neutrale instelling fuseerde kwam er steeds een neutraal ziekenhuis uit te voorschijn. Die ontwikkeling is snel gegaan. Daarna hebben we die vloedgolf van steeds groter wordende ethiekproblematiek over ons heen gekregen. Ik denk dan voorlopig nog slechts aan de verruwing in het spreken over sterven bijv.

In de ziekenhuizen waar het sterkst de invloed van de sekularisatie werd gezien werden ook deze ontwikkelingen het sterkst ervaren. Meer recent is dan de ontwikkelingen rond de abortus provocatus en de euthanasie. Ook hier weer, daar waar de sekularisatie het verst is opgedrongen wordt de abortus en de euthanasie het gemakkelijkst geaksepteerd.

Als ik zo in het kort enkele ontwikkelingen schets dan zal het duidelijk zijn dat het deze zaken zijn die de leden van 'Het Richtsnoer' verontrusten. We zijn dus niet alleen maar een anti-abortusclub zoals wel eens smalend gezegd is. We zijn stellig van mening dat de abortus provocatus niet op zich zelf staat maar slechts een symptoom, een verschijnsel is, zoals bijv. koorts een verschijnsel van een longontsteking kan zijn. De oorzaak van alles is dat de gezondheidszorgontwikkelingen niet meer zijn ingebed in de gehoorzaamheid aan Gods geboden. Voetius schreef reeds: 'Wanneer de wetenschap niet wordt ingebed aan de gehoorzaamheid aan Gods Woord ontaardt zij'. Er wordt in onze gezondheidszorgwereld op het ogenblik veel gesproken over de ethiek, hoe vreemd u dat wellicht ook in de oren mag klinken. Ik denk dat ik op mag merken dat onze vereniging begonnen is met het, zelfs tweemaal per jaar, organiseren van landelijke bijeenkomsten waarbij een onderwerp rond de ethiek op de agenda stond. We zijn wat dat betreft zeer vooruitstrevend geweest. Pas de laatste twee jaar worden er ook door 'de anderen' congressen met dergelijke onderwerpen belegd. Wel moet worden gezegd dat zij het wat grootser opzetten dan wij. Op de laatstgenoemde congressen wordt lang en uitvoerig gesproken over allerlei ethiekproblemen. Alleen... de Bijbel blijft dicht. Een ieder ventileert vanuit zijn eigen boezem. Een gemeenschappelijke basis in het denken heeft men zich derhalve bij voorbaat al ontnomen.

Ook 'Christelijke instellingen' hebben in deze koren braaf meegezongen. Het lijkt er op of dit echter een beetje gaat veranderen. Het resultaat van deze congressen is echter dat de trein slechts wat harder gaat lopen. Abortus provocatus en bijv. euthanasie worden steeds gemakkelijker geaksepteerd.

Infektie

Ik sprak hierboven van koorts als symptoom van een bepaalde ziekte en vergeleek daar de abortus provocatus in het geheel van de gezondheidszorgontwikkelingen mee. Ik houd dat beeld nog even vast. Behalve symptomen kennen we in ons vak ook complicaties, dat zijn ernstige bijkomende ziekteverschijnselen. Wanneer in onze gezondheidszorg de euthanasie en (ik trek de lijn nog even door) de hulp bij zelfmoord bijv. steeds gemakkelijker wordt geaksepteerd is er een nieuw fenomeen op het appèl van de gezondheidszorg verschenen. Het is het fenomeen van de keuze, in deze zin dat een zwangere vrouw kan kiezen voor het leven of voor de dood van haar eigen nog niet geboren kind. Die keuze is gelegaliseerd, door de wereld helemaal en (zelfs) door de kerk voor een niet onbelangrijk deel.

Hetzelfde geldt voor die man die straks (nu reeds? ) na onderzoek van zijn specialist te horen krijgt dat hij ongeneeslijk ziek is. Weer dezelfde keus. Wat wilt u? Gezondheidswerkers worden dan met de konsekwenties van die keuze gekonfronteerd. Wat wil deze man, wat wil die vrouw. Je kunt dan bij de gezondheidswerkers zo wel voor het één als het ander terecht. Als die keuze op zich gemeengoed geworden is, dan ontstaat er al snel een keuzenorm en een keuze verwachting, gegrond op allerlei door de gemeenschap ontwikkelde gedachten.

Er zullen nu ongetwijfeld lezers zijn die zullen zeggen dat ik nu veel te hard van stapel loop. Ik wil erg graag hopen dat niet ik, maar zij gelijk krijgen. Wat in elk geval zeer belangrijk is, is dat we op zulk soort ontwikkelingen alert zijn. Onze vereniging tracht vanaf de werkvloer een dam tegen deze ontwikkelingen op ïe werpen. We zijn namelijk van mening dat die hele keuzefilosofie niet kan. Ik kan niet van een verpleegkundige verwachten dat zij zich voor 100 procent in zal zetten voor een kind in de couveuse dat zwak begaafd is, terwijl zij een week eerder moest meewerken aan het verhinderen dat een kind zou worden geboren.

Een verpleegkundige die bewust bezig geweest is met het opzettelijk beëindigen van een leven is psychisch geïnfecteerd. Hoe vaker zij dat doet, hoe meer zij geïnfecteerd raakt. Die symptomen van die infectie zullen worden gezien in de wijze waarop zij zich daarna in zal zetten voor anderen.

Een verpleegkundige die als nachthoofd in een ziekenhuis zou werken liet in een krant nog niet zo lang geleden vastleggen dat zij meerdere malen in de nachtdienst mensen had laten overlijden. Zij stelde zich op het standpunt dat zij de mensen daarmee een dienst bewezen had.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen