Boekbespreking

Dr. M.A. Verkerk, red., De mythe van de leeftijd. Ethische kwesties rondom het ouderenbeleid, uitgave Meinema, Den Haag, 1990, ƒ 26,50.
Een boek met een uitdagende titel! Een mythe is een 'als juist aanvaarde maar ongefundeerde voorstelling omtrent een persoon, zaak of toedracht'. De schrijvers trachten nu deze mythe omtrent de leeftijd en in het bijzonder van de ouderen te doorbreken. De oudere is niet de hulpbehoevende bejaarde, maar evenmin mag men de leeftijd verwaarlozen.
Wat de ouderen betreft komen nu aan de orde vergrijzing van de samenleving – dit wordt daar er verschillende schrijvers zijn herhaald – en de consequenties daarvan voor het beleid van de overheid. Ook de solidariteit in dit opzicht tussen jong en oud. Hierop volgt een hoofdstuk over leeftijd en medische schaarste. Financieel kan niet alles wat medisch mogelijk is; wat moet dan het zwaarste wegen? Tenslotte komen de vragen aan de orde over afzien van levenreddend handelen bij ouderen.
Indringend en helder worden de vragen naar voren gebracht. De lezer, die met ouderen te maken heeft en de bejaarde lezer krijgen een helder beeld van wat bij de toenemende vergrijzing de problemen zijn. Dat maakt dit boekje waardevol.
Maar, er wordt wel rekening gehouden met de mens en zijn principes – o.a. het weigeren van bloedtransfusie door Jehovah's Getuigen. Er wordt zorgvuldig afgewogen wat de verantwoordelijkheid is van de patiënt, de arts en de patiënt samen met de arts. Heel sterk komt naar voren, dat de mens autonoom is. Er bestaat niet zo iets als 'het goede' voor alle mensen (blz. 123). Al begrijpen wij de bedoeling van de zinsnede in dit verband en al onderschatten wij de vragen niet – het boek geeft daarvan een duidelijk beeld – toch menen wij, dat de Wet van God, die goed is (Rom. 7 : 16), ons is gegeven, opdat wij ook in deze zaken ons niet laten leiden door wat de mens zelf bepaalt, maar door Gods heilig gebod. Graag zou ik gezien hebben, dat alle onderhavige vragen daarom getrokken waren in de lichtkring van de Heilige Schrift.

Edith Cardoen, Ervaring en betrokkenheid – over zinvol ouder worden, uitgave Lannoo, Tiel, 1990.
Een fraai uitgevoerd boekje; bijzonder mooi papier en een grote letter.
En de inhoud? De schrijfster, doctor in de pedagogische wetenschappen, werkzaam aan de K.U. te Leuven, zegt veel waardevolle, behartenswaardige dingen. Soms met verrassende zinnen, die zeer verhelderend zijn. Ouderen zullen veel herkennen of zich te meer realiseren wat er gezegd wordt en jongeren kunnen er hun winst mee doen.
Een zin op pag. 29 treft mij: Een mens beslist weliswaar niet eigenmachtig over de wijze, waarop hij de tijd zal beleven, zeker niet tijdens zijn oude dag... toch bepaalt de manier waarop de mens de ouderdom voorbereidt tot op grote hoogte of de tijd, die bij als bejaarde zal beleven hem tot vreugde of tot zorg zal zijn. Het laatste gedeelte van deze zin bepaalt de inhoud van het boek, maar het eerste komt nauwelijks uit de verf. We zullen aan de oproep, die er in doorklinkt niet zonder schade voorbij kunnen gaan, maar de gebrokenheid van het leven komt veel minder ter sprake. Wel wordt er soms op de religie gewezen, maar wat dit mede inhoudt, komt nauwelijks aan de orde. Ik denk aan de oorzaak van leed en dood, de zonde. Ook aan de beloften, die een genadeverkondigend Evangelie ook voor de oudere mens heeft, mis ik al te zeer.
In één zin gezegd: Er worden heel belangrijke dingen naar voren gebracht, maar het allerbelangrijkste heb ik te zeer gemist. En dat kan niet gemist worden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen