Globaal bekeken

Uit het Friesch Dagblad kregen we aangereikt een stukje onder de titel 'Jachtseizoen preekbeurten ingeperkt'. Een stukje ter navolging:

'De gereformeerde kerken In Friesland gaan de massale jacht op preekbeurten aan banden leggen. De preekvoorzieners mogen voortaan niet eerder dan in de week van 1 september de telefonische kruistocht aanvangen, op zoek naar predikanten die het komende jaar in hun kerk willen preken.
Negen van de tien gereformeerde classes (regio's) hebben ingestemd met de door ds. D.C. Groenendijk uit Oudemirdum ontworpen regeling. Deze houdt in dat ieder jaar pas in de week van 1 september predikanten mogen worden benaderd door preekvoorzieners. Voorwaarde is dat een preekvoorziener alleen binnen zijn eigen classis mag werven. Omgekeerd mag een predikant alleen preekbeurten in zijn eigen classis afspreken. Na de week van 1 september Is het jachtseizoen helemaal open, en mogen preekvoorzieners ook buiten hun eigen classis de boer op. Ds. Groenendijk is tot het initiatief voor deze uniforme preekvoorziening gekomen vanwege de moeite die het veel kerken kost de zondagen waarop hun eigen predikant afwezig is te vullen met een predikant uit een andere plaats. "Ik heb het meegemaakt dat ik voor een preekbeurt gebeld werd door iemand die al 70 telefoontjes achter de rug had. Zonder resultaat." De jacht op predikanten wordt daardoor steeds eerder geopend. Volgens voorzitter ds. J.C. Fockens van de particuliere synode Friesland-Zuid komt het voor dat predikanten in de tweede helft van 1991 afspraken maken voor een preekbeurt in 1994. Bescheiden preekvoorzieners worden hiervan de dupe, aldus Groenendijk. Ook kerken met meer dan één predikantsplaats vinden vrijwel geen predikant meer met een vrije zondag, omdat deze kerken pas rond september een preekrooster kunnen maken. Tegen de tijd dat deze kerken op schot raken, hebben andere preekvoorzieners de buit allang binnen.
Ds. Groenendijk wijt de uit de hand gelopen preekbeurten-wedloop overigens met name aan de predikanten zelf. Zij zouden veel te happig zijn op het maken van zeer vroegtijdige afspraken.
Om deze toestanden in te dammen hebben de kerken besloten een begindatum in te stellen voor de preekvoorziening. Helemaal waterdicht is het systeem niet, geeft ds. Groenendijk toe. Er is namelijk geen einddatum vastgesteld, zodat het jachtseizoen in feite het hele jaar open blijft. Maar in de praktijk worden de meeste preekbeurten in het najaar vastgesteld, meent de predikant.
Alleen de classis Heerenveen doet niet mee aan de nieuwe regeling. Deze classis heeft – net als vier andere classes dat eerder hadden – een eigen regeling. Deze werkt echter niet. Reden voor Heerenveen om evenmin vertrouwen te stellen in provinciale afspraken.
Ds. Groenendijk ontkende het bestaan van plannen om een gecomputeriseerde databank voor preekbeurten in te stellen. 'Dat is, vrees ik, iets te hoog gegrepen.'

Een stukje 'Bonders en blunders' ons aangereikt uit De Banier (schrijver DN) mag hier niet ontbreken:

'De Emancipatiereaad is een officieel adviesorgaan. Ministers zijn verplicht daar tijdig om advies te vragen betreffende emancipatoire aangelegenheden. Deze raad bestaat uit een elftal dames en (voordat u vergelijkingen gaat maken met een andere nationale dwaasheid die met hetzelfde aantal mensen pleegt verricht te worden) één heer. Onder verantwoordelijkheid van dit gezelschap is onlangs een studie verschenen naar de invloed van emancipatie op mobiliteit Terecht wordt daarin gesteld dat mensen zich meeren over grotere afstanden verplaatsen dan vroeger. Ook wordt geconstateerd dat alle bevolkingsgroepen in dat 'voorrecht' delen. Mannen en vrouwen, jongens en meisjes. Het rapport beschouwt o.a. de vraag of de mobiliteits-mogelijkheden wel gelijk zijn voor mannen en vrouwen. Eén zinsnede viel wel bijzonder op. Wij citeren:
"Ook nu nog zijn er in onze westerse cultuur groeperingen die afkeurend reageren op vrouwen die zelfstandig naar buiten treden: gereformeerde bonders en islamitische groeperingen vinden ook nu nog dat vrouwen alleen naar buiten mogen als het hoogst noodzakelijk is en binnen zekere grenzen; wel binnen het veilige domein van dorp of buurt, maar naar de grote stad slechts samen met een echtgenoot of een familielid."
De literatuuriijst telt twee-en-veertig titels. Had er nou niet ééntje bijgekund? Bijvoorbeeld "Gelijkheid als Dwang" van ons Studiecentrum? ('t is hen inmiddels toegezonden) Mogelijk zou dat verhelderend werken ten aanzien van hetgeen deze 'gereformeerde bonders' wezenlijk beweegt zich tegen het hedendaags emancipatie-streven te keren. En bovendien, de benaming 'gereformeerde bonders' is in dit verband natuurlijk een blamage en een blunder. En wat het inhoudelijke van het citaat betreft: mijn vrouw mag zonder echtgenoot naar de stad; graag zelfs!'

Uit Woord en Dienst (voor hervormde ambtsdragers) het volgende stukje van ds. A.W. Vlieger over 'De gouden doodskist':

'Wat moet een dominee bedenken wanneer hij of zij een beroep naar een gemeente krijgt? Letten op de hoogte van de toelage, de geriefelijkheid van de pastorie, een tuinman in vaste dienst..? Of moet een dominee in de eerste plaats in het oog houden wat de positie is van de gemeente die beroept? Hoe is die gemeente eraan toe? Hoelang is de gemeente al vacant?
Met Kierkegaard zou je kunnen onderscheiden tussen een esthetische en een ethische keuze. Een esthetische keuze wordt in de eerste plaats bepaald door het mooie, het aangename en het voordelige. De ethische keuze wordt bepaald door de uitspraak van Jezus: 'Zoek eerst het Koninkrijk en Zijn gerechtigheid en dit alles zal u bovendien worden geschonken' (Mat. 6 : 33). Met 'dit alles' wordt bedoeld: materiële zaken. Die zijn zeker niet onbelangrijk, maar de prioriteit dient toch elders te liggen.

Het predikant-zijn is een roeping
De hervormde gemeente Mantgum in Friesland werd vroeger 'de gouden doodskist' genoemd. Het traktement was er zo hoog, dat een dominee er niet over dacht zich elders te laten beroepen. Hij bleef waar hij was. Daarmee tekende hij echter zijn eigen doodvonnis. Hij begroef zich in de materie en verzaakte daarmee zijn roeping.
Momenteel zijn de traktementen veelal gelijkgetrokken, maar toch is er nog wel verschil tussen een 'gemeente van de eerste of de derde klasse. Een dominee hoedt zich er wel voor een stap terug te doen, en snijdt daarmee mogelijkheden af. Ook mag het pensioen niet in gevaar komen...
De gouden doodskist dreigt overal, waar predikanten om materiële redenen wegen afsluiten. Wie materieel een stap terug durft te doen, doet wellicht geestelijk een grote sprong voorwaarts...'

In de Wachter Sions (Geref. Gem. in Ned.) geeft ds. F. Mallan van week tot week 'Antwoord per brief' op gestelde vragen. In zijn laatste antwoord schrijft hij inzake een vraag over 'onkerkelijkheid' in de zin van het zich terugtrekken in 'gezelschappen':

'De schrijver van deze brief (ds. F. Mallan, red.) is onder alleriei droeve omstandigheden in het kerkelijk leven ook weleens zover gekomen, dat hij het beter achtte om maar achter geheel het kerkelijk leven een punt te zetten. En bijzonder gewichtigdoende mensen lieten daarin ook wel hun invloed gelden. Maar de Koning der kerk hield hem Zijn Woord voor ogen en vroeg hem af of hij onder het gezag van dat Woord wilde buigen. (...) Door diepe wegen heen heeft wat door ons beleden wordt in onze Nederlandse Geloofsbelijdenis me wat te zeggen gekregen. Om een gezond, zuiver, kerkelijk standpunt te hebben kunnen we niet genoeg de genoemde artikelen lezen en de inhoud daarvan tot ons doen doordringen. Het ontbreekt veelal zo aan een goed kerkbegrip.
Waarvan acte!'

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen