Boekbespreking

Sipke van der Land, Zalig zijn de vervolgden.., , 109 blz., uitg. Kok-Kampen, ƒ14, 90.

In een door Kok fraai en tegen een redelijke prijs uitgegeven boekje wil Sipke van der Land ons een eerste indruk geven van de situatie van christenen in de communistische landen. Zoals hij zelf al toegeeft in zijn verantwoording, zit er altijd iets willekeurigs in de fragmentarische opzet, waar voor hij heeft gekozen. Het boekje bestaat namelijk voor een groot deel uit citaten van anderen. Dat bevordert de evenwichtigheid van het geheel niet. Het maakt het boekje wel, mede door veel illustraties, gemakkelijk leesbaar. Binnen korte tijd lezen we het uit.

Het boekje handelt grotendeels over Oost-Europa. Hoewel het niet op de kaart op blz. 4 vermeld wordt, verschijnt aan het eind plotseling een gedeelte over China, wat niet erg past bij de rest van het boek. De vele citaten (niet alle met bronvermelding) spreken elkaar soms tegen en geven ook geen volledig beeld van het kerkelijk leven. Op blz. 40 wordt gezegd, dat geestelijken in Rusland de zieken niet mogen bezoeken tenzij met een speciale vergunning (die zelden gegeven wordt), op blz. 41 wordt een dergelijk ziekenbezoek als een vanzelfsprekende zaak vermeld. Op blz. 5 wordt geconstateerd, dat de leiders der kerk in Oost en West ons misleid hebben, op blz. 25 lezen we, dat de Russische kerkleiders dat wel moeten. Helaas wordt dat niet verder toegelicht. Zo zijn er meer vragen te stellen. De problemen van hulpverlening aan de kerken in Oost-Europa worden nauwelijks genoemd. Op blz. 43 wordt gezegd: 'Wie zou niet willen helpen om méér bijbels naar Rusland te krijgen?!' Hoe moeilijk dat is, lezen we niet. Bijbelsmokkel naar Albanië is bijna onmogelijk. Toch wordt er eenvoudig verteld, dat dit vanuit Joegoslavië gebeurt. In Hongarije is naast de bijbelwinkel in Boedapest ook een winkel in Debrecen (blz. 73). In het overzicht van de situatie in Roemenië ontbreekt een verwijzing naar de positie van de minderheden in dat land, die uiterst schrijnend is. Het beeld van Joegoslavië wordt te idyllisch getekend. In sommige streken is wel degelijk verdrukking van de kerk merkbaar. In het gedeelte over de DDR mis ik een verwijzing naar de bijzondere positie van de evangelische kerk daar. Meer dan welke protestantse kerk in Oost-Europa neemt men een eigen standpunt tegenover de overheid in. Dat had beslist vermeld dienen te worden. Zo zouden er meer opmerkingen te maken zijn.

Sipke van der Land is een kundig publicist, daarvan zijn talrijke werken van zijn hand getuigen. Hij had zich echter meer moeten verdiepen in de moeilijke materie van Oost-Europa alvorens dit boekje te schrijven, of zich althans van betere adviseurs moeten voorzien. Daarover zou ik ook nog enkele vragen willen stellen. Ik herinner mij, dat v. d. Land enige jaren geleden een t.v.-interview maakte met dr. Toth Karóly uit Hongarije, waarin deze zeer kritisch sprak over bijbelsmokkel, zonder dat v. d. Land daar een andere mening tegenover stelde. Nu blijkt v. d. Land echter tot een ander standpunt gekomen te zijn. Hij is inmiddels immers verbonden aan de stichting Vervolgd Christendom. Mijn vraag is, of V. d. Land wel voldoende kennis heeft genomen van de uitvoerige kritiek, die van veel kanten al jarenlang gegeven wordt op het reilen en zeilen van deze organisatie. Recent verscheen een vernietigend oordeel over het beleid van de organisatie in het boekje 'Markt der offenen Herzen', terwijl het Nederlands Dagblad een uiterst kritische artikelenreeks aan Vervolgd Christendom wijdde. De indringende publiciteit blijkt niet altijd samen te gaan met een uitgebreide daadwerkelijke hulpverlening. Daarbij kunnen kritische vragen gesteld worden over het funktioneren van Underground Evangelism waartoe Vervolgd Christendom behoort. In de verantwoording lezen we, dat 'de stichting de grootste is' op het gebied van hulp aan Oost-Europa en 'vele afdelingen in de hele wereld heeft'. Dit suggereert, dat Vervolgd Christendom het centrum is, van waaruit alles bestuurd wordt. Niets is minder waar. Alles wordt vanuit de USA geregeld en de besteding van binnengekomen gelden onttrekt zich aan onze waarneming. Nu Vervolgd Christendom na jaren van negatieve publiciteit opnieuw volop aan de weg timmert, is het nodig dergelijke vragen te blijven stellen. Van harte hoop ik, dat de inbreng van v. d. Land meer duidelijkheid zal brengen en hopelijk ook zal leiden tot meer effektieve hulp aan de christenen in Oost-Europa, om wie het tenslotte toch allemaal is begonnen.

Voorlopig geeft dit boekje daarover nog geen duidelijkheid. Over eigen werk van Vervolgd Christendom in Oost-Europa wordt nauwelijks gesproken. Ik denk, dat het daarom goed is één zin uit de verantwoording in gedachten te houden. 'Er zijn verscheidene andere organisaties die ook christelijke hulp geven aan de tweede wereld.'

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen