Oudertrots, ouderschaamte en ouderliefde

Geen kinderen
Als je getrouwd bent, dan is het niet vanzelfsprekend, dat je ook kinderen hebt. Hoeveel verdriet is er wat dit betreft niet bij echtparen die geen kinderen hebben, maar die er wel ontzettend naar verlàngen en er ook om bidden.
Kinderloosheid is een stuk leegte in een huwelijk. Er is dan een aspect waarin het huwelijk niet tot zijn doel komt. De lijn van het geslacht loopt in de betreffende tak ook niet door.
Wie geen kinderen heeft, zal nooit kleinkinderen hebben. Geen 'vader' en 'moeder' zijn betekent ook: geen 'opa' en 'oma' kunnen worden.
We denken aan allen die op deze manier deel hebben aan de gebrokenheid van deze wereld.

Wel kinderen
Het is iets heel bijzonders om als man en vrouw kinderen te mogen hebben, om vader en moeder te zijn en om grootvader en grootmoeder te zijn of te kunnen worden. Hoezeer de lichamelijke eenwording van man en vrouw ook voorwaarde is om ze te kunnen krijgen: kinderen zijn een geschenk van God. En wij hebben het daarin niet voor het kiezen. Wij kunnen – bij wijze van spreken – van tevoren geen wensen kenbaar maken met betrekking tot geslacht, karakter, intelligentie, uiterlijk, toekomstige beroepskeuze, e.d. Als wij kinderen ontvangen, dan weten we van tevoren niets van dit alles. En als ze nog jong zijn, dan weten we niet wat er uit hen groeien zal en wat we allemaal niet voor mooie en verdrietige dingen met hen zullen beleven.

Oudertrots
NU kan het zijn, dat onze kinderen het goed 'doen' in het leven… dat ze goede cijfers halen, altijd overgaan, voor elk examen slagen, makkelijk een baan vinden, al gauw in aanmerking komen voor promotie, …dat ze gezien zijn bij anderen, zich makkelijk in het sociale verkeer bewegen en er uiterlijk ook goed uitzien… Dit streelt dan de ouderlijke gevoelens. Dit roept oudertrots op. Als we dit bij onszelf waarnemen, dan moeten we wel zeer op onze hoede zijn. Want trots is een vorm van zelfgevoel waardoor wij denken, dat we meer zijn dan wie wij in werkelijkheid zijn.
Oudertrots heeft veelal met o.a. de sociale status van onze kinderen te maken, met de vraag hoe anderen onze kinderen zien. En als dat heel positief is, dan vinden we het wel leuk om in die glans te delen. Alsof het gaat om een of andere prestatie die wijzelf geleverd hebben! Het kan zijn – zo gaat dat vaak – dat we verdoezelen, dat onze relatie met onze kinderen nooit geweest is wat die had moeten zijn en dat er erg veel problemen zijn geweest en misschien nog zijn… maar ja, daar weet de buitenwereld niets van…

Ouderschaamte
Als wij zo gevoelig zijn voor wat onze kinderen in het leven bereiken en voor wat anderen van hen vinden en als dat bepalend is voor onze relatie met hen – want die gevoeligheid werkt natuurlijk dóór –, dan zitten we gelijk met de keerzijde van de oudertrots, namelijk de ouderschaamte. We zullen ons dan gauw voor onze kinderen schamen, als 'de mensen' negatief over onze kinderen oordelen.
Als wij zo gevoelig zijn voor het oordeel van anderen, dan komt het erop neer, dat wij het dààrvan laten afhangen of wij onze eigen kinderen wel of niet belangrijk vinden. We gaan dan ook makkelijk onderscheid maken tussen onze kinderen in de houding die wij tegenover hen aannemen. We zullen negatieve gevoelens hebben ten opzichte van onze kinderen die het niet goed 'doen', die niet zijn zoals de anderen, die falen... We zullen ons voor hen schamen.
Zo kunnen wij natuurlijk nooit een goede relatie met hen onderhouden. Dit is uitermate frustrerend voor hen.

Prestige en status
Wij denken zo gemakkelijk en zo vaak in termen van prestige en status. Vandaar ook dat ouders er vaak op aangekeken worden hoe kun kinderen zijn. Bereiken de kinderen wat in het leven – naar de maatstaven die 'men' stelt – dan strekt dat tot eer van de ouders. Maar wat moeten ouders van verstandelijke gehandicapten hiermee aan? Zij hebben in deze zin misschien nooit iets om trots op te zijn. Hun kinderen zullen nooit een diploma behalen. Er zullen in dit opzicht nooit prestaties te melden zijn. Er is dan ook geen glans om als ouders in te delen. En geldt dit laatste in bepaalde sociale sferen ook niet, als kinderen 'slechts' de mavo of de technische school kunnen halen? En laten we het dan maar niet hebben over ouders die kinderen hebben die slecht bekend staan, omdat ze een los leven leiden, samenwonen, aan drugs verslaafd zijn, in de gevangenis zitten… Dit betekent: geen heldere glans, maar doffe ellende. En dat niet alleen, omdat het een zorg is om dit soort problemen met je kinderen te hebben, maar omdat ouders vaak wordt aangewreven wat de kinderen misdoen.

Ouderliefde
Een vraag om aan onszelf als ouders te stellen is: wie zijn onze kinderen voor ons? Kijken wij door de ogen van andere mensen naar onze eigen kinderen? Dan zullen we hen niet kunnen liefhebben. We zullen hen niet de liefde kunnen geven die zij nodig hebben.
Als wij onze kinderen zien als een geschenk van God, dan zullen we beseffen, dat we a.h.w. door Zijn ogen (en uiteraard ook door onze eigen ogen) naar hen mogen kijken. Wij en onze kinderen zijn – hoe onbegrijpelijk ook, gezien wat wij over onszelf en onze kinderen belijden – belangrijk voor Hem.
Als we zo, door Zijn ogen, naar onze kinderen leren kijken, dan leren wij hen ook op de juiste wijze liefhebben. Onze liefde heeft dan met Zijn liefde te maken. En omdat prestige, status en al dat soort dingen voor Hem niet belangrijk zijn, waarom zullen wij er dan belang aan hechten?
Als wij onze kinderen zien als een geschenk van God, dan zullen wij hen accepteren zoals wij ze van Hem hebben ontvangen, zowel verstandelijk als lichamelijk, naar de gaven die zij hebben meegekregen. We zullen niet méér van hen vragen dan ze kunnen geven. We zullen niet teleurgesteld zijn en hen geen verwijten maken, als ze nooit een bepaald diploma kunnen behalen. Ze mogen zijn die ze zijn. En zo hebben wij ze lief. En vanuit deze houding helpen wij hen om de gaven die zij hebben gekregen op te sporen en te ontplooien.
Als onze liefde voor onze kinderen te maken heeft met Gods liefde, dan zullen we hen ook vasthouden, als ze een kant uitgaan die wij niet gewezen hebben. Vanuit de belijdenis van de rechtvaardiging van de goddeloze mogen wij weten, dat zij dan voor Hem nog niet minder worden en daarom voor ons ook niet. Hierin ligt trouwens een diepe verbondenheid tussen ons en onze kinderen, waarin wij samen met hen op Gods genade aangewezen zijn.

Onze kinderen zijn onvergelijkbaar
Oudertrots en ouderschaamte…
Wat de mensen vinden en zeggen van onze kinderen… het is allemaal zo betrekkelijk. Als wij de omgang met onze kinderen en onze visie op hen daardoor laten bepalen… als wij ons laten meedrijven door ouderlijk zelfgevoel, dan doen wij hen onrecht aan.
Onze kinderen zijn uniek. Dat zijn ze voor God en dat moeten wij als ouders ook laten gelden. Dat betekent, dat zij onvergelijkbaar zijn. We moeten ze dan ook met niemand vergelijken, noch hen door de ogen van anderen bekijken. Dat doet de Heere tenslotte ook niet!

C. G. Geluk (HGJB)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen