Hoe eerlijk zijn sancties?

In Hervormd Nederland was te lezen dat dr. C. F. Beyers Naudé uit Zuid-Afrika pleitte voor geloofwaardigheid van sancties tegen zijn land ter wille van het getuigenis van de kerken. Duidelijk werd wel dat hij niet afwijzend tegenover sancties stond en dat er, vooral onder jonge zwarten, in toenemende mate stemmen zijn die pleiten voor sancties. Maar duidelijk werd dat hij allerlei wilde acties niet zag zitten. Op z'n minst moeten acties inhaken op het beleid van kerken en regeringen.

Het Nederlands Dagblad cijferde intussen voor dat, wanneer de amerikaanse sancties doorgaan, dit voor vele zwarten in Zuid-Afrika werkloosheid en ellende zal betekenen: 'een in omvang toenemend leger verpauperde en gefrustreerde werklozen'. Met andere woorden — het bekende gegeven — de slachtoffers zullen nog erger worden getroffen dan ze al getroffen zijn. Vandaar dat ook onder de tegenstanders van de apartheid sterke tegenstanders van sancties getroffen worden. De Zuidafrikaanse regering zal — als de tekenen niet bedriegen — er niet voor door de knieën gaan. De ossewaës worden gewoon weer in de kring gezet. Milespap (maispap) kunnen we altijd nog eten, hoorde ik minister Roelof Botha een keer zeggen.

Achter de sancties zit intussen de gedachte van de verelendung. Laat de uitputting maar tot een dieptepunt komen, dan breekt de kracht wel. In feite zit hierachter een marxistisch principe. Niemand concludere hieruit dat ik, met dit zo nadrukkelijk te stellen, voor de statuts quo pleit in Zuid-Afrika. De regering daar moest wijzer wezen en zou zelf niet verantwoordelijk moeten willen zijn voor het bloed dat, juist ook na sancties, vloeien gaat. Maar sancties lossen niets op en komen voort uit een verwerpelijk principe.

Maar nu de geloofwaardigheid waarover Beyers Naudé sprak. Amsterdamse hervormde predikanten hebben opgeroepen de kerkelijke investeringen in Zuid-Afrika te staken oftewel de kerkelijke beleggingen te beëindigen. Weer één van die salonkreten, denk je dan. Want direct daarna kwam er een reactie van het moderamen van de Provinciale Kerkvergadering in Noord-Holland. Zulke maatregelen zouden niets uithalen, zo werd gezegd. Dat wisten we al. Maar... de emeriti zouden er de dupe van worden. Terugtrekking van beleggingen uit Zuid-Afrika zou kennelijk consequenties hebben voor de emeritikas. Mogen we dat argument nog wel gebruiken? Een egoïstisch motief, zo heet dat steeds in de wereldpolitiek. Maar intussen, als de Amsterdamse predikanten, die zelf nog niet aan hun emeritaat toe zijn, de financiële rekening zouden gepresenteerd krijgen, die nu kennelijk voor de emeriti becijferd wordt, zou men dan nog zo vlot zijn met oproepen?

Sancties moeten wel geloofwaardig blijven, zei Beyers Naudé. Ik stem niet in met zijn visie op sancties. Maar voorlopig spreekt de reactie van de Noordhollandse PKV boekdelen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen