New Age (2)

In het vorige artikel hebben we gezien, dat New Age (NA) zegt: de mens is veel te rationeel (alleen met zijn verstand) bezig geweest, wat een wereld van problemen ten gevolge heeft gehad. In het nieuwe tijdperk waarin het NA-denken de toon aangeeft, zal het geheel anders toegaan. Men zal veel meer aandacht hebben voor het gevoel en het spirituele, beter nog: men zal rekenen met het goddelijke in de mens en in de natuur en in heel de, kosmos. Bij dat goddelijke moeten we niet denken aan een persoonlijke God. Die kent het NA-denken niet. We moeten veel meer denken aan bovennatuurlijke krachten in de kosmos. De mens moet trachten in verbondenheid met die krachten te leven. Een gedachte, die we ook tegenkomen in de oosterse religies, zoals het Boeddhisme en Hindoeïsme.

Hersenhelften
NA geeft een wetenschappelijke onderbouwing, die overigens minder wetenschappelijk blijkt te zijn dan men het voorstelt: de mens heeft een linker- en een rechter hersenhelft. De linkerhelft zorgt vooral voor het rationele van de mens, de rechterhelft meer voor het gevoelsmatige en het spirituele. In de tijd die achter ons ligt, was de linker hersenhelft dominerend: alles moest verstandelijk beredeneerd en bewezen kunnen worden. In de nieuwe tijd zal het tot een verbinding van beide hersenhelften komen, en dan zal er heel wat veranderen. De linker hersenhelft heeft volgens het NA-denken ook te maken met het mannelijke in de mens, de rechterhelft met het vrouwelijke. Vandaar dat we af moeten van de 'mannenmaatschappij', die er tot nu toe was; er moet volop en gelijkwaardig ruimte zijn voor het vrouwelijke, de vrouw. Zo lopen er lijnen naar het feminisme.

Pantheïsme
Het NA-denken is sterk beïnvloed door de religies en culturen van het oosten (India, China, Japan), die voor een groot deel pantheïstisch zijn. Pantheïsme wil zeggen: er is geen geloof in een persoonlijke God, men gelooft dat in alles het goddelijke is: in de mens, in de natuur, in de gehele kosmos. Pantheïsme betekent ook letterlijk: alles is God, beter nog: in alles is het goddelijke.
Vandaar de grote aandacht van NA voor de natuur en voor bovennatuurlijke werkingen en krachten. De mens moet in overstemming met het bovennatuurlijke in en om hem heen leven. Dat vooral is het denken van de nieuwe tijd.

Holisme
Een woord, dat, we veel in het NA-denken tegenkomen is het woord holisme, dat letterlijk 'samenhangend, in zijn geheel' betekent. Dat wil zeggen: alle dingen hangen met elkaar samen. Planten, dieren, mineralen, alles vormt een religieuze eenheid, doortrokken van het goddelijke. De mikrokosmos (de kleine wereld van ons mensen) en de makrokosmos (de grote wereld, het heelal) hangen nauw met elkaar samen. We moeten die holistische samenhangen gedurig zien.
Dat betekent, dat we de aarde bijvoorbeeld zien niet als een object, waarvan we zoveel we willen gebruik kunnen maken. Maar als van hoge, goddelijke waarde. En dat bijvoorbeeld de arts geen patiënt ziet, maar een mens, die er is en die er zijn mag. En dat de werkgever geen werknemer ziet (als winstobjekt), maar een medemens.
We wijzen het pantheïsme op bijbelse gronden af. Wat niet wil zeggen, dat we geen eerbied voor het geschapene mogen (moeten!) hebben. Juist als christenen, die God als Schepper belijden, hebben we oog voor het geschapene. En juist als christenen hebben we ook in de ander geen nummer te zien, maar een medemens die, evenals wij, schepsel Gods is. Maar er is een diepgaand verschil tussen het bijbelse theïsme (God die de dingen en de mens schiep) en het oosterse pantheïsme (geen persoonlijke God; het geschapene zelf is goddelijk).

Gnostiek
Het NA-denken (ook al pretendeert het een nieuw denken te zijn) is in veel opzichten niet veel anders dan het gnostische denken in de eerste christelijke eeuwen, vermengd met wat oosters gedachtengoed. Ook de gnostiek zei: de mens moet komen tot de ervaring van het goddelijke bewustzijn dat in alles is. Dat brengt hem tot de ware gnosis (= kennis van God en het goddelijke). Vandaar dat bij NA-aanhangers gnostische geschriften in de belangstelling staan, evenals mystieke geschriften uit de Middeleeuwen, zoals die van Franciscus van Assissi, Ruusbroec en Eckhart.
Daarnaast zien we ook veel aanrakingspunten met de theosofie, die ook wil komen tot het kennen van de goddelijke achtergronden van het leven en van de verborgen krachten in de mens en in de kosmos.

New Age en het christelijke geloof
Over het algemeen heeft men in NA-kringen veel waardering voor de persoon van Jezus. Echter niet in de zin zoals wij Hem als Heere en Heiland belijden. Jezus is een van de openbaringen van God, zegt het NA-denken, op één lijn te stellen met andere heiligen, of ze nu uit de boeddhistische, Perzische of andere traditie komen. Hij was een belangrijke boodschapper uit 'de andere wereld' naar ons toe, en zijn aanwezigheid en werk heeft de mensheid wezenlijk verder geholpen. Daarbij maakt men onderscheid tussen 'Jezus' en 'de Christus'. Jezus is de mens, die tweeduizend jaar geleden leefde. De Christus is een goddelijke kracht, die in Jezus neerdaalde, die ook in anderen neer kan dalen en dat ook meerdere malen heeft gedaan, ja, die ervaren kan worden in elke menselijke ziel. Een Christus als persoonlijke Verlosser is er niet. In elk mens kan de Christus zijn, als hij leeft in overeenstemming met het goddelijke in de natuur en in de kosmos. Het NA-denken zegt: Christenen wachten op de komst van de Messias, Boeddhisten op de komst van de Maitreya, Moslims op de komst van de Imam Mahdi, enz. Ze zijn echter allen identiek. Het doel van de NA-beweging is de mensheid voorbereiden op de komst van de wereldleraar (Christus, Maitreya, Imam Mahdi), die de wereld zal vernieuwen naar de NA-beginselen.

Syncretisme
Vandaar, dat de NA-gedachte is: alle religies zijn één. Die religies moeten hun dogmatische verschillen laten rusten en werken aan de wereldeenheid. Getuigen van het evangelie van Jezus Christus is verregaande arrogantie en zal in het nieuwe tijdperk niet getolereerd kunnen worden. Christenen moeten hun zendingsdrang en het oproepen tot geloof en bekering opgeven. Het nieuwe tijdperk zal een tijdperk zijn van verdraagzaamheid en tolerantie, waardoor een geheel andere relatie tussen culturen en religies zal ontstaan, die tenslotte zal kunnen uitlopen op een universele godsdienst. Het Boeddhisme, dat per definitie altijd verdraagzaam is geweest, is het christelijke westen hier al een paar duizend jaar in voorgegaan.

Evolutie
In NA-kringen is de gedachte levend, dat de mens zich steeds verder zal ontwikkelen, totdat hij een volmaakt wezen is. De mens bevindt zich op de weg van het 'dier' (waarvan hij afstamt) tot 'God' (waarheen hij op weg is). Alles is in groei en evolutie, niet alleen het dier en de mens, maar ook het hele heelal. Vandaar dat iemand als Teilhard de Chardin (die de evolutie van dier tot mens en van mens tot het goddelijke leerde; hij leefde van 1881-1955) wel aangewezen wordt als degene, die de aanzet heeft gegeven tot de NA-gedachte. Dat is niet helemaal waar. Wel hebben zijn geschriften en zijn denken grote invloed op het NA-denken gehad, en ze hebben het nog. Zo heet bijvoorbeeld een NA-centrum in Londen 'Teilhard Foundation'. Het tijdperk van Waterman zal een betere wereld brengen. Mensen zullen in nauwe verbinding met de kosmische en goddelijke krachten leven. Dat zal vrede in de wereld ten gevolge hebben, en in elk mens die zich daarvoor open stelt. Zo evolueren we naar een tijdperk van volmaakte harmonie.
Daarbij vergeet het NA-denken de les van de geschiedenis: dat namelijk de verlossing van de mens niet is te verwachten. We verwachten die van een andere Mens, de Godmens Jezus Christus. Wie Hij wezenlijk is, wordt in het NA-denken niet onderkend. In het boek 'De cirkel en het kruis' van drs. P. J. van Kampen, lees ik: 'De NA-beweging voldoet aan de vereisten, die volgens de Bijbel nodig zijn om de antichrist op het wereldtoneel te brengen. NA is het bijbelse christendom fundamenteel vijandig gezind.'

H. Veldhuizen, Hillegersberg

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen