Het Woord gaat voort (1)

In ons land komt het Woord nog aan het woord. Misschien wel méér dan in andere landen van Europa. En nu het 'winterwerk' weer begonnen is, onderzoeken we op vele manieren het Woord van God. Want in deze laatste dagen spreekt God tot ons door Zijn Zoon…! En dan moetje uiteraard goed luisteren, nietwaar?!
Laatst zei iemand: Ja, God spreekt wel, maar Hij hóórt niet…! En daarmee suggereerde mijn zegsman: Spréékt God eigenlijk wel…?! Want wie spreekt moet vooral goed kunnen luisteren… En naar mij luistert Hij niet – voegde mijn kritische hoorder mij toe.
Zou het misschien zó zijn, dat God wèl hoort, maar dat wij niet meer horen of kunnen horen, dàt Hij spreekt en wàt Hij spreekt…?!
In de koepel van de St. Paul's Cathedral in Londen bevindt zich een zo genoemde 'whispering gallery'… als je naar de éne kant spreekt, hoor je van de àndere kant je eigen stem terugkomen. Zó kun je met alle spreken óver het Woord van God, van de andere kantje stem even laten terug horen komen. Dat lijkt dan een andere stem. Maar het is je eigen stem! Zó kunnen we door alle spreken en preken over het Woord van God onszelf gaan 'verhoren'… Zoals hier in de tempel Eli en zijn zoons 'zichzelf verhoorden'. De hele tempeldienst sleepte zich mechanisch, automatisch en zelfgenoegzaam voort. Dat hóórde allemaal zo. En dat God niet hoorde, dat hoorde niet! En dat God spreekt, dat spreekt vanzelf… Hij spreekt immers door het Woord!
Ondertussen lezen we hier, dat dit Woord des Heeren schaars was geworden in die dagen. Want dat betekent het woord 'dierbaar'. Het was een schaars artikel geworden… nauwelijks meer te verkrijgen… Al had men daar helemaal geen erg in. Vanzelfsprekend had God zich woordelijk verbonden in het verbond der genade! Maar gaandeweg was het Woord schaars geworden… mondjesmaat… Het hart werd niet of nauwelijks meer geraakt. Men hoorde dat niet, omdat men niet meer luisterde… Men hoorde zichzelf liever in vrome bewoordingen terugkomen, dan dat men luisterde òf en wàt God te zeggen had! En men ging z'n gang in de dagelijkse tredmolen van religieuze clichés en voor immer vaststaande denk- en gedragspatronen, al even afgesleten als afgezaagd.
Zeker, het Woord des Heeren wàs er nog wel… Schaars! Niet wèg… Hier en daar werd het kennelijk nog particulier vernomen. O nee, Gods Woord was niet onbekend… Maar een niets aan duidelijkheid te wensen overlatende bepaalde boodschap… een nieuw geluid… naast al die oude dingen ook nieuwe dingen uit de mond van de schriftgeleerde, die onderwezen is in het Koninkrijk der hemelen (voordat hij zelf onderwijst)… dàt was hoge uitzondering geworden! Moet je dan vandaag een apart woord horen? Nee, maar wel apart voor u en voor jou... dat wèl!
En alsof die allemaal niet schaars genoeg was, wordt er ook nog eens een keer aan toegevoegd: 'er was geen openbaar gezicht'. Immers, als de Heere sprak in het Oude Testament was er doorgaans wat te zien en wat vàn te zien. Denk maar aan de brandende braambos en de wetgeving op de Sinaï. Het eigene van Gods spreken is immers, dat het concreet is en maakt! Maar hier in de dagen van Eli en zijn zoons werden de dingen niet meer gezien zoals God ze zag in Zijn spreken! Terwijl toch het profetisch horen en ontvangen van het Woord van God in het Oude Testament wordt vertaald met een 'zien': 'Ik zag en zie…'! En daarom zit er letterlijk perspectief in het Woord van God via het laatste Bijbelboek… tot in de eeuwige heerlijkheid: 'En ik keerde mij om, om te zien(!) de stem(!), die met mij gesproken, en mij omgekeerd hebbende, zag(!) ik… (Openb. 1 : 12).
In de dagen, waarin Samuël de Heere diende voor het aangezicht van Eli, had men nog wel het Woord van God, en men had het nog wel óver het Woord van God, maar men zag niets meer van Gods heerlijkheid… men zag niet meer tot in Gods heerlijkheid… Althans publiekelijk, op algemeen kerkelijk – gemeentelijk niveau… 'er was geen openbaar gezicht'… En dan verliest de kerk haar gezicht!
En wie dit vandaag niet ziet, moet wel ziende blind zijn. Een bewijs vdor de waarheid van dit woord vandaag en voor vandaag: 'er was geen openbaar gezicht'. En wie de alarmklokken niet hoort luiden in het woord van onze tekst, bevestigd daarmee de waarheid van dit woord in en voor onze tijd: 'en het Woord des Heeren was dierbaar (schaars) in die dagen…'. Maar je kunt, als Israël destijds, gewend raken aan die schaarste! En dan hoor je het allemaal wel, maar je hoort er niet van op. Je hoort je dan niet zalig aan het spreken van God!
Intussen moet dat allemaal wel een oorzaak hebben. En dan blijkt uit het vorige hoofdstuk, dat de dienst van God meer een zaak van profiteren dan van profeteren was geworden. De zonen van Eli profiteerden van de dienst van God. En Eli vond dat wel goed… Althans Eli zei niet wat veel later een andere Hogepriester zou zeggen: 'Eli, Eli, lama sabachtani' d.i. 'Mijn God, Mijn God, waarom hebt Gij Mij verlaten?' Eli had er helemaal geen erg in en er helemaal geen last van dat God hem en zijn zoons en Zijn Huis had verlaten. Maar waar geprofiteerd wordt van de dienst van God – waar we naar onszelf toe halen in tijdelijk en geestelijk opzicht – daar kan niet geprofeteerd worden in de dienst van God. Daar kan niet van onszelf àf, en naar God toe worden gesproken! Ook vandaag niet.
'Gij hebt het Huis van Mijn Vader tot een huis van koophandel gemaakt' (Joh. 2 : 16) zei Jezus al. Een huis, waar kennelijk vraag en aanbod de dienst uitmaken… en de godsdienst. 'Wàt biedt U…? Wat hebt U te bieden? Welnu, dan vraag ik dàt…! Ik vraag wat U biedt. En U biedt kennelijk wat ik vraag! En zó worden we het tenslotte wel eens… Althans, dat moet kunnen. Want zó werkt dat… Zó werken wij toch?!' Kan wel zijn… maar dit kan gevoeglijk worden genoemd een handeltje in 'dooddoeners'! In plaats van dat het gaat om de Handelingen van de levendmakende en levengevende Geest van God! In de tempel, dan wel in de kerk, gaat het immers alleen om de werken Gods en het werken van God. En dit is dan tegelijk Zijn spreken! Want Zijn Woord is daad: 'Zou Hij het zeggen en niet doen?!!' Dat gedáne Woord… dàt zult u hóren en zien... Zodat het zelfgenoegzaamgodsdienstige horen en zien u vergaan!! Daarvan zult u profeteren, zonder te profiteren…! 'Kalm aan, dan breekt het lijntje niet!' Och, de draad is hier allang verbroken en er loopt hier geen enkele lijn meer naar God… En er is hier van de dienst van God geen draad meer heel! Al lijkt het allemaal nòg zo belijnd…!
Maar God trekt de gouden draad van de genade door, waar deze zo te zien afbrak. Want 'de jongeling Samuël diende de Heere voor het aangezicht van Eli'. Deze jongere zet deze oude man beschaamd. Nee, dat doet hij niet. God beschaamt deze oude man door deze jonge man. En dat doet Hij nòg. Als Hij dit nodig vindt. Vanwege de nood van de tijd! En in Samuël (d.i. God hoort) komt het verlossende Woord weer aan het woord: 'Spreek Heere, want Uw knecht hoort' (vs. 9). Hóórt en uw ziel zal leven.

C.A. van der Sluijs, Rotterdam

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen