Reacties van gemeenten op Verklaring van Overeenstemming S.O.W.

Hier volgen nog een aantal kernen uit brieven van gemeenten aan de classis over de 'Verklaring van overeenstemming' S.O.W.

Hedel (praeses ds. L. H. Oosten, scriba Chr. v. Hees).

(...) In de paragraaf over 'het spreken van de kerk' herkennen wij niet hetgeen beleden wordt in het onverkorte artikel 36 van onze Nederlandse Geloofsbelijdenis, zodat wij niet in dit spreken kunnen meekomen. Bovendien menen wij, dat er te weinig gezegd wordt over de steeds meer gangbare maatschappij-kritische en politieke prediking, waarin wij ons niet kunnen vinden en waarvan wij vrezen, dat de 'Samen-op-Weg-kerk' er sterk door gekenmerkt zal zijn.

Tenslotte merken wij op, dat naar onze mening in de 'Verklaring van Overeenstemming' te weinig wordt gezegd over hoogst gewichtige onderwerpen, die van doorslaggevende betekenis moeten zijn in het eenwordingsproces, zoals: de Heilige Schrift, de prediking, het Verbond, de verzoening, de confessie, het apostolaat. Mogen zulke zaken, waarover ook ter synode zoveel te doen is geweest, nu zomaar voorbijgegaan worden? Neen, zolang er over deze zaken geen duidelijkheid bestaat en geen genoegzame eenheid van gevoelen gevonden wordt, is er onzes inziens geen verantwoorde basis tot opheffing van de gescheidenheid.

Conclusie

De verschillen tussen beide kerken zijn van dien aard, dat wij om des Woords wil, om der confessie wil, om des gewetens wil niet kunnen instemmen met het proces van 'Samen op Weg'. Wij menen dit proces, zoals het zich nu aandient, te moeten aanmerken als onschriftuurlijk, onconfessioneel, ongereformeerd en onhistorisch. Naar het zich laat aanzien, zal deze eenwording van kerken, die in zulk een mate ontzonken zijn aan Schrift en Belijdenis en aan het erfgoed der Reformatie, slechts uitlopen op een toenemend snel verval van de Kerk, waar ook de wereld dan ook geen boodschap aan hebben zal. Met verdriet komt onze kerkeraad unaniem tot deze conclusie.

Wij hopen en bidden dat de Koning der Kerk de voortgang van dit proces moge verhoeden, maar door een krachtige bediening van Zijn Woord en Geest Zelf bijeen moge brengen, wat bijeen behoort. Onze bede is met de Bruid uit het Hooglied: 'Ontwaak, Noordenwind! en kom, Gij Zuidenwind! doorwaai mijn hof, dat zijn specerijen uitvloeien. O, dat mijn Liefste tot zijn Hof kwame en ate zijn edele vruchten!'

Streefkerk

Op grond van de hiervoor genoemde overwegingen kunnen wij niet anders dan volstrekt afwijzend staan tegenover het proces van Samen op Weg in zijn huidige vorm. Wij besluiten hiertoe, zonder te wijzen naar anderen, maar belijdend, dat door onze zonden de verbrokkeling en disharmonie is ontstaan. Herstel is alleen mogelijk door Woord en Geest, als Middel in Gods hand waardoor Hij Zijn Koninkrijk doet komen, waarin Hij zal zijn alles en in allen Wij zijn bevreesd, dat bij voortgang van het op gang gekomen proces van Samen op Weg in de gekozen koers, naast een - door ons betwijfelde - eenheid en nieuwe verbrokkeling zal ontstaan. Het zal na lezing van voorgaande overwegingen duidelijk zijn, dat onze positiebepaling in sterke mate afhankelijk zal zijn van de wijze waarop aan een en ander al dan niet gestahe zal worden gegeven.

Alblasserdam, wijk I (praeses ds. A. v. Vuuren, scriba J. v. Golen)

Voor alles hebben wij er behoefte aan te erkennen mede schuldig te staan aan de verdeeldheid van de kerk in ons Vaderland. Wij stemmen in met hen die bidden voor en werken aan de eenheid zoals Christus die van ons vraagt (Joh. 17).

Het is onze diepste overtuiging dat bovengenoemde eenheid slechts dan een eenheid is als zij bestaat in een (h)erkennen van de Christus der Schriften. Als ranken zullen wij allen ingeplant moeten zijn of worden in Hem, Die Zich de ware Wijnstok noemt (Joh. 15 : 5). (...)

Wij willen nog opmerken dat ook naar onze overtuiging binnen de grenzen van het belijden er ruimte moet en mag zijn voor meerdere vormen van geloofsbeleving. God heeft immers geen robots, maar mensen geschapen. Maar de hier beschreven pluraliteit, mede gelet op het rapport Toekomstige vormgeving doet ons eerder denken aan een onbijbels pluralisme, dan aan een legitieme, verrijkende verscheidenheid.

Conclusie

De vraag van de synode 'Kan uw vergadering instemmen met (de voortgang van) het op gang gekomen proces van hereniging van de Nederlandse Hervormde Kerk en de Gereformeerde Kerken in Nederland?' moeten wij op grond van ons beraad en bovenstaande opmerkingen beantwoorden met: neen, dat kunnen we helaas niet. Nochtans hopen wij op een daadwerkelijke wending ten goede.

Wij spreken de wens uit dat de Heere door Zijn Woord en Geest zal willen doorgaan in onze beide kerken zondaren bekend te maken met die Ene Naam, die gegeven is onder de hemel waardoor wij allen behouden moeten worden. Tenslotte willen wij de meerdere vergaderingen van onze kerk, classis en synode, veel wijsheid in afhankelijkheid van de Heere toebidden bij de verdere behandeling van deze belangrijke zaak.

Meteren-Elst (praeses ds. H. M. Klaassen, scriba J. V. d. Berge) en Waardenburg Neerijnen (praeses ds. J. W. Kirpestein, scriba J. C. de Greef).

1. Het feit dat de praktijk als reden van toenadering aangevoerd wordt, vervult ons veeleer met zorg. Op het punt waar de kerken elkaar in de praktijk blijken te herkennen heeft de moderne theologie met haar vele onbijbelse aspecten, ten koste van het oerchristelijke getuigenis, zich opgedrongen.

2. De vragen die in de huidige tijd en cultuur opkomen, wijzen geenszins op een tekort in de belijdende antwoorden der Kerk. Het zijn vragen die hun wortels vinden in het verlichtingsdenken met de verheerlijking van de rede. Temidden van onze bewegelijke, zichzelf voorbijhollende tijd, is het duurzame karakter van de aloude Belijdenis tegelijk het levende en beproefde, waarin wij het hart van alle gelovigen horen kloppen. Van hieruit zal het duidelijk zijn dat wij de typering 'iets beweeglijks' zoals het concept die geeft, afwijzen, omdat deze niet van toepassing is op het levend karakter van de aloude Belijdenis. In het proces van Samen op Weg zoals dit ons in het concept voorgesteld wordt, zien wij niets anders dan een hernieuwde ontwijking van het protest dat reeds Groen van Prinsterer en velen na hem hebben laten horen. Aan de hand van het volgende citaat willen wij dit protest nogmaals hernieuwen, nl.;

'Dat in de Nederlandsche Hervormde Kerk (En de Gereformeerde Kerk loopt hierin eer vooraan dan achteraan.) snoodelijk onregt geschiedt aan de belijdenis der waarheden, welke in de Christelijke kerk m het algemeen en in de Hervormde Kerk in 't bijzonder, onder de naam van Ingeving der H. Schrift van Oud en Nieuw Testament, Drieëenheid, Erfzonde, Voldoening door het bloed des Kruises, Regtvaardiging door het geloof alleen, Wedergeboorte, Heiligmaking en Vrije genade, bekend staan; welke, uit de Schriften van Profeten en Apostelen ontleend, in ieder tijdperk, waarin het geloof levendig was, in de eerste eeuwen der Christenheid, in de tijden der hervorming, en ook in de Christelijke opwekking onzer dagen, op den voorgrond gesteld zijn; de waarheden, waarvan de persoon en het werk van onzen grooten God en Zaligmaker het begin en het einde, de ziel en het fundament is, en welker onophoudelijke verdediging tegen de dwaling de geschiedenis uitmaakt van Christelijke Kerk, ten blijke, dat de Heilige Geest, overeenkomstig de belofte van den Heer, Zijne Kerk door alle tijden heen in alle en dezelfde waarheid geleid heeft en leiden zal, totdat de Heer komt'. (Mr. Groen van Prinsterer, 'Het Nederlandsche Zendelinggenootschap', Utrecht, 1858, pag. 104-105).

Amersfoort, wijkgemeente Joriskerk (praeses ds. P. Molenaar, scriba J. M. v. Bezooijen).

De schuld in de afdwaling van het Woord Gods is groter dan de schuld van het gescheiden optrekken van twee kerken. De afscheiding in de vorige eeuw is het gevolg geweest van eerstgenoemde schuld.

Het vorenstaande is voor onze kerkeraad het meest principiële punt om de hele beweging van 'Samen op Weg' onvoorwaardelijk af te wijzen. Het heeft geen zin om op alle punten, vermeld in bovengenoemde brief met bijlagen, in te gaan. Wij conformeren ons als kerkeraad aan de brief van juli 1985, die van 11 Ned. Herv. predikanten (corr. adres: ds. H. J. Stoutjesdijk te Oud-Beijerland) is uitgegaan. Ook zijn veel van onze bezwaren verwoord in de brieven (zie de bijlage) van de kerkeraden van de Hervormde gemeenten van Bennekom en Maarsen, gericht aan de desbetreffende classicale vergaderingen.

Voorts achten wij het onjuist, dat de Hervormde kerkeraden hun antwoord aan de classicale vergaderingen dienen te zenden en de kerkeraden der Gereformeerde Kerken dit rechtstreeks aan de Synode der Gereformeerde Kerken kunnen doen. Wij vinden dit een ongelijkwaardige behandehng.

Krimpen aan de IJssel, b.w. (praeses ds. P. Kolijn, scriba A. Heij).

Onze kerkeraad heeft niet alleen nu, maar al eerder met aandacht kennis genomen van het gebeuren rond 'Samen op Weg'. Het is met name de grote zorg voor de rechte prediking van het Heilig Evangelie en de reine bediening van de Sacramenten die zij niet weerspiegeld vindt in de concept Verklaring van Overeenstemming. Het is een stuk waarin menselijke opvattingen zozeer de maat der dingen is dat wij als kerkeraad met een duidelijk 'Nee' antwoorden op de vraag of de Nederlandse Hervormde Kerk en de Gereformeerde Kerken op deze wijze kunnen samengaan.

Wij spreken uit dat kerkelijke gescheidenheid niet is overeenkomstig het Woord van God. Daarom zijn wij, als Buitengewone Wijkgemeente, niet de weg van de afscheiding gegaan maar hebben, ook in de tijd van evangelisatie, zeer bewust heen mogen werken naar het verkrijgen van een plaats in de Kerk. Een plaats die ons rechtens niet betwist mag worden.

Tenslotte willen wij besluiten met uw aandacht te vragen voor de nood van vele gemeenten. Zelfs het plaatselijk samenwerken, ook binnen de Nederlandse Hervormde Kerk, wordt zozeer bemoeilijkt dat het onmogelijk is om samen te gaan. Geschillen over prediking, over liturgie en over de wijze van maatschappelijke betrokkenheid verscheuren de gemeenten. Daarom zeggen wij nogmaals 'Neen' tegen 'Samen op Weg' opdat de kerken niet ook door moeten gaan onder de onder de last van een geforceerd samengaan.

Het zal beter zijn om, daar waar mogelijk samen te werken en niet het isolement te zoeken. Vooral is het nodig om voortdurend met elkaar te spreken over de wézenlijke, de fundamentele vragen. Wanneer we dat biddend mogen doen, daarbij vragend om de leiding van Gods Heilige Geest, wie weet of de Heere Zich zou willen wenden tot onze Nederlandse Kerken om de eenheid te mogen vinden in de Heere Jezus Christus die het Hoofd is van Zijn Kerk, gekocht en betaald met Zijn kostbaar bloed.

Hilversum, wijk centrum (praeses ds. J. Smit, scriba G. Duitman).

Hoewel de Kerkeraad van mening is, dat eenheid van de kerken om Christus' wil bevorderd dient te worden, deelt bij u gezien de voorliggende conceptverklaring van overeenstemming mee, geen voorstander van deze eenwording te zijn. De concept-verklaring blijft naar ons inzicht te vaag ten aanzien van de belijdenis der Kerk en met name wat betreft het gezag en de uitlegging van de H. Schrift. Onze plaats binnen de Hervormde Gemeente van Hilversum bracht mee, dat wij de laatste jaren voortdurend met 'Samen op Weg' zijn bezig geweest. De situatie is als volgt:

Er zijn in Hilversum zes hervormde wijkgemeenten, waarvan er vijf paarsgewijs samenwerken met de vijf gereformeerde wijken ter plaatse. Onze wijkgemeente (Geref. Bond) schiet daarbij over. Wij dienden ons niet aan en niemand heeft ons gevraagd. We hebben daar vrede mee gehad. Op centraal niveau echter isoleren wij ons niet en spreken derhalve mee, ook in 'Samen op Weg' aangelegenheden.

Ook de concept-verklaring is in onze kerkeraad behandeld en later is in klein comité de zaak nog doorgepraat mede met het oog op de redactie van deze brief. Wij konden ons inhoudelijk wel vinden in de brief van de groep Stoutjesdijk, welke inmiddels landelijke bekendheid heeft gekregen en die ook bij ons bekend was voor onze vergadering, waarin de concept-verklaring besproken werd. Toch willen wij liever onze eigen gedachten aan u doorgeven, zodat u de consideratie van de Classis zo volledig mogelijk kunt maken.

Een belangrijke overweging is bij ons steeds geweest, dat wij niet tot beslissende stappen (plaatselijk) moeten komen voordat duidelijk is welk standpunt binnen de Gereformeerde Bond wordt ingenomen. Door onze positie in Hilversum zijn wij wellicht één van de weinige kerkeraden binnen de Gereformeerde Bond voor wie 'Samen op Weg' zó na aan het lijf komt.

Wij hebben echter geen behoefte koploper te zijn in een zaak, waarvan we ons afvragen of er wel andere lopers uit onze kring zullen volgen.

'Vreeswijk', Nieuwegein (praeses ds. D. Heikoop, scriba J. de Boer).

De kerkeraad van de Hervormde Gemeente 'Vreeswijk' te Nieuwegein geeft unaniem op de vraag van de Synode in de brief van 15 april 1985: 'of wij kunnen instemmen met de voortgang van het op gang gekomen proces van hereniging van de Hervormde Kerk en de Gereformeerde Kerken in Nederland' als antwoord: 'nee'.

Het spijt ons zeer dat we dit antwoord moeten geven. Graag hadden we in gehoorzaamheid aan Joh. 17 : 21 en Efeze 4 'ja' willen antwoorden. De éénheid van allen die door één doop geroepen zijn om door de éne Geest één hoop te hebben op de genade van de éne Middelaar Jezus Christus, is een zeer hoog goed. Zo hoog dat als die eenheid gestalte gaat krijgen in een herenigde kerk, ze een stevig fundament nodig heeft. De apostel ziet als doel van de eenheid dat: 'wij niet meer kinderen zouden zijn, die als de vloed bewogen en omgevoerd worden met alle wind van leer, door de bedriegerij der men­sen, door arglistigheid, om listig tot dwaling te brengen, maar de waarheid betrachtende in liefde, alleszins zouden opwassen in Hem, die het Hoofd is, namelijk Christus'. (Ef. 4 : 14 en 15). En is de belijdenis daartoe niet een hulpmiddel, nl. om de gemeente te wapenen tegen dwaalleer. Heeft niet prof. Van Niftrik eens gezegd: 'De dwalingen veranderen niet maar ze hebben steeds andere namen'. Willen de belijdenissen niet helpen om de gemeente te doen groeien in de kennis van Christus? Zodat de gemeente steeds meer haar taak in de wereld kan vervullen.

Ernst (praeses ds. J. C. den Toom, scriba G. van Doleweerd).

Dit proces is ons inziens onbijbels, uit de mens opkomend en derhalve ongereformeerd, omdat het spreekt naar de mens, zoekt naar menselijke antwoorden in de beweeglijkheid van deze maatschappij naar de ontwikkelingen van het menselijke denken, daarbij loslatend het onwankelbaar getuigenis van Hem, Die gisteren en heden Dezelfde is en in der eeuwigheid (Hebr. 13 : 8). Daarom zien wij ons genoodzaakt een duidelijk NEEN te laten horen tegen het op gang gekomen proces van Samen op Weg in de huidige vorm.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen