Kerstfeest in Peru

Er werd ons nogal eens gevraagd in de kerstpost (die ons dit jaar rijkelijk toestroomde van allerlei kanten: waarvoor hartelijk dank!): hoe vieren jullie eigenlijk kerst in Peru. Daar wil ik graag wat over vertellen. Het klimaat is verschillend. Het begint eind december al goed warm te worden. Toch drinkt men op de avond van de 24e december bij voorkeur hete chocolademelk met 'paneton', een droog en zoet soort krentebrood. Het is één van de weinige keren, dat het hele gezin (voor zover het nog heel is) uitgebreid samen eet. Om twaalf uur 's nachts wenst ieder elkaar 'Feliz Navidad' (Gelukkig Kerstfeest) en gaat men de buurt op. De kinderen in hun nieuwe kleren, met hun pratende poppen en ratelende speelgoedgeweren brengen veel leven in de brouwerij. De rest doet het bier. Er is geen avondklok. Dus er is geen limiet. Op kerstmorgen wankelen velen leunend op hun vrouwen of vrienden naar hun huizen om daar hun roes uit te slapen.

Naar de kerk? Welnee. Men heeft de kerststal in huis en kan er zo binnen lopen. Er is geen verwondering en geen eerbied. Daarom ook geen lied en geen zondebesef. Jezus hoort er helemaal bij. Hij is één van de praatpoppen die je kunt laten buikspreken.

En wij? Wij begrijpen nu nog beter waarom men in de tijd van de Nadere Reformatie tegen twee kerstfeestdagen was. Ook komt de sfeer van de jeugdboeken uit de tijd van Jaap Holm weer boven. Eén keer per jaar nieuwe kleren krijgen en iets extra's. Even iets anders. Even eruit. Uit de grauwe sleur van elke dag. Alles werkt mee. De baas geeft een éénmalige loonsverhoging. De goedheid wordt niet afgemeten aan een rechtvaardig loon gedurende het hele jaar, maar aan het extra wat je cadeau krijgt. Ander voorbeeld: Het hele jaar geeft de man een veel te klein bedrag aan huishoudgeld aan zijn vrouw, maar aan het eind van het jaar krijgt ze opeens een wasmachine. Wat er achter zit is dan: het hele volgende jaar wil ik geen gemopper van je horen. Onrechtvaardigheid afkopen en nog lof ontvangen ook dat je zo goed bent! Hypocriete cultuur.

En wij? De 24e vierden we dit jaar voor het eerst Kerstfeest met de Hollandse GZB-kinderen. Tante Eidie vertelde een mooi kerstverhaal van Anne de Vries en had geweldig gekookt. Het lied van de wijzen werd gezongen en ik was de kameel. Het vraagt wel energie en creativiteit om een christelijker kerstfeest met de kinderen te vieren! Daarna trachten we samen te begrijpen hoe de peruaanse kerstcultuur in elkaar zit. Een heleboel dingen zijn begrijpelijk. Je wordt milder in je oordelen. En doen wij het zoveel beter? Praten wij zinvoller? Hoe vier je eigenlijk een christelijk feest?

Op kerstmorgen een kerkdienst op de band uit de Jacobikerk beluisterd over Jacobus twee. Terugdromen naar je studententijd én wakker geschud worden: het komt op daden aan! Laat moeheid je niet overmannen. Heerlijk die hollandse psalmen!

Daarna proberen een bouwplaat van een tram in elkaar te zetten voor de jongens. Knutselen doe je eigenlijk veel te weinig, concludeer je. "Na het middageten naar de kerk met je gereedschap, want er moet samen in de kerk gewerkt worden. De electriciteit moet nog aangelegd worden in de pas bijgebouwde keuken, die als studio dienst moet doen tijdens de evangelisatiecampagne. Even flitst het door je heen: wel een heel andere kerstdag als in Nederland. We leggen de laatste tijd meer accent op evangelisatie. Vandaar de campagne van vier avonden. We pakken het ook wat grootser aan. Het moet pompeuzer. Met lawaai: Luidsprekers op het dak. Podium buiten op de stoep. Banken op de straat. De weg wordt afgezet. De film wordt aangekondigd. En daar komen de eerste kinderen, blij met de afleiding. Twee tieners van de gemeente spelen poppenkast. Ze spreken de taal van de wijk. Geweldig van inhoud is het niet, maar laat ze maar oefenen denk ik. De jongeren voerden toneelstukjes op, geïmproviseerd. De dominee en de ouderling doen enthousiast mee om te proberen de holle kerstcultuur in beeld te brengen en in woorden te vangen. Een buurvrouw, die je 'Feliz Navidad' (gelukkig kerstfeest) wenst en daarna vrolijk doorgaat haar huisvuil dicht bij de kerk te storten. Jongeren van de hoek die niet weten hoe de kerstdagen door te brengen.

Moeilijk is het om voor zoveel lawaaierige kinderen te preken in de open lucht over: 'Het Licht schijnt in de duisternis en de duisternis heeft het niet gevat'. Moeilijk om blinde mensen te laten zien dat ze blind zijn en in duisternis ronddolen. 't Enige middel is: 't Licht van het Evangelie te laten schijnen en: niet alleen op de duisternis te schelden maar zelf een licht zijn als gemeente en lichtjes ontsteken.

'n Goede zaak om voor 't forum van de volkswijk als gemeente te getuigen en trachten uit te leggen wat kerst betekent. Evangelisatiewerk doet de gemeente ontwaken en maakt haar weer enthousiast. Er gebeurt wat. Men doet wat samen. Dat is hier heel belangrijk.

U vierde in Nederland Kerst. U had nog een tweede kerstdag ook. Die kent men hier in Peru niet. Heeft u het aan één buitenstaander moeten uitleggen wat Kerst betekent? Of was de enige die behoefde na te denken over het geheim van Kerst de dominee? Zou dat de bedoeling van Kerst zijn? Horen kerst en zending niet bij elkaar? Zie wat ds. J. de Lange schrijft achter op de GZB-scheurkalender in december. Moet het accent niet liggen op 't afdalen naar 't lage niveau, de lage staat van de buitenstaanders van 't geheimenis? Wij grommen soms: 'Ze moeten maar opklimmen naar wat wij gewoon zijn te doen met kerst'. Dus geen kerstnachtdienst, kerst-in en andere 'moderne fratsen'.

Ik zou zeggen: juist in een GB-gemeente, waar men nog weet van de diepe betekenis van kerst zal gezocht moeten worden naar mogelijkheden om rond kerst de van God vervreemde moderne mens te bereiken. 'k Weet dat dat in Nederland verre van gemakkelijk is. Krijg de mensen maar eens uit hun huizen! Je moet ze dan in ieder geval opzoe­ken, waar ze zijn of op 't uur laten komen, dat ze komen willen. Doet men telkens de deur voor u dicht? In ieder geval zult u dan al meer écht kerst vieren; want Jezus kwam en er was geen plaats voor Hem. Hij was niet welkom. Wie dat beseft, verwondert zich erover dat Jezus in Zijn leven wel binnen is gekomen. Hoe is 't mogelijk? !

Een suggestie: Organiseert u eens in 1987 van 24 tot 27 december 4 kerst-evangelisatiediensten. Elke avond één. 's Middags wordt het hele dorp uitgenodigd. De jeugdvereniging, de tienerclub, de zondagsschool en de vrouwen- en mannenvereniging zijn van te voren al druk in de weer om haar aandeel in de campagne voor te bereiden. Organiseren kunt u toch in Nederland veel beter dan wij hier in Peru! In ieder geval is het doel: de kerk viert samen kerstfeest met 't gezicht naar buiten toe...

En de dominee is dan niet de enige die vermoeid geraakt is. Dat zal hem echter veel meer verkwikken dan een week vakantie in januari na een 10-daagse veldtocht waarin hij alleen moest, strijden.

Kortom: wat vindt u van de suggestie?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen