Een brug te ver?

Hoe jong zijn we?
In gesprekken tussen ouderen en jongeren gebeurt het nogal eens, dat ouderen nadrukkelijk naar voren brengen, dat zij zo oud nog niet zijn. Nee, ze zijn jong. En als dat misschien niet meer voor hun leeftijd geldt, dan geldt dat in ieder geval wel voor hun hárt.
Het kan niet van alle ouderen gezegd worden, maar er zijn inderdaad veel ouderen die jong van hart zijn en die ook een warm hart voor de jongeren hebben. Veel ouderen voelen zich jong. Ze proberen begrip voor de jongeren op te brengen. Ze proberen met hen mee te leven, mee te denken en hier en daar ook mee te doen.
'Een mens is zo oud als hij zich vóelt' – is een uitdrukking.
Hoe oud of hoe jong zijn wij?

Een brug
In die uitspraken van ouderen dat zij jong van hart zijn, hoor ik vaak het verlangen en de wil om de jongeren van vandaag te begrijpen en vast te houden… om op een of andere manier aansluiting bij hen te zoeken. Ik ontmoet regelmatig ouderen die de jongeren een jongere willen zijn. En dat is fijn! Zoals dat ook gezegd kan worden van vele jongere ouderen of oudere jongeren.
En hiermee ben ik dan nog een keer teruggekomen op het onderwerp 'de jongeren een jongere zijn'. Ik wil er graag nog iets van zeggen. Het gaat bij dit onderwerp om de vraag, hoe wij met het Evangelie zo dicht mogelijk bij de jongeren kunnen komen… via welke brug wij hen kunnen bereiken… hoe wij onze boodschap aan de jongeren overleveren en daarbij toch het Woord om zo te zeggen recht overeind houden.

'Marktgericht' werken
Er wordt wel gesproken over de noodzaak om als kerk 'marktgerichter' te werken (zoals onlangs op een oecumenisch congres over kerkverlating). Dit komt voort vanuit de gedachte dat de kerk zich beter zou moeten verkopen (A. v.d. Meiden).
We zijn niet zo gewend om in deze termen te denken… hoewel, we worden wel opgewekt om de waarheid te kopen en ze niet te verkopen (Spr. 23 : 23). Maar u heeft natuurlijk gelijk als u zegt, dat het hierbij om iets anders gaat.
Wat we er wel uit kunnen oppikken is het gegeven, dat we met het Evangelie altijd op de markt van deze wereld staan, m.a.w. dat we ons altijd in een concrete situatie bevinden en dat we daarin te maken hebben met concrete gebeurtenissen en ook met concrete mensen. En situaties en mensen zijn altijd verschillend. En daar hebben we rekening mee te houden. Dat deden de apostelen ook!
Waren de apostelen 'marktgericht' in hun werken? Ze waren in ieder geval 'situatiegericht' of beter nog 'mensgericht'. Zij zagen de mensen in hun situatie, te midden van de gebeurtenissen van het leven. En aan die situatie ontlenen zij begrippen om het Goede Nieuws te verkondigen. Jezus doet dat Zelf overigens ook. Een bekend voorbeeld is Zijn ontmoeting met de Samaritaanse vrouw in Joh. 4. Het water dat de vrouw komt putten is voor Hem aanleiding om te spreken over het levende water.
Zo zoekt Paulus een brug naar de Grieken via het beeld van de onbekende god op de Areopagus in Athene en via begrippen vanuit de sportwereld. En zo gebruikt Johannes de gnostische begrippen licht en duisternis om aan de hand hiervan uit te laten komen, dat in Christus het Licht der wereld verschenen is.

Jongerengericht bezig zijn
En zo hebben wij met het oog op onze jongeren ook 'jongerengericht' bezig te zijn, dat wil zeggen: het Woord naar hen toe brengen als een Woord van vandaag en in hun situatie van buitengewone betekenis is of in ieder geval kan zijn. En: het Woord vertolken in een taal die zij verstaan. En laten we daarbij maar gerust – net als Jezus en de apostelen – begrippen ontlenen aan hun concrete werkelijkheid en aan de geseculariseerde wereld waarin wij met ons allen leven. Dat vraagt natuurlijk van ons, dat wij met open ogen en oren in deze wereld staan en ook analyserend en bezinnend te werk gaan om erachter te komen wat er allemaal aan de orde is. Om daar heel concreet vanuit het Evangelie op in te kunnen gaan.

Het begrip 'relatie'
In dit verband zou ik één begrip met name willen noemen, nl. het begrip 'relatie'. Relatieproblemen behoren tot de grootste problemen in de wereld van de jongeren. Velen zitten met gebroken relaties of met relaties die inhoudelijk – emotioneel en geestelijk – weinig voorstellen. Veel jongeren weten daarom niet zo goed raad met het aangaan en onderhouden van relaties. Met als gevolg dat ze vaak ook geen raad weten met zichzelf.
Dat is een uitermate belangrijk gegeven. De omgang met jezelf heeft immers ook te maken met de omgang met anderen (en vanuit het Evangelie plaatsen wij dit in het licht van de omgang met God). Wat jongeren met name in onze tijd nodig hebben, is een heel persoonlijke en geen leerstellige benadering. Op een leerstellige benadering vanuit een gesloten systeem waar zij zich moeten inpassen, knappen zij af (zie ook het jongste onderzoek van Kole en Van Driel). Waar het uiteindelijk om gaat is niet de kennis van de leer (waarmee ik niet wil zeggen… enfin, u begrijpt me wel) en de aanpassing aan een bepaald systeem van waarden, maar om het kennen van een Persoon. Het is essentieel dat onze jongeren bij onze benadering van hen merken, dat wat wij zeggen door ons authentiek beleefd wordt. Dat is een voorwaarde voor het zoeken van een goede inhoudelijke relatie met hen.
Waar relaties slechts formeel van aard of stuk zijn, daar wordt de transcendentie-ervaring gemist. Daar is de spiritualiteit opgedroogd. En dat is waar veel jongeren juist ten diepste naar verlangen.
We komen zo ook bij de gemeente terecht. Waar het gemeenteleven slechts formele en systematische trekken vertoont, daar missen jongeren de aansluiting. Maar Waar het gemeenteleven een relationeel gebeuren is waarin de vrucht van het verzoeningswerk van Christus genoten wordt en waar de Heilige Geest jong en oud in een hechte band verenigt, daar is sprake van transcendentie-ervaring, of beter: van Godservaring, van de werkelijkheid van het Woord dat geschiedt.

Een brug te ver
Er zou nog meer van te zeggen en er zou nog meer te noemen zijn. Wat ik slechts naar voren wil brengen is: het belang van het zoeken van een brug naar de jongeren. En elke brug die wij zoeken naar hen, die geen rekening houdt met wie zij zijn en in welke werkelijkheid zij leven, is een brug te ver.

C. G. Geluk (HGJB)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen