Puntsgewijs

• Lasterlijk

Soms haalt iemand, die een ander wil aanspreken op vloekgedrag, meer vloeken los dan al gebezigd werden. Zo is het gegaan in 'de zaak Holman'. Holman vloekte niet maar tartte christenen. Dat mag, ingevolge de rechterlijke uitspraak, voortaan kennelijk in Nederland. Het zij zo!

De gevolgen waren intussen ernstiger dan de uitlatingen van Holman. De columnist van HP/De Tijd Theo van Gogh ging in een commentaar op de zaak Holman oneindig veel verder door onze Heere en Zaligmaker te lasteren op een wijze, die volgens de Bond tegen het Vloeken niet eerder voorkwam.

Is deze godslastering nu mede losgemaakt door diegenen, die hun adhesiebetuiging gaven aan het proces Holman (zie wat mijzelf betreft De Waarheidsvriend 26-l-'95)? Ik ga mij bij de uitlatingen van Theo van Gogh spijtoptant voelen in de zaak Holman.

De zaak, die de Bond tegen het Vloeken nu tegen Van Gogh heeft aangespannen, is van veel diepere betekenis dan de zaak Holman. Voor de burgerlijke rechter in ons land zal deze zaak evenwel naar het schijnt nog kanslozer zijn, omdat men nog eerder God lasteren mag dan mensen beledigen.

Er is maar één slotsom: God is Rechter! Laat ons intussen bidden voor hen, die niet weten van de rijkdom het eigendom te zijn van Christus, die het kruis heeft verdragen en de schande veracht! Tot verzoening van zonde en schuld!

• Mensen en structuren

De kleine synode van de drie S.o.W.-kerken mag zich a.s. zaterdag buigen over een bijgestelde begroting inzake de kosten voor de verdere doordenking van het proces, dat leiden moet tot het samenvoegen van bovenplaatselijke organen, oftewel de arbeidsorganisatie. Het is, na forse kritiek enkele weken geleden, opeens mogelijk gebleken één miljoen gulden te bezuinigen. Dat had men ook eerder kunnen bedenken. Intussen gaat het toch nog om een kleine drie miljoen gulden, de kosten voor het zogeheten Sociaal Plan niet meegerekend (een slordige 10 miljoen gulden).

Terwijl de één voor de andere classis zich momenteel in overgrote meerderheid of met bijna algemene stemmen uitspreekt tegen 'fusie' van de kerken (op dit moment: Gouda, Nijkerk, Brielle, Katwijk, Bameveld) gaat de trein vooralsnog verder en wordt het woord 'fusie' voorbarig gebruikt als het om de arbeidsorganisatie gaat. Men vergete daarbij niet, dat die arbeidsorganisatie, die de kerk jaarlijks 150 miljoen gulden kost, de top van vaste krachten vormt, die door de dagelijkse werkzaamheden in en voor de kerk, een grote impliciete druk op de gemeenten zal uitoefenen.

'Zelfs al zouden de bovenplaatselijke organisaties weer uit elkaar gehaald moeten worden', zo luidt de toelichting, 'dan nog zou in de aparte kerken reorganisatie noodzakelijk zijn.' Dat zal waar zijn! Men houdt intussen echter met dat uit-elkaarhalen nauwelijks nog rekening, gezien het woord 'zelfs'. Maar het is dan ook ontoelaatbaar om het woord fusie al te gebruiken. Alleen bij federatie kunnen de afzonderlijke delen nog uiteen worden gehaald. En verder: het geld van de kerk is het geld van de gemeente. De financiering vindt plaats 'via de reserves', zegt de toelichting. Maar ook die reserves zijn van de gemeenten. En daarom is het misleidend als de toelichting nu zegt dat het de gemeenten niets kost.

Intussen lijkt de kracht uit de tegen-argumentatie te gaan, omdat het steeds om hetzelfde gaat. Hier volgt nog een uitspraak van de godsdienstsocioloog prof. dr. G. Dekker in Centraal Weekblad van 3 februari 1.1.:

'Een andere moeite die ik heb met het Samen op Weg-proces, is wat men in de communicatie-wetenschap "top-down" noemt. Het komt volledig van boven. Men denkt dat men met ambtelijke vergaderingen het apparaat nog kan beheersen, maar dat is langzamerhand zo groot geworden dat het autonoom is. Het apparaat gaat z'n eigen gang, dat heb je als synode niet in de hand. Zoals het bestuur van de NCRV de NCRV niet in de hand heeft op de VU-vereniging de VU niet.'

En tenslotte nog een citaat uit een scherp artikel van prof dr. J. A. B. Jongeneel in Kerk en theologie (Januari 1995):

'Ik vind het onaanvaardbaar, dat topfunctionarissen die allen persoonlijk belang bij de herstructurering hebben, de structuurcommissie bemensen. Als het in de structuur-commissie verenigde collectief van topfunctionarissen de rest van de kerkelijke functionarissen herstructureert, zijn de onderlinge verhoudingen beslist onzuiver. Dit onzuivere zal de kerken onherroepelijk opbreken bij de voortgang van het Samen-opweg proces, dat ik overigens van harte steun zolang dit niet top-down, maar bottom-up voortgang vindt.'

'Het feit dat een volstrekt geseculariseerd bureau als KPMG Klynveld Management Consultants het principe van dienstverlening tegen betaling - een commercialisering van de kerk en tevens een marginalisering van de zending - bepleit, verbaast mij niet, maar dat de Commissie Traas dit a-spirituele principe overgenomen heeft, is voor mij onbegrijpelijk en onaanvaardbaar.'

• Zendtijd voor de kerken

Op woensdag 15 februri 1.1. vond een hoorzitting vanwege het 'commissariaat voor de media' (mr. A. Geurts, drs. H. Koetje en drs. W. Etty) plaats inzake 'Zendtijd voor de Kerken'. Inzake de zendtijdaanvrage van de Gereformeerde Bond, in het kader van de aanvrage Stichting Zendtijd voor de Kerken, was te verwachten, dat de vraag aan de orde zou komen of het commissariaat zich bezig moest houden met een intern probleem binnen de Nederlandse Hervormde Kerk. Dit vanwege de kwestie met de IKON. Desalniettemin heeft het commissariaat gepoogd de kwestie, waarom het ging, tot de bodem te peilen. 'U zult zich toch allen op het Woord beroepen? ' hield met name de heer Etty de vertegenwoordigers van IKON, het hervormd moderamen en de Gereformeerde Bond voor. Bedoelen we echter een Social Gospel (een bepaalde vorm van Sociaal Evangelie, zoals de IKON nastreeft) oï een persoonlijk gerichte boodschap met sociale consequenties?

We weten niet hoe de uitspraak van het commissariaat (te verwachten vóór 1 juni a.s.) zal zijn. In ieder geval was de hoorzitting helder en verhelderend. De discussie rondom IKON, die zich meer en meer als omroep (compleet met actualiteitenprogramma) heeft ontwikkeld in plaats van als kerkelijke zendgemachtigde, gericht op het uitzenden van kerkdiensten, is in ieder geval zeer aangescherpt. Onzerzijds is duidelijk gemaakt, dat een breed deel van de Hervormde Kerk zich niet herkent in 'de gezamenlijkheid', waarin de Hervormde Kerk haar mediabeleid middels de IKON heeft ingebracht. Dat zal dunkt ons op de komende hervormde synodevergadering blijken als de kwestie waarom het gaat op de agenda staat.

Ik herhaal hier nog eens wat op de hoorzitting is opgehaald uit de synode van 1982, toen ds. P. Vermaat citeerde uit een interview met IKON-mensen in het blad 'De Tijd', waarvan de kop luidde: 'We representeren de kerk niet. We zijn vervelend, lastig, eigenwijs en betweterig'. Eenmaal per twee jaar - zo werd gezegd - loopt weliswaar het kerkvolk te hoop (bij de behandeling van het IKON-jaarverslag op de synode) en daarna 'gaan we gewoon verder'. En in 1992 werd nog eens gezegd, dat het gesprek tussen IKON en de bezwaren in de synode een gesprek tussen doven was.

Met spanning zien we uit naar een uitspraak van het commissariaat.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen