Leren onderscheiden

Diakenen, die nog niet zolang het diakenambt bekleden, zeggen me weleens: 'Nooit had ik gedacht, dat het diaconale werk zoveel omvattend is.' Eén diaken zei het treffend: 'Het werk vraagt om het vermogen goed te kunnen onderscheiden tussen wat wèl en niet diaconaal is.' Een belangrijke ontdekking werd door deze diaken gedaan. Onderscheidingsvermogen, daar komt het op aan! De apostelen in de eerste christengemeente hebben dit ook zo ervaren. Het was voor hen niet meer mogelijk om èn het evangelie te verkondigen èn tegelijkertijd te zorgen voor de weduwen. Twee dingen tegelijk doen en dat ook nog goed doen is onmogelijk! Het is dan ook nodig, zo menen de apostelen om verkondiging en dienst van elkaar te (onder)scheiden. Zo ontstaat een speciale taak (dienst) in de gemeente. Voor deze dienst (diaconia) dienen mannen gekozen te worden, die over wijsheid beschikken (om te kunnen onderscheiden) en een goed woord (getuigenis) kunnen spreken, alsmede vol zijn van de Heilige Geest. Een duidelijker profielschets voor de diakenen vandaag is er naar mijn mening niet te vinden dan deze, die we kunnen lezen in Handelingen 6. Juist door het element van het 'hebben van een goed getuigenis' (het bevestigingsformulier voor de diaken spreekt over 'troostelijke redenen'), blijft pastoraat en diaconaat dicht bij elkaar. Evenwel met eigen verantwoordelijkheden.

Serieus
Uit deze 'profielschets' blijkt, dat we te maken hebben met een serieus ambt. Een ambt, dat we niet moeten en mogen onderschatten, vanwege de vele vragen en problemen van deze tijd. Om welke vragen en problemen gaat het dan? Niet naar mijn mening — alhoewel er vaak wel een probleem van gemaakt wordt — hoeveel geld er nu toch wel naar allerlei instellingen en instanties moet. Ook niet discussies over de vraag welk bedrag je moet reserveren voor 'komende slechtere tijden'. Want: 'Hoe groot moet de ellende in de wereld dan wel niet zijn, wanneer wij eindelijk eens gaan spreken over slechtere tijden?' We vergeten daarbij dan ook de woorden van de Heere Jezus, Die zegt, dat we niet bezorgd mogen zijn over de dag van morgen. Vooral moeten diakenen zich niet druk maken over compromissen. Die kom ik in m'n werk nogal eens tegen zo hier en daar. Compromissen met als doel om iedereen zo veel mogelijk gunstig te stemmen. Lobby-achtige zaken, die thuishoren in de politiek en niet tijdens de diaconievergadering. Daar geen politiek! Ik bedoel dan partij-politiek! Sommige diaconieën zijn wars van partijpolitiek en terecht! Toch gebeurd het vaak wel, zonder dat men er erg in heeft. Dat is jammer en ook inconsequent, wanneer diaconieën wel anderen of bepaalde instanties verdenken van patijpolitiek en zelf hun eigen handelen 'schoonpoetsen'.
Laat ik een voorbeeld geven om een en ander te verduidelijken.

Kerkelijk en particulier
Een diaconie staat voor de keuze om twee instellingen financieel te ondersteunen. De ene instelling is kerkelijk, de andere is particulier. Er ligt een voorstel om beide instellingen te ondersteunen. Tijdens de vergadering blijkt, dat sommige diakenen tegen financiële ondersteuning zijn aan de particuliere instelling, omdat deze affiniteit heeft met een bepaalde stroming in de kerk, die zich nogal afzet tegen veel — helaas ook goede — zaken, die er in de kerk gebeuren, vervolgens maar aan een 'bepaalde groep' hulp verlenen en niet ambtelijk gedragen wordt. Andere diakenen zien niets in de kerkelijke instelling. Het is tè ver weg, tè interkerkelijk, tè modern van opzet. Voorgesteld wordt om een stemming te houden. Allereerst komt het particuliere project in stemming. De meerderheid is tegen ondersteuning! Geen bijdrage dus voor het particuliere project. Voorgesteld wordt om het kerkelijke project dan ook maar niet te steunen. Aldus wordt besloten. Een 'politieke' beslissing is genomen. Gebaseerd op allerlei argumenten die helaas met het doel totaal niets te maken hebben, namelijk: 'helpen waar geen helper is'. Argumenten, die ook niets te maken hebben met diaconale criteria, zoals: 'Is de instelling wel diaconaal, is er werkelijk geld nodig, wie worden er geholpen en hoe?' Terwijl dàt nu juist de vragen zijn, waar een diaconie wel mee bezig dient te zijn.

Onderscheiding
Wanneer we dus willen aangeven om welke vragen en problemen het vandaag gaat is het als eerste van belang om met elkaar goed te leren onderscheiden wáár je als diaconie moet helpen en wie je dan uiteindelijk helpt. Dat is opdracht nummer 1. Vervolgens is het van belang om wel degelijk met politiek bezig te zijn, maar dan in een totaal andere betekenis. Ik bedoel dan de letterlijke vertaling van het woord politiek = ordening van de samenleving. Het is van belang om als diakenen naar deze ordening om te zien. Vooral te letten op wie er in de samenleving te kort komen, wie aan de kant staan en wie niet meer meetellen in deze tijd. We noemen de eenzamen en alleengaanden. de jongeren in uitzichtloze situaties. Ik denk aan ouderen, gehandicapten en aan mensen (jongeren en ouderen), die tijdelijk elders onderdak nodig hebben vanwege allerlei psycho-sociale problemen. Ook denk ik aan de taak om vreemdelingen en vluchte­lingen, die onze poorten binnenkomen, te herbergen. Dan zijn er de WAO-ers, die uitgerangeerd aan de kant van de samenleving staan en zoeken naar zingeving in hun leven en in hun bestaan. Hebben we voor hen als diaconie wellicht een taak? We letten als diakenen op de éénoudergezinnen en gezinnen die moeten rondkomen van een bijstandsuitkering. We zoeken als diakenen naar mensen, die bereid zijn om vrijwilligerswerk te doen, zoals: langdurig zieken bezoeken, oppassen bij ouders van een verstandelijk gehandicapt kind, zodat die ouders eens een avond of een dagje weg kunnen. We zoeken vrijwilligers, die op een mooie lentedag ouderen eens willen rijden naar de bloeiende Betuwe bijvoorbeeld, of een middag willen gaan wandelen. Vrijwilligers, die voor anderen boodschappen willen doen enz. enz. Taken en mogelijkheden genoeg!

Onderling dienstbetoon
Diakenen hebben vandaag de dag de bijzondere taak en opdracht om het onderling dienstbetoon, de onderlinge naastenliefde te bevorderen. Gemeenteleden over deze persoonlijke taak en opdracht aan te spreken. Juist in een samenleving van nu, waarin het individualisme hoogtij viert is het nodig om als gemeente van Christus een 'tegenbeweging' op gang te brengen. Een beweging van mensen, die elkaar weer gaan zien, naar elkaar willen luisteren en voor elkaar iets willen betekenen. Zorgzaam samenleven moeten we (weer) opnieuw (willen) leren! Dat komt niet zomaar aanwaaien. Ook al staat het uitvoerig omschreven en uitgewerkt in prachtige nota's.
De christelijke gemeente is bij uitstek de 'oefenplaats' om het 'zorgzaam samenleven' te doen, elkaar voor te doen en elkaar door te geven. Zij heeft daar geen nota voor nodig, maar neemt goede nota van hetgeen ons de Schrift daarover te zeggen heeft.
Laten we niet te gemakkelijk zeggen, dat zoiets niet lukt! De christenen in de eerste christengemeente hadden nu ook niet be­paald het tij mee! Integendeel zelfs! Nog veel moeilijker was het dan nu bij ons, in een land waar (nog) vrijheid van godsdienst is.

Veelomvattend
Het diaconale werk is vandaag veelomvattend! Dichtbij en verweg roepen velen om daden van barmhartigheid en gerechtigheid. Er liggen velen aan onze poort te roepen, die wij niet en nooit zullen zien als we partij-politieke beslissingen blijven nemen. Laten we maar zien op Jezus, die ons door middel van de voetwassing heel scherp laat zien, waar het in het diaconale werk vandaag werkelijk om gaat. Waar gaat het dan om? Om knielen, om neerbuigen, om afhankelijkheid, om af te stappen van ons eigen voetstuk en program van eisen. Om niets anders te doen dan de opdracht van de grote Diaken Jezus Christus uit te voeren. Dat kost zelfverloochening en opoffering en vooral de door de Heilige Geest geschonken gave van het onderscheid tussen het goede en het verkeerde.

Suggestie
Mag ik tenslotte een suggestie doen voor uw eerstvolgende diaconievergadering?
1. U leest met elkaar de aanstelling van de 7 diakenen uit Handelingen 6
2. U bidt vurig en in afhankelijkheid om wijsheid. Gods getuigenis in uw leven en om de Heilige Geest
3. U neemt allen pen en papier en neemt 15 minuten de tijd om te noteren waar u als diaken in uw omgeving en ver daarbuiten sporen van ongerechtigheid en onbarmhartigheid aantreft in levens van medemensen en wat u daar heel concreet persoonlijk en samen als diaconie aan kunt doen
4. U werkt de agenda af
5. U besluit uw vergadering met dat prachtige diaconale gebed achterin uw bijbel.
Een gezegend diaconaal jaar gewenst.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen