ADRES

Zeer geachte synode,

Huizen/Putten, 21 november 1992

Op zaterdag 21 november l.l. waren te Putten ongeveer 1500 ambtsdragers uit hervormde (wijk)gemeenten bijeen. Door middel van dit Adres willen zij hun grote zorg onder uw aandacht brengen met betrekking tot de voortgang van het Samen op Weg proces. Deze zorg is, zoals hieronder nader wordt omschreven, vooral ingegeven door het ontwerp Kerkorde voor de Verenigde Reformatorische Kerk in Nederland, dat aan de kerk ter bespreking is aangeboden en wordt nog versterkt door het tijdpad, dat is uitgezet om tot een fusie van de Nederlandse Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland en de Evangelisch Lutherse Kerk te geraken, met deze kerkorde als basis.

Toen in 1986 de zogeheten Intentieverklaring voor de 'staat van hereniging' in behandeling was in de kerken, is door veertig procent van de hervormde gemeenten 'nee' (of 'nee-tenzij') gezegd tegen de zogeheten Verklaring van Overeenstemming ten aanzien van het samen kerk zijn, die aan die Intentieverklaring ten grondslag lag. Als toen ook vanuit hervormd-gereformeerde kring, met name ook in een Verklaring vanwege de Gereformeerde Bond een nee-tenzij werd uitgesproken, was dat tenzij ingegeven door de hoop en bede, dat in de voortgang van het proces een kerk(orde) zou ontstaan, die de toets van de Schrift en de gereformeerde confessie zou kunnen doorstaan.
Helaas moet thans worden geconstateerd, dat het ontwerp kerkorde die toets niet kan doorstaan, aanmerkelijk minder kan doorstaan zelfs dan de kerkorde van 1951, die in dat opzicht ook van hervormde-gereformeerde zijde sterk onder kritiek werd gesteld.
Met deze kerkorde als uitgangspunt moet worden gezegd, dat het tenzij, dat van hervormd-gereformeerde zijde is uitgesproken, niet meer van toepassing kan zijn.

Onze fundamentele kritiek vatten we samen in een aantal punten (in bijgevoegde lezing, uitgesproken tijdens de bijeenkomst, nader onderbouwd).

a. In het grondslagartikel (I, 4) zijn elkaar tegensprekende en uitsluitende belijdenissen of belijdende verklaringen – met name de Dordtse Leerregels en de Konkordie van Leuenberg – met één accolade omvat. Hiermee is overduidelijk aangegeven, dat 'gemeenschap met de belijdenis van het voorgeslacht' niet méér kan inhouden dan een historische verwijzing en niet meer spreekregel kan en zal zijn voor een kerk, die gereformeerd is om het telkens ook weer te worden.

b. De visie inzake de ambten is ten opzichte van de gereformeerde ambtsvisie uitermate verzwakt. Dat komt tot uitdrukking in de ontkoppeling van ambt en openbare geloofsbelijdenis alsook in het feit dat de geest van deze kerkorde niet zozeer het 'tegenover' van het ambt ten opzichte van de gemeente weerspiegelt als wel uitgaat van een beweging van onderop. In feite staat het presbyteriaal-synodale karakter van deze kerk – de presbyter voorop – onder zware druk.

c. In de mogelijkheid, die wordt opengelaten voor zaken als kindercommunie (vanwege ontkoppeling van geloofsbelijdenis en heilig avondmaal) en het kerkelijk inzegenen van andere relaties dan het huwelijk (door het weglaten van een artikel over het huwelijk), ligt opgesloten, dat de vrijheden in het kerkelijk leven, gebaseerd op menselijke inzichten, principieel en ontoelaatbaar zullen worden vergroot.

Op grond van het bovenstaande, komt de vergadering van ambtsdragers dan ook tot de conclusie, dat deze kerkorde onaanvaardbaar is voor wie een kerk in de traditie van de Reformatie voorstaat.
De naam, die gekozen is voor een toekomstige gefuseerde kerk, moet dan ook ten enenmale als ondeugdelijk worden aangemerkt, omdat deze kerk, gezien haar kerkorde, niet echt een kerk zal zijn in die traditie.

Dit alles overwegende spreekt de vergadering een duidelijk neen uit tegen deze kerkorde als basis voor een gefuseerde kerk. De kerk, die op deze kerkorde gebaseerd zal zijn, snijdt de verbinding met het voorgeslacht door en zal niet meer de vaderlandse kerk zijn, die altijd in liefde ook is gedragen en verdragen door de hervormd-gereformeerden daarin. Afscheiding en Doleantie ten spijt. Deze nieuwe kerk zal niet meer de liefde van hervormd-gereformeerde zijde oproepen, die de kerk der vaderen, als planting Gods hier te lande, met name vanwege haar belijdenis en haar geschiedenis de jaren door heeft opgeroepen.

Vanwege dit alles staan vele hervormde gemeenten, met name hervormd-gereformeerde gemeenten, thans voor de vraag: hoe verder? Evenals in een eerder stadium moet ook nu worden uitgesproken, dat het ontwerpen van een program, zoals ooit ten tijde van de Doleantie geschiedde, strijdig is met het geloof, dat de Heere Zelf Zijn kerk in en naar de toekomst leiden zal. Dat laat echter onverlet de diepe zorg – leest u het als een protest – die zich laat verwoorden in de volgende punten:

1. De weg, die nu gevolgd wordt, is er één, die van bovenaf wordt geleid. De haast, waarmee het proces verder wordt gedreven, is daarbij ten enenmale in strijd met het gegeven, dat nog slechts een minderheid van hervormde gemeenten – afgezien ook van modaliteiten – dit proces begeert en er ter plaatse ook gestalte aan geeft. Het gaat niet aan om, terwille van een minderheid van gemeenten, waar het proces wel wordt begeerd en ook van toepassing is, een groot deel van de kerk mee te nemen, in een samengaan van kerken, die èn om inhoudelijke èn om historische èn om praktische redenen ten diepste in brede delen niet samen kunnen gaan.

2. Hoewel het voortbestaan van hervormde geméénten in de kerkorde lijkt te zijn verzekerd, moet worden gesteld, dat, wanneer de Hervormde Kerk zich nu dreigt los te maken van haar eigen wortels, en het hervormd-zijn niet ook kèrkelijk blijvend gestalte zal kunnen krijgen, vele gemeenten naar wegen zullen zoeken om het hervormd-zijn integraal voort te zetten, hoe dat dan ook verwezenlijkt zal worden.

Wij spreken de hoop uit, dat u, als hoogste ambtelijke vergadering van de Nederlandse Hervormde Kerk, diep overtuigd zult zijn van het feit, dat de Nederlandse Hervormde Kerk, nu zij de federatieve status in het Samen op Weg proces dreigt op te geven, op een kruispunt van wegen staat.
U moge er intussen van verzekerd zijn, dat het de onderhavige ambtsdragers ten diepste, bij de zorg om het hervormd kerkelijk instituut op zich, gaat om de voortgang van de prediking, die is naar Schrift en belijdenis, om de bewaring van de gemeenten bij het Woord, en om het bewaren van de samenhang van gemeenten in het geheel van de kerk.

U wijsheid, voorzichtigheid en beslistheid toebiddend in het beleid, dat u verder ontwikkelt inzake de weg, die gegaan dient te worden, verblijven wij met groeten in Christus,

Voor de vergadering van
hervormd-gereformeerde ambtsdragers,

namens het hoofdbestuur van
de Gereformeerde Bond
in de Nederlandse Hervormde Kerk,

C. van den Bergh, voorzitter

R.J. van de Hoef, secretaris

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen