Torenspitsen-Gemeenteflitsen

AMERSFOORT
De St. Joriskerk is het omvangrijkste en oudste monument van Amersfoort. Hij is tot stand gekomen na een ingewikkelde en nog steeds niet ontrafelde bouwgeschiedenis van wel 300 jaar. De toren is het oudste, ooit geplaatst aan de westkant van een klein eenbeukig kerkje en ingewijd in 1248. Toen werd het tot een kruiskerk en nog weer later tot de hallenkerk, zoals we die nu kennen met de drie even hoge beuken.
In onze oude hoofdkerk zien we een bewijs van de levensovertuiging van onze voorouders: de dienst van God stond voor hen in het centrum van het leven. Een kerk werd in die tijd meestal genoemd naar de heilige, aan wie de eerste kapel al was gewijd. De functie van de kerk als geheel is nu het gebruik voor de eredienst van de Hervormde Gemeente Amersfoort, wijkgemeente 4. Daarnaast voor verschillende culturele doeleinden.
Hoe komt men nu aan de naam St. Joris?
St. Joris was volgens de legende een hooggeplaatste militair, die in de 4e eeuw de marteldood stierf. Eerst in de 11e eeuw werd de strijd met de draak (symbool van het kwaad) aan zijn levensverhaal toegevoegd. Deze draak kreeg geregeld schapen om hem gunstig te stemmen. Toen de voorraad van deze dieren uitgeput was, gaf men het ondier kinderen te eten. Op de dag, dat de koningsdochter geofferd zou worden, passeerde St. Joris. Hij doodde de draak en men kon weer opgelucht ademhalen. Behalve zijn naam aan de hoofdkerk leende St. joris ook zijn wapen aan de stad Amersfoort: een rood kruis op een zilveren veld.
Veel zou er te zeggen zijn over de verschillende vertrekken, maar beter is om zelf een kijkje te komen nemen in de chirurgijnskamer, het torenwachterskamertje, de klokkestoel met de Dolleklok, de Gerfkamer, de doopkapel, de koorkerk met de prachtige doxaal, het grafteken van Jacob van Campen en de muurschilde ringen.
Eén ding mag ik u niet onthouden. In 1725 werd ter gelegenheid van de vernieuwing van het torenuurwerk de Klockman gemaakt. Deze is gekoppeld aan het uurwerk, zodat zijn klokje gelijk klingelt met het slaan van het uurwerk. Deze Klockman herinnerde de predikant eraan dat de preek niet langer mocht duren dan 2 uur. Overtreding werd beboet met ƒ 3,– ten laste van de predikant en ten laste van de diakonie. De Klockman, een leuk speelwerkachtig figuur in oude dracht, die het klokje dat opgehangen is in een schaalmodel van een torenbekroning, slaat in een nisje naast het orgel boven een tekst op hout geschilderd, die als volgt luidt:
'Waeckt mensch ons laatste uur comt onverwachts van boven.
Geen uur verseekering kan ick u vast beloven,
Mijn meester die mij stelt, op deze klock te werck,
Beluijster onverwacht 's jaars duijsent in dees kerk'.
Het grote orgel werd door orgelbouwer Naber uit Deventer gebouwd. In 1845 werd dit orgel in gebruik genomen en het gaat nog steeds mee. Het orgel wordt voornamelijk voor de eredienst gebruikt. Tevens worden er veel concerten op gegeven. De kerk met het orgel leent zich uitstekend voor cd-opnamen.
Even een indrukje van de grootte van het orgel: 2460 pijpen, 39 registers, 3 klavieren en pedaal.
Daarnaast hebben we nog twee kleine orgels. Eén in de koorkerk en een kabinetorgel.
De Joriskerk is een belangrijke kerk met vele functies en nog steeds de kerk voor onze kerkdiensten. Het kerkbezoek is niet meer zo groot als weleer, toen het nog de garnizoenskerk was. In feite is de kerk nu te groot, hoewel het kerkbezoek de laatste jaren op hetzelfde peil blijft. Ondanks dat de groep kerkgangers (ca. 350) niet groot is, hebben we wel een groep mensen, die bewust kiest om naar de St. Joriskerk te gaan voor de pre­diking, die daar gebracht wordt. En bewust ­kiezen moet je zeker in Amersfoort.
Niet zonder zorg zien we de toekomst tegemoet. De herinrichting van de oude binnenstad brengt met zich mee, dat het autoverkeer uit de binnenstad wordt teruggedrongen, ook op zondag. Als de plannen die nu ter tafel liggen verwezenlijkt zullen worden, dan wordt de St. Joriskerk voor een groot gedeelte van onze mensen onbereikbaar. Veel wordt er gesproken in ons land over minderhedenbeleid. Het heeft er veel van weg, dat dit niet opgaat voor de kerk als deze een minderheid vormt en dat is ze in onze stad. Je vraagt je soms af, of de vrijheid van godsdienst zo langzamerhand hier wordt ingedamd. Toch mogen we aan de andere kant weten, dat de Heere Zijn kerk in stand houdt en Hij er ook in Amersfoort toebrengt tot Zijn ware kerk, die straks de lof van haar Koning mag bezingen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen