Seksualiteit en kommunikatie (4)

In de vorige 3 artikelen heb ik de verbinding gelegd tussen seksualiteit en kommunikatie in de menselijke relaties.
In dit laatste artikel over dit thema wil ik enkele konklusies trekken.
Allereerst zal ik echter nog wat uitvoeriger ingaan op de fundamentele menselijke behoeften met betrekking tot leven, veiligheid, ergens-bij-horen, genegenheid, liefde, (zelf)respekt en -waardering. Dit vanwege het grote belang hiervan in de onderlinge menselijke verhoudingen.

D. Fundamentele menselijke behoeften
Uit diverse onderzoeken en verhalen uit de ontwikkelingspsychologie en de pedagogiek blijkt dat mensen over het algemeen slechts kunnen opgroeien tot sociaal, warme en liefdevolle mensen, wanneer ze zelf tijdens hun groei warmte, koestering en sociaal kontakt hebben ontvangen.
Hiervoor is noodzakelijk dat ouders op een liefdevolle manier met elkaar omgaan, elkaar respekteren en elkaar genegenheid en veiligheid bieden. Binnen zon klimaat komt een kind tot z'n recht en kan het opgroeien zoals hierboven is aangegeven.
Lichamelijk kontakt is daarbij fundamenteel.
Er zijn in de literatuur voorbeelden te vinden van extreme situaties waarin kinderen er als plantjes bij zaten, doordat ze zonder lijfelijke kontakten met andere mensen waren opgegroeid. Het resultaat was een lichamelijk ongezonde ontwikkeling: de kinderen waren niet in staat zich goed te bewegen, ze konden hun zintuigen niet goed gebruiken, waren angstig, hadden gebrek aan zelfvertrouwen en waren agressief.
ledereen heeft warmte en koestering nodig om zich lichamelijk prettig te kunnen voelen, om te kunnen groeien, om te kunnen funktioneren.
Gelukkig is het zo dat mensen, die tijdens hun jeugd tekort aan liefde, warmte en koestering hebben ontvangen, niet automatisch slecht funktioneren. In de loop van je leven kan nog veel worden ingehaald. In een diskussie, die ik hierover recent voerde bleek hoe bedreigend het is voor mensen wanneer dit verband absoluut wordt gelegd.
Mensen hebben andere mensen nodig. Mensen zijn sociale wezens. In je eentje, zonder kontakt met andere mensen, wordt het niets. Dan word je niet gestimuleerd om je eigen lichaam, je eigen gevoel, je eigen houding te ontdekken en te ontwikkelen. Het wordt je niet duidelijk wie je bent als niet andere mensen je laten merken hoe ze met je omgaan en hoe ze tegen je aan kijken. Mensen hebben een basisbehoefte aan elkaar. Je hebt anderen telkens opnieuw nodig om zelf iemand te kunnen zijn, om jezelf te bevestigen via de reakties die anderen op je hebben. En je hebt mensen nodig om zelf aktief te zijn, om hen te laten merken hoe je je voelt, wie je bent.
Warmte, koestering en andere mensen, dat zijn noodzakelijke voorwaarden om te groeien, om je te ontwikkelen, om je lichamelijk en geestelijk prettig te kunnen voelen. Het zijn elementen, net zo nodig als eten en drinken.
Het zoeken naar warmte en koestering in kontakt met anderen, heeft heel vaak ook te maken met seksualiteit. Het geeft een gevoel van bevrediging. Koesterend gedrag is vaak ook prikkelend – opwindend gedrag, waarbij de lichamelijke aanwezigheid essentieel is. Komen tot een intieme relatie, waarbij seksualiteit meer is dan een biologisch genitaal gebeuren, vraagt dan openheid, vertrouwen en werkelijke aandacht voor eikaars totale persoonlijkheid. Is dit niet aanwezig dan ontstaan er problemen. Een voorbeeld. Een man van 30 jaar, die zijn seksualiteit alleen vorm kan geven in een korte en krachtige geslachtsgemeenschap drie maal per week, is het spoor bijster bij het zoeken naar een bevrediging aan koestering, warmte en intermenselijk kontakt.
Deze manier van seksuele omgang zal – ondanks de lustbevrediging – uiteindelijk tot vervreemding leiden van de partner met als gevolg eenzaamheid, verbittering enz.

E. Enkele konklusies.
Uit dit alles kan dus gekonkludeerd worden dat seksualiteit en menselijke kommunikatie alles met elkaar te maken heeft. Het maakt hierbij geen verschil of er al dan niet sprake is van een seksuele relatie.
In de literatuur is beschreven dat seksueel kontakt en seksueel gedrag o.a. voortkomt uit de volgende motieven:
– om de behoefte aan dieper en meer intiem kontakt te bevredigen;
– een kind te verwekken;
– om te bevestigen dat de ruzie echt helemaal over is;
– om vage lichamelijke spanningen af te reageren;
– als tijdverdrijf;
– als middel tegen slapeloosheid;
– om het eigen man-zijn of vrouw-zijn te bewijzen;
– om het negatieve zelfbeeld op te vijzelen.
Het is vervolgens tegelijkertijd zeer zinvol om de relatie seksualiteit en menselijke kommunikatie te leggen, omdat dit mogelijkheden biedt om:
a. in de opvoeding het thema seksualiteit niet te isoleren van andere belangrijke waarden die moeten worden overgedragen;
b. met vrienden en in de christelijke gemeente hierover met elkaar in gesprek te komen. Eerlijke en positief open gesprekken behoeden velen voor problemen. Werkelijke aandacht en betrokkenheid op elkaar houdt mensen gezond en is vervolgens helend.
c. in het pastoraat met mensen die problemen hebben met betrekking tot de seksualiteit in gesprek te komen over de wijze waarop zij in het leven van elke dag met zichzelf en met elkaar omgaan. Hier liggen namelijk vaak knelpunten die doorwerken in het komen tot een intiemere relatie dan wel in de seksuele relatie.
d. in de hulpverlening mensen met seksuele problemen bewust te maken van dit verband met het doel verbetering van de totale relatie.
Ik ben in de praktijk van de hulpverlening en van het onderwijs tot de ontdekking gekomen dat velen zich absoluut niet bewust zijn welke waarde de seksualiteit en de beleving hiervan voor hen heeft en welke behoeften zij in de seksualiteitsbeleving nastreven. Tevens zijn velen zich niet bewust dat de wijze waarop men met zichzelf en anderen omgaan van grote invloed is op de kwaliteit van de seksuele relatie. Dit blijkt wel uit de eerder in dit artikel gegeven praktijkvoorbeelden.
Het is dus van belang dat dit bewustwordingsproces op gang wordt gebracht.
Aan het eind van dit artikel, waarin met name het kommunikatieve aspekt van de seksualiteit is benadrukt, wil ik nog enkele tips doorgeven, die kunnen leiden tot een betere – seksuele – relatie.

F. Tenslotte enkele tips
1. Vanuit de belofte: 'Ken Hem in al uw wegen en Hij zal uw paden recht maken' (Spreuken 3 : 6) is het aan te bevelen met de Heere Jezus te spreken over uw eigen seksualiteit en de vragen/problemen hiermee. Hij zal openingen bieden om te leren seksualiteit een positieve plaats in uw leven (en/of dat van uw partner of kinderen) te geven. Elk mens staat namelijk voor deze opgave.
2. Hiermee verband houdend het advies aan:
– ouders;
– leraren;
– predikanten;
– ouderlingen;
– jeudgwerkleiders;
– leiders van diverse verenigingen en gesprekskringen.
om het thema seksualiteit bespreekbaar te maken. Op deze manier wordt voor velen de weg gebaand om eigen gedachten/vragen en gevoelens te delen met anderen. Dit is om twee redenen noodzakelijk, t.w.:
a. voor hen die seksueel misbruikt zijn, biedt dit wellicht een opening om het veelal gedwongen zwijgen hierover te doorbreken en
b. er gaat een preventieve werking van uit, omdat op deze wijze problematiek kan worden voorkomen.
3. Er is gelukkig veel positieve lektuur met betrekking tot seksualiteit en menselijke relaties. Lees dit zelf en met anderen. Trek voldoende tijd uit om hierover met elkaar van gedachten te wisselen.
4. Laten we binnen de christelijke gemeente konkreet en werkelijke aandacht, genegenheid en liefde bieden aan onze naaste. Dan zal de ander de ervaring krijgen ergens-bij-te horen, gewaardeerd te worden en zich zo kunnen leren uiten ook met betrekking tot seksuele vragen en problemen. Onderling pastoraat is van groot belang.
5. Problemen hebben is geen schande. Iedereen kan in omstandigheden komen dat hij of zij er niet meer alleen uitkomen. Vraag hulp, om te beginnen in uw direkte omgeving.

A.C. Bos, Woudenberg

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen