Kerkdienst in Guatemala (1)

De kollekte
Toch handig, zo'n open schaal! Kun je snel even wat geld wisselen tijdens de kollekte. Dat zou met een doorgeefzak toch heel wat minder makkelijk gaan, dan moet je zo diep in die zak graaien en moet je maar afwachten wat er boven komt. En waar er nog 'gehengeld' wordt, is het helemaal moeilijk.
Wil ik van overzee u trachten over te halen uw bedenkingen tegen de 'openschaal-kollekte' op te geven? Nee, maakt u niet ongerust, dat is niet de bedoeling van mijn geschrijf. Hoewel... er zouden bij de anonimiteit van die diepe zakken best wat kanttekeningen gemaakt kunnen worden, maar dat komt misschien nog wel.
Natuurlijk, 'laat uw linkhand niet weten wat uw rechterhand doet' en zéker de ogen van de buurman of -vrouw niet wat u in de zak stopt! Maar kunnen onze gaven het daglicht dan niet verdragen? Hoeft u zich niet te schamen voor degene die naast u zit, als uw gave per ongeluk naast het zakje zou vallen?

Hier en...
Dát probleem speelt overzee in Guatemala bijna nergens, want daar kom je hoogst zelden een kollektezak tegen. Maar gekollekteerd wordt er wel en dan wordt er een ánder probleem zichtbaar.
'k Begon wat gekscherend over die handige open schaal waarop een ieder zijn gave kan neerleggen, maar 't is eigenlijk een trieste werkelijkheid.
Vanmorgen waren we in de kerk in Retalhuleu en we waren er opnieuw getuige van. Een oudere vrouw op de hoek van de bank voor ons legde een biljet van één quetzals 1 op de schaal en vroeg aan de kollektant: 'Heb je vijftig cent terug?' Zonder problemen kreeg ze twee 'chocas' ( = kwartjes) in haar hand gestopt. Alsof het om wisselgeld in de supermarkt ging.
Ziet u het al gebeuren, komende zondag bij u in de kerk? Ziet u het uzelf al overkomen als u een keer 'niet kleiner hebt'?
Maar..., áls u dat zou over komen, wat zou u dan trouwens doen? Wisselen is er niet bij, dus dan maar meer geven dan u bedacht had of overslaan?
Deze vrouw sloeg niet over. Het had gekund, anderen deden het ook. Ze wisselde, want ze wilde toch wat geven voor de Heere en Zijn dienst. Maar veel kon het niet wezen, want ze had kennelijk niet veel en daar zag ze ook wel naar uit.
Dat is de trieste werkelijkheid van de armoede. Ook in de kerk van Retalhuleu, waarvan toch gezegd mag worden dat ze in wat betere doen is. In elk geval in vergelijking met al die gemeenten in de dorpen en gehuchten er om heen.
Armoede. Je wilt wat geven voor de kollekte, maar veel kan het niet wezen. Je hebt echter 'niet kleiner' en moet daarom wel wisselen.

... daar
Het zette me opnieuw aan het denken en wilde dat maar eens aan u doorgeven, al opmerkend en vragend, want 'daar' heeft van overzee uiteraard met Nederland te maken. Daar rekenen we onszelf dan ook maar bij, want in de zending leef je nu eenmaal een beetje in twee werelden.
Wat gaf die vrouw nu eigenlijk?
Hoeveel is die halve quetzal eigenlijk waard? Niet veel, bij de huidige koersen ongeveer twee dubbeltjes. Het dubbele (ƒ 0,40) kon ze dus niet missen... Voordat u nu zegt: 'Zelfs dat niet?!', moeten we eerst even duidelijk maken hoeveel die twintig centen hier wel waard zijn.
Het wettelijk minimumloon van een landarbeider is tegenwoordig Q.10.00 (= ƒ 4,—) per dag. Dat is beter dan het was maar of het genoeg is om je gezin van te onderhouden... Als het betaald wordt — wat dus (lang?) niet altijd gebeurt — kun je in elk geval overleven. Deze vrouw is echter zeker geen landarbeidster en gezien haar leeftijd zal ze ook wel geen 'muchacha' ( = hulp in de huishouding) meer zijn. Hoewel..., aow heeft ze ook niet en ze moet toch ergens van leven! Het is dus echt niet ondenkbaar dat ze ergens een baantje heeft, waar ze Q.3.00 (= ƒ 1,20) per dag verdient. Dat krijgt namelijk een hulp in de huishouding.
Dat betekent dus dat die vrouw éénzesde deel van haar dagloon op de schaal legde. Komen u en ik daar aan toe? Geven wij een zesde deel van ons netto inkomen voor de dienst des Heeren? In de folders voor de jaarlijkse vrijwillige bijdrage durven we met moeite over een richtlijn ('meer is het echt niet') van 1 of 2% te spreken. En vaak laten we het maar in het midden, opdat 'een ieder in zijn (of haar) eigen gemoed ten volle verzekerd zij'. Een vrome uitvlucht?
Waarom gaf die vrouw eigenlijk?
Dat weet ik dus niet, 'k heb het haar niet gevraagd. Wél weet ik dat het voor haar echt een offer moet zijn geweest en dat zegt wel het een en ander. Wat echter veel belangrijker is en dat kunnen u en ik wel beantwoorden: 'Waarom geven wij eigenlijk?'
Om ons gezicht niet te verliezen als je de zak voorbij laat gaan of het antwoordformulier voor de kerkelijke bijdrage niet invult?
Of omdat u zich verplicht voelt, je kunt toch niet voor niets lid zijn? Misschien vindt u het ook wel belangrijk dat het kerkgebouw er netjes uitziet en de dominee moet immers ook betaald worden? En dat is natuurlijk ook zo, maar als dat het enige motief is...?
'k Hoop dat u zich in deze antwoorden niet (helemaal) kunt vinden, maar waarin dan wel? In de 'dienst der offeranden'? Onze gaven zouden immers offers moeten zijn?! En dan gaat het me bepaald niet om de hoeveelheid, al heeft het offer wel iets in zich van: 'voelen dat je hand van de knip geweest is en je (diep) in de buidel getast hebt'. Met andere woorden, dat je iets van je zelf gegeven hebt. Maar dat 'iets' is meer dan munten of biljetten. Immers, in de Bijbel wordt een offer aan de Heere gegeven en bepalend is de relatie tussen Hem en ons en of wij het van harte doen. Niet om Hem tevreden te stellen, maar om Hem óók met onze gaven te loven en te danken voor alles wat Hij ons geeft. Hij, die zelfs Zijn eigen Zoon niet gespaard heeft...
Die vrouw en haar wisselgeld...
Moeten we het woord 'kollekte' maar niet eens afschaffen? Het betekent 'inzame­ling', maar als ik dan bedenk dat dat ook van oud papier, vuilnis, lege batterijen, afgedankte kerstbomen en 'k weet niet wat nog meer gezegd kan worden...
Laten we ons bekeren en het maar houden op — het misschien wel wat ouderwetse — 'dienst der offeranden', dan komt het met de hoeveelheid ook wel goed.

1. De quetzal is niet alleen de nationale (beschermde) vogel — een soort papegaai —, maar ook de Guatemateekse munteenheid. De afkorting is Q.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen