Boekbesprekingen

Gene A. Getz, Nehemia, 152 b;z., ƒ 24,50, uitg. Voorhoeve, Den Haag, Kampen, 1986.
Dit deel van de praktische Bijbelstudie-serie Leven hij het Woord, bevat een eenvoudige – dat is iets anders dan simpele – uiteenzetting van het Woord voor het leven van vandaag en die het getuigenis van de Schrift de mens op het hart bindt. Het is een praktische verklaring, geen praktikale.
De titels van de twaalf hoofdstukken geven een juiste typering van het betrokken gedeelte. Evenals in de reeds verschenen delen wordt elk stuk afgesloten met een toepassing: op deze tijd betrokken en op het eigen leven betrokken.
Reeds bij het rustig doorzien van het werk wordt de lezer getroffen door vele getuigenissen van gebedswerk en gebedsverhoringen. De gedachte komt wel eens boven, dat in onze tijd in het persoonlijke gesprek zo weinig daarvan getuigd wordt. Is de Heere veranderd? Nehemia geeft voorbeelden voor vandaag. Hij wijst erop, dat de gemeente een geestelijk huis is. Hij bemoedigt anderen in de moeilijkheden op de weg.
Nehemia was een bevoorrecht mens. Maar ook voor hem was elk voorrecht een verantwoordelijkheid. Hij heeft – ook deze man van gebed – zijn dagen van moedeloosheid gekend. Sanballat, de perzische stadhouder over Samaria zocht het werk van Nehemia zoveel mogelijk te blokkeren, o.a. met Tobia de Ammoniet h. 4 : 7; het eenvoudigste wapen was de bespotting, maar daar bleef het niet bij. De bouw van de geschonden muur van Jeruzalem was geen simpel routine-karwei. En dat moest! Nehemia wist de weg! Hij werd gesterkt in het gebed. Bidden en werken was hèt parool (h. 4 : 9; 6 : 9): 'Sterk mijne handen'. Hij had het nodig gesterkt te worden om anderen, de mannen van Jeruzalem en het ganse volk van Israël te bemoedigen.
'Vermoeidheid kan de sterkste geest zover rengen, dat hij alle proporties uit het oog veriest en dat kan ook door onzekerheid.' Nodig as de wapenrusting Gods, dat was vroeger zo n dat geldt ook voor vandaag.
Als de muur van Jeruzalem in tweeënvijftig dagen herbouwd is tot verwondering van de vijandige buren, h. 6 : 16, dan zien de tegenstanders hierin een Hogere Hand (h. 6 : 16). Maar ook hier blijkt, dat de Kerk Gods hier geen rust heeft. Nu komen de interne moeilijkheden, eerst de vijand buiten, dan die van binnen, dat betekende voor Nehemia een vuurproef: samenzwering van Sanballat en de ontmaskering van Semaja als vals profeet.
Ook bij dit gedeelte, dat het karakter van Nehemia tekent tegenover valse aanklachten van onoprechtheid en kwade bedoelingen, waarop Nehemia zegt: Zou een man als ik vluchten? treft de algemene levenswijsheid van de schrijver. Hij vraagt aan de lezer: 'Wordt u ten onrechte beschuldigd?' En verwijst dan naar 1 P. 2 : 15, 3 : 13. En heel gewoon: niet bang worden en daardoor, wellicht, impulsief en dwaas handelen.
Ezra wordt beschreven als een trouwe medewerker van Nehemia om het volk te onderwijzen in de wet des Heeren. Hij heeft de wet voorgelezen (Neh. 8 : 5).
In het laatste hoofdstuk beschrijft de auteur Nehemia's zwaarste taak. Het viel niet mee: het was niet best gesteld met het zedelijke en geestelijke peil van het volk (Tobia; ontheiliging van de sabbath door het volk; gemengde huwelijken). Toen heeft Nehemia wel heel heftig gereageerd. Gewezen wordt op Joh. 2 : 17 de ijver van Uw huis heeft mij verteerd. Hier Wordt ons voorgehouden dat wij God ook met onze tijd moeten eren, al moeten wij erom denken geen roofbouw op ons lichaam te plegen.
Ik eindig met het begin: in h. 13 wordt driemaal van het gebed van Nehemia gesproken: Gedenk mijner, mijn God, ten goede.
Het boek van Nehemia – aan de hand van een verklaring als deze – te bestuderen – zal ons stellig verrijken.

M. Boertien, De Profeet Jeremia, 62 blz., ƒ 11,50, uitg. mij. J. H. Kok, Kampen, 1987.
De auteur wil met dit boekje – waaraan zes radiotoespraken (NCRV) ten grondslag liggen – een korte thematische behandeling geven van het boek Jeremia. Hij spreekt van een hulpmiddel bij het lezen. Het geeft een eenvoudige inleiding, die een globale indruk geeft van Jeremia's profetie.
Jeremia mag weten dat hij geroepen is, een roeping die zijn gehele leven heeft beheerst. Hij mag alles tegen hebben, maar de Heere gaat mee. Niet alleen door woorden, maar ook door tekenen zal het woord van de profetie tot het volk komen. Zo is er een tijd geweest, dat het een juk moest dragen en dat tot grote ergernis van Hananja en diens medestanders. Men hoorde liever het woord der valse profeten; hun boodschap had tot inhoud vrede, vrede en geen gevaar (h. 6 : 14). Jeremia schreeuwt het soms uit (h. 11 : 18v). 'Om Uwentwil draag ik versmaadheid' (h. 15 : 16). Maar de Heere bevestigde Zijn belofte: Ik ben met u om u te bevrijden. Meer dan eens is Jeremia met de dood bedreigd. Een voorbeeld van de prediking van Jeremia en de reactie daarop van de leiders en hun twistgesprek wordt gegeven in de hoofdstukken 7 en 26. Toch waren er nog die voor Jeremia opkwamen o.a. Safan (h. 28). Maar Jeremia blijft door alles heen de voorbidder. De koop van de akker bij Anatoth, geen ding is de Heere onmogelijk (Jer. 32). spreekt van herstel en een toekomst. En vooral Jeremia spreekt van het Verbond (Jer. 31 : 31v).
Tenslotte: de verklaring van h. 31 : 15, aangehaald in Matth. 2 : 16 over de stoet van krijgsgevangenen naar Babel. 'In het Nieuwe Testament krijgen Jeremia's woorden een uitwerking met een draagwijdte die veel verder reikt dan de profeet heeft beseft.'
Een selectie maken uit zulk een belangrijk en uitvoerig boek als Jeremia stuit wel op bezwaren. Maar de schrijver heeft uit het vele, dat Jeremia ons voorhoudt over zijn tijd en zijn werk, een samenvatting gegeven ter stimulering van een dieper grijpende studie en overdenking.
H. Bout, Huizen

K. de Jong Ozn. et al (red.), 'Praten met'…: christenen die iets te vertellen hebben, 188 p., ƒ 24,50 plus 6% BTW, Ned. Bibl. en Lektuur Centrum, Den Haag 1987.
Deze bundel bevat 12 opstellen gewijd aan belangwekkende, markante figuren uit heden en verleden, die alle behoren tot het christendom in zijn breedte: A. L. G. Bosboom-Touissant, Jan Buskes, Franciscus van Assisi, Abraham Kuyper, Antoni van Leeuwenhoek, Jacobus Revius, Cliff Richard, Luise Rinser, A. F. de Savornin Lohman, Anna Maria van Schurman, Dorothee Sölle, Teilhard de Chaidin. De opsomming maakt reeds duidelijk dat deze personen als christenen niet op dezelfde lijn staan: er zijn bijvoorbeeld nogal wat verschillen tussen Kuyper en Sölle, tussen Revius en Teilhard de Chardin, en deze zijn niet terug te brengen tot louter een tijdsverschil. Wie de bijdragen leest zal dus een zeker onderscheidingsvermogen moeten hebben ontwikkeld (of willen ontwikkelen).
De bundel als geheel geeft een aantal boeiende portretten, ook van hen van wie een calvinist in aanzienlijke mate verschilt. Op een doorgaans niet opdringerige wijze wordt heldere informatie verstrekt. Het is uiteraard niet mogelijk hier alle opstellen aan de orde te stellen. De taak van elke scribent was: pogen de geportretteerde zo te tekenen dat de hedendaagse lezer tot de ontdekking komt dat er elementen in aanwezig zijn die ook hem op de een of andere wijze wat te zeggen hebben, aspecten die nog altijd – of weer! – actueel zijn. Het boeiende opstel van Auke Jelsma over Franciscus van Assisi is daar een voorbeeld van – liefde voor de natuur bijvoorbeeld – en de ondertitel geeft de bedoeling van de bundel goed weer: 'vreemdeling en metgezel'. Bettine Siertsema en L. Strengholt geven een duidelijk beeld van respectievelijk Bosboom-Toussaint – 'evangeliste met de pen' – en Revius. Apart vermeld ik het opstel van prof. S. van der Linde over Anna Maria van Schurman; het munt uit door psychologisch inlevingsvermogen en de sympathieke wijze waarop toch kritische kanttekeningen worden geplaatst.
De bundel is mede bedoeld voor leeriingen bij het voortgezet onderwijs die een spreekbeurt, werkstuk of scriptie voorbereiden. Ik acht de bundel daar zeker geschikt voor, mede doordat een te hoge moeilijkheidsgraad is vermeden.
J. de Gier, Ede

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen