Christus is Kurios

In het Oude Testament lezen we de kernachtige belijdenis van Israël: De Heere, onze God is enig Heere' (Deut. 6:4). 'Hoor Israël'..., de Heere onze God is het alleen, Hij is de enige, de ongedeelde, de Ene. En naar de omringende volken werd dit door Israël ook als een belijdenis uitgezongen.

In het Nieuwe Testament voegt zich bij deze belijdenis de belijdenis dat Jezus Heere is: Christus is Kurios. Hij heeft het voor het zeggen. Hij is Koning over mens en wereld. Hij, de ten hemel gevaren Koning.

De naam Kurios is de naam, die Christus na en krachtens Zijn opstanding en verhoging wordt toegekend. In het machtige hoofdst uk over de opstanding (1 Kor. 15) lezen we het al met nadruk: 'want Hij moet als Koning heersen totdat hij alle vijanden onder Zijn voeten zal hebben gelegd'.

Al vóór kruis en opstanding beroept Jezus zich overigens telkens op de volmacht die Hij heeft als de gezondene des Vaders. In de gelijkenissen komt Hij bijvoorbeeld tot ons als degene die zijn onderdanen opdrachten mag geven.

Maar na de Pinksterdag proclameert Petrus, in zijn toespraak tot de schaare: 'zo wete dan zeker gans Israël dat God Hem tot een Heere en Christus heeft gemaakt, namelijk deze Jezus, die gij gekruisigd hebt' (Hand. 2 : 36). Het is volledig openbaar geworden dat Hij, die de dood overwonnen heeft en als Koning ten hemel voer, ook werkelijk macht heeft ontvangen, regeren mag over mens en wereld; dat Hij Kurios, Heere is. Hem is gegeven alle macht in de hemel en op de aarde (Mt. 28 : 18).

En om dan maar de meest centrale tekst uit het Nieuwe Testament te noemen, die over de belijdenis 'Jezus is Heere' gaat, Paulus zegt in de brief aan de Filippenzen: 'Daarom heeft Hem ook God uitermate verhoogd en heeft Hem een naam gegeven, welke boven alle Naam is, opdat in de Naam van Jezus zich zou buigen alle knie dergenen, die in de hemel en die op de aarde, en die onder de aarde zijn en alle tong zou belijden, dat Jezus Christus de Heere zij, tot heerlijkheid Gods des Vaders' (Fil. 2 : 9-11).

En als er al mensen zijn die beweren of leren of geloven dat er meerdere 'goden' of heren (kurioi) zijn (1 Kor. 8:5), 'nochtans hebben wij maar één God, de Vader... en maar één Heere, Jezus Christus'.

Christus is Heere der heren, Koning der koningen; als rechter zal Hij oordelen levenden en doden. Maar in het bijzonder is Hij ook Kurios, Heere van zijn gemeente. Daar wordt Hij vrijwillig gediend en van harte als Koning geëerd. Bij het laatste gericht zullen velen zich geveinsd aan Hem onderwerpen. Maar wie geleerd heeft de knie al in het leven voor de Koning der koningen te buigen, zal als hij komt in het gericht ervaren dat de Koning Verlosser is.

Intussen is duidelijk dat we in dit leven, hoe­ wel levend onder de koningsheerschappij van Christus, ervaren dat het Koninkrijk nog niet in zijn volle luister, in volle ontplooiing gekomen is. Er is sprake van het reeds en het nog niet. Ik begon met te verwijzen naar het Opstandingslied uit 1 Cor. 15, waar gezegd wordt dat Christus als Koning moet heersen, maar er staat bij 'totdat Hij Zijn vijanden onder Zijn voeten zal hebben gelegd'. En even eerder wordt gezegd dat na de opstanding der doden het einde zal zijn 'wanneer Hij het koninkrijk aan God en de Vader zal hebben overgegeven, wanneer Hij zal teniet gedaan hebben alle heerschappij en macht en kracht'. Met andere woorden, het is zo ver nog niet. Het is wel in principe zo ver. Daar staan kruis en opstanding garant voor. Toen heeft Christus immers de machten al onttroond, aan het kruis openlijk te schande gemaakt. Maar ze hebben nog speelruimte. De definitieve ontknoping moet nog komen. Calvijn zegt ervan:

'gelijk de wereld een einde zal nemen: alzo zal ook de staat en overheid, en de wetten en de onderscheidingen der orden en de graden der heerlijkheid, en al wat dies meer zij, een einde nemen: er zal geen onderscheid meer zijn tussen de heer en de knecht, tussen de koning en, de gewone man, tussen de overheid en een particulier. Ja, ook in de hemel zullen de heerschappijen der engelen en in de gemeente de diensten ophouden, opdat God alleen door Zichzelf en niet door de handen van mensen of engelen Zijn macht en heerschappij bewijze'.

En: dan 'zal alles in orde gesteld worden, zo zal alsdan het einde wezen, dat is het oogmerk van onze loop, de haven der rust en de staat, die aan geen veranderingen meer onderworpen is'.

Christus regeert de wereld 'tot het einde' en dan geeft Hij het koninkrijk aan de Vader terug.

Proclamatie

Dóórgaans spreekt de Schrift over het koninkrijk Gods. Een enkele maal ook over het koninkrijk van Christus, zoals in Ef. 5:5, waarin gesproken wordt over erfenis hebben in 'het Koninkrijk van Christus en van God'. Maar duidelijk is wél uit de Schrift dat de ten hemel gevaren Koning, zolang deze bedeling duurt Koning is van het Koninkrijk Gods en dat Hij aan het eind van deze bedeling het Koninkrijk teruggeeft aan de Vader.

In deze bedeling, waarin de machten van deze wereld nog huis houden en toeslaan, mag en zal het Koningschap van Christus worden uitgezegd. Christus wil als Koning hier en nu geëerd en gediend zijn. Dat geldt in het persoonlijk leven, het geldt in het leven van de volkeren van de wereld. De koningen zullen immers de heerlijkheid der volkeren ook indragen in het Nieuwe Jeruzalem! De Schrift is vol van de heerlijkheid van Christus, Heere, Kurios over de volkeren, over de machten. De kerk is geroepen, en de afzonderlijke christen eveneens, om het koningschap van Christus te proclame­ren. 'Alle terreinen des levens' behoeven niet voor Christus te worden opgeëist, zoals wel is en wordt gezegd, nee alle terreinen des levens zijn van Christus. Daarom is de prediking van het koninkrijk Gods, met daarin de heerschappij van Christus, geen wet maar een machtige troost. We móéten niets in het koninkrijk Gods, we mógen alleen maar geloven in een koninkrijk, dat niet van deze wereld is en dat nochtans het leven in deze wereld, waarin we leven, helemaal raakt. We leven in het koninkrijk Gods. De Schrift zegt zelfs dat het koninkrijk Gods 'binnen' ons is. Maar we leven daar onder de zegenrijke heerschappij van Christus.

In veel moderne theologie is het koninkrijk Gods welhaast een dwangbuis, een ruimte waarin wij dwangarbeid moeten verrichten. De mens moet door zijn daden, vooral ook door zijn politieke en maatschappelijke activiteiten, het koninkrijk Gods realiseren, bevestigen of waar maken. En aan het eind, in de loop der geschiedenis wenkt de betere maatschappij, de maatschappij van de toekomst, die zo ongeveer gelijk staat met het koninkrijk Gods. Door de evoluties en revoluties in de geschiedenis heen wordt het Rijk gerealiseerd.

We mogen echter beter weten. Het koninkrijk Gods is er, leve de Koning, want Hij lééft. Slechts in het geloof verstaan we dat. Zoek eerst het koninkrijk Gods en zijn gerechtigheid, vermaant Christus in de bergrede, en al wat we verder nodig hebben voor (dit leven wordt ons toegeworpen (Mt. 6 : 33).

Wat zouden we als christenen oneindig veel meer moeten leven uit de troost die het koninkrijk Gods biedt, liever nog uit de troost dat de Koning leeft en ervoor in staat dat het wérk Gods in deze wereld af komt. Dat het met deze wereld en alle beweeg en gebeurlijkheden daarin zolang duurt totdat Gods doel bereikt is en Christus tot de Vader zeggen kan: het is genoeg, hier hebt u het Koninkrijk weer terug. Dan zal het getal van de gezaligden vol zijn. Dan zal er ook zoveel heerlijkheid onder de volkeren aan het licht getreden zijn dat voldoende gebleken is dat en hóé Christus koning was, ook over Zijn vijanden.

Het nut van hemelvaart

Het is niet geheel ten onrechte als wordt gezegd dat onze belijdenisgeschriften nauwelijks spreken over het Koninkrijk Gods. De hemelvaart en het zitten ter rechterhand Gods van Christus komt in twee zondagen uitvoerig uit de verf. Het nut van hemelvaart is dat we een Voorspreker hebben bij de Vader, dat we een pand hebben in de hemel dat Christus ook de zijnen eenmaal tot zich neemt en dat we door de Heilige Geest een tégenpand hebben, zodat we de dingen zoeken die boven zijn, waar Christus is aan de rechterhand van God.

Maar als het dan gaat om het zitten ter rechterhand Gods van Christus dan wordt gezegd dat Christus zich daar bewijst als het Hoofd van Zijn christelijke kerk, door wie de Vader alle dingen regeert. En als het om het nut daarvan gaat wordt gezegd dat 'Hij ons met Zijn macht tegen alle vijanden beschut en bewaart':

En wat de wederkomst betreft van de ten hemel gevaren Koning: in droefheid en door alle vervolging heen mag ik met opgeheven hoofd Hem verwachten, 'die voor Gods gericht gesteld is en al de vloek van mij weggenomen heeft' maar die ook Rechter zijn zal over 'zijn en mijn vijanden'. Toegegeven, het Koninschap van Christus over deze wereld, de manifestatie van het Koninkrijk Gods ook in deze wereld, komt niet zo uit de verf. Maar in onze Heidelberger ligt toch impliciet wel heel duidelijk de troost van het Koningschap van Christus, die Heere is over alle dingen en die de geschiedenis naar haar voleinding brengt en dan intussen de tekenen van Zijn heerschappij heel duidelijk manifesteert.

Leven uit hemelvaart

Hemelvaart is wel het stiefkind onder de christelijke feesten genoemd. In 1 Korinthen 15 wordt in alle toonaarden gezegd dat als Christus niet was opgewekt we nóg in onze zonden zouden zijn. Maar in het Opstandingslied staat ook dat Christus als Koning moet heersen. En daarom mag ook gezegd worden dat als Christus niet ten hemel gevaren zou zijn we nóg in de macht van, in het domein van de boze, van de machten zouden zijn. Maar nu, Christus is ten hemel gevaren...

Hemelvaart is het feest van de kroning van de Koning. Hoe weinig werkt hemelvaart echter in het kerkelijk leven door. En wat het geestelijk leven betreft, functioneert daar niet méér dat Christus Voorspraak bij de Vader en onderpand van onze eeuwige zaligheid en heerlijkheid is dan dat Christus ook Koning over deze wereld is? Is er niet vaak een manco in de prediking als het gaat om het koninkrijk Gods en de koningsheerschappij van Christus? Dan wordt de gemeente een wijds en hoopvol perspectief ontnomen.

We hebben in de loop der eeuwen vele en uitgebreide belijdenissen gekregen, noodzakelijk als lied om te zingen, staf om te gaan en stok om te slaan. Maar de oer-belijdenis van het Nieuwe Testament is: Christus is Kurios, Christus is Heere. Hemelvaart is daarvan de garantie. In een tijd waarin de kerk meer en meer gesmaldeeld wordt en de gemeente meer en meer in de marge van het leven wordt gedrongen zal te meer hoop mogen worden geput uit deze korte, eeuwenoude belijdenis. Zoals de eerste christenheid temidden van de vervolgingen beleed 'Jezus Christus Unica Spes', Jezus Christus onze enige Hoop, zo heeft ze óók beleden: Kurios, Mijn Heere, Mijn God, Heere over het leven.

In de oudtestamentische psalmen vinden we deze belijdenis al in profetisch perspectief. 'De koningen der aarde stellen zich op, en de vorsten beraadslagen tezamen tegen de Heere en tegen Zijn Gezalfde, zeggende: Laat ons hun banden verscheuren en hun touwen van ons werpen.' (Psalm 2 : 2, 3). Maar 'Die in de hemel woont zal lachen, de Heere zal hen bespotten... Ik toch heb Mijn Koning gezalfd over Sion, de berg Mijner heiligheid'.

Het christelijke leven mag theocratisch worden geleefd en — nieuwtestamentisch gezien — christocratisch. Haalt de prediking die toonhoogte (nog). Christus' hemelvaart is immers niet ijdel, niet leeg, maar vol van beloften Gods. En die beloften zijn, evenals de geboden, zeer wijd.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen