Boekbespreking

R. Zuurmond, God noch gebod. Bijbels-theologische notities over de brief van Paulus aan de Galaten, uitg. Ten Have, Baarn, 1990, 218 blz., ƒ 29,90.
Na een uitvoerige inleiding over kernthema's bij Paulus volgt een vertaling met beknopt commentaar van de brief aan de Galaten. Zuurmond geeft hoog op van Luthers commentaar op Galaten, maar kritiseert de Reformator op twee punten. Rechtvaardiging is bij Luther zeer individueel gedacht, voorts is hij het met Luther grondig oneens inzake diens visie op de blijvende betekenis van de wet op het niveau van maatschappij en politiek.
Daarmee komen we bij de teneur van dit boekje, dat vooral de radicaliteit van Paulus' spreken beklemtoont in die zin dat voor Paulus de wet heeft afgedaan en vervangen is door de Geest en de liefde. Een christelijke ethiek is dan ook voor de auteur onbestaanbaar. Het nieuwe leven is leven door de Geest en geen nieuwe wet. Hoe waar dat ook is, toch schiet de auteur zijn doel voorbij. Zuurmond is van mening dat in Galaten 5 : 14 Paulus zou zeggen dat de wet gereed is met haar opdracht, nu de wet vervuld is, m.i. een zeer eigenzinnige weergave van de notie 'vervulling'. Is dit in het licht van Romeinen 7 : 7 en 13 : 8vv vol te houden?
Ook Romeinen 13 : 1 krijgt een zeer minimalistische uitleg. Paulus zou de overheid dienares van God noemen en daarmee bedoelen dat deze dat is tegen wil en dank. Dat in Rom. 13 : 1 een visie op de overheid gegeven wordt vanuit het O.T., is juist en dat deze tekst misbruikt kan worden om een slaafse houding te rechtvaardigen, is eveneens waar, maar m.i. betrekt de schrijver deze tekst teveel op de machtenleer van Kolossenzen 1 en 2.
Hier en daar is de uitleg erg summier. Zo wordt bijv. bij Galaten 3 : 13 en 4 : 4-5 niet duidelijk wat bedoeld is met de vrijkoop uit de vloek der wet. Ook wat over schepping en verzoening gezegd wordt, is m.i. meer Barth dan Paulus.
Overigens, niet ontkend kan worden dat de kerk het vaak moeilijk heeft met de radicaliteit an Galaten. Paulus is weerbarstiger dan menigeen denkt. Ook Zuurmonds kritiek op de wijze waarop sommige exegeten de rhetorica toepassen (J. Smit) is m.i. ter zake.
Een aanvechtbaar boekje, dat niettemin een schat aan materiaal bevat en door de noten uitnodigt tot verdere studie.
Predikanten die uit de Galatenbrief preken, zullen er toch goed aan doen dit eigenzinnig commentaar te raadplegen. Ook zo'n stem kan ons oor scherpen voor wat er werkelijk gezegd wordt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen