Angst voor de wederkomst van Christus
Ontmoetingen met jongeren
In deze serie 'ontmoetingen met jongeren' wil len we graag ook aandacht geven aan gevoelens van angst, van zwaarmoedigheid, van dpressiviteit, die bij veel jonge mensen op hun weg naar de volwassenheid een (soms maar al te grote) rol spelen. Ik had een gesprek met Sylvia, kerkelijk meelevend, receptioniste, 21 jaar Zij is een vrolijke en spontane meid. En toch weet ook zij van 'angsten en vrezen'. Da lijkt mij heel typerend: veelal zie je het er aan de buitenkant helemaal niet van af dat zo'n jongen of meisje het moeilijk heeft. Er zijn ook jonge mensen die psychisch echt behandeling nodig hebben, bijvoorbeeld wanneer ze aan een depressie lijden. Zij komen via de huisarts bij de psychiater terecht. Gelukkig gaat het hierbij om een betrekkelijk kleine categorie, al is ieder (jong) mens dat in een depressie verkeert een wereld van ellende op zichzelf. Het echter niet mijn bedoeling over mensen die psychiatrisch behandeld (moeten) worden te schrijven. Misschien kan een psychiater dat eens doen voor dit blad. Mij gaat het nu om de veel grotere groep jonge mensen die min of meer regelmatig last heeft van depressieve gevoelens.
Een angstaanval na de aardrijkskundeles
Het begon toen ze 14 jaar was en in de tweede klas van de MAVO zat. Tijdens de lessen aardrijkskunde kwam de milieuvergiftiging aan de orde. De klas was diep onder de indruk door de wijze waarop de leraar de kaalslag en de uitbuiting van de aarde wist te tekenen. Per dag worden er zóveel bomen gekapt, per jaar zóveel, wat overblijft aan bossen wordt meer en meer aangetast door de zure regen. De ozonlaag brokkelt af. De conclusie is onontkoombaar: deze wereld maakt het niet lang meer. Het einde is nabij.
Thuisgekomen trekt Sylvia zich met de hond terug op de bank in de huiskamer. De gedachten tuimelen in haar hoofd over elkaar heen. Stel dat Jezus nu terugkomt. Dan begint de eeuwigheid. Wat is 'eeuwig'? Daar komt nooit geen eind meer aan! En dan zullen hemel en aarde vergaan. Alles wat je nu zo belangrijk vindt, waaraan je zo gehecht bent, valt dan weg: je vader en moeder, je broers en zusters, je ouderlijke huis, je hondje, je plannen voor de toekomst.
Ineens staat het Sylvia levensgroot voor ogen: vandaag kan het gebeuren.
Ze krijgt een paniekaanval. Wat haar overkomt, leert ze later benoemen en ook hanteren als 'hyperventilatie'. Maar op dat moment kan ze alleen maar denken: 'ik ga dood'. Zo loopt ze naar moeder: 'Mama, ik voel dat ik nu dood ga!' Gelukkig is moeder resoluut genoeg om haar dochter bij de huisarts te brengen. Die spreekt geruststellende woorden: 'Echt, Sylvia, je bent kerngezond.' Later neemt hij, als christen-arts, de tijd om eens rustig de achtergrond van Sylvia's angsten te bespreken. Dergelijke paniekaanvallen komen van tijd tot tijd nog wel terug, vooral als ze alleen is. Ze leert inzien dat ze het zelf kan oproepen, maar ook in de hand houden.
Bang voor een preek uit Openbaring
Waar Sylvia het ook jaren later nog moeilijk mee heeft, dat zijn preken uit het bijbelboek Openbaring of in het algemeen over de wederkomst van Christus. Ik besprak met haar dat het voor het geloof toch een vreugdevolle zaak is om de Heere Jezus te verwachten in Zijn heerlijkheid. De bruidskerk ziet uit naar de komst van de hemelse Bruidegom en roept 'Maranatha!', kom, Heere Jezus!
Zij ziet wel in dat haar houding tegenover de naderende komst van Christus niet goed is. Ze heeft ook wel momenten dat de angst op de achtergrond raakt, wanneer ze de Heere Jezus als heel nabij ervaart en sterk doorleeft dat God haar hemelse Vader is. Dan denkt ze: 'De wederkomst van Christus kan toch alleen maar iets heerlijks zijn. Waarom moet ik bang zijn als de goede Herder komt, die Zijn schapen voor eeuwig bij zich thuis haalt? '
Het is voor Sylvia dus niet zo dat ze veel last heeft van twijfel over de vraag of ze door de Heiland aangenomen zal worden. Daar heeft ze eigenlijk alle vertrouwen in. Zelf ziet ze het als een grote zegen dat ze van kinds af aan van haar ouders en ook op de basisschool het evangelie heeft gehoord, waarbij goed van God is gesproken en haar altijd is voorgehouden dat de Heere trouw Zijn beloften vervult. Maar toch... als de dominee aankondigt dat er uit Openbaring gepreekt zal worden, moet ze vechten tegen de neiging om op te staan en de kerk uit te lopen. Ze durft ook niet in het laatste Bijbelboek te lezen. Soms, heel even een passage, en dan slaat ze haar Bijbeltje gauw weer dicht.
Waar zit het op vast?
We hebben in ons gesprek geprobeerd helder te krijgen, waar die angst nu eigenlijk op vast zit. In Sylvia's woorden: 'Ik wil graag houden wat ik heb: mijn ouders, mijn vriend met wie ik binnenkort hoop te trouwen, zoveel dingen waar ik aan gehecht ben. Als het einde van de wereld komt, dan word je overrompeld door de gebeurtenissen. Dan heb je het zelf helemaal niet meer in de hand. Er is ook de angst voor het onbekende. Het zal allemaal zo heel anders zijn. Je herkent elkaar dan misschien wel, maar je bent toch niet meer man en vrouw of ouders en kinderen. Vanwege alle vragen over die toekomst kan ik toch nog altijd niet zeggen dat ik naar de wederkomst van Christus verlang. Wel heb ik het gevoel dat ik, nu ik de belijdeniscatechisatie volg en binnenkort belijdenis hoop te doen, er langzamerhand wat anders tegenover kom te staan. Ik kan het meer loslaten en overgeven. Wat ik tóch niet begrijpen kan, dat moet ik laten rusten.'
Voorbereiding op de dood of op het leven
Er is nog een andere aanleiding voor angstgevoelens in het leven van Sylvia. Wanneer ze bij tijden heel intens bidt, veel nadenkt over de Bijbel, zeg maar heel dicht bij God leeft, overvalt haar ineens de gedachte: 'Ik ben zeker zo bezig, omdat ik spoedig moet sterven. De Heere God is mij vast en zeker aan het voorbereiden om mij uit dit leven te laten weggaan.' Ik denk dat dit een ervaring is die voor veel jongeren, maar ook ouderen, herkenbaar is. We hebben wel eens verhalen gehoord over mensen die jong of in elk geval plotseling overleden zijn en die de laatste tijd van hun leven veel ernstiger en dieper nadachten en baden dan ooit tevoren. De nabestaanden zeggen dan achteraf: 'Het was alsof hij/zij het wist, alsof God hem/haar voorbereid heeft...'
We bespraken met elkaar dat het wel begrijpelijk is dat zulke gedachten opkomen, maar dat we daarbij toch een denkfout maken. Wanneer de Heilige Geest intens met ons bezig is en ons met het Woord bezig houdt, dan mogen we er in de eerste plaats aan denken dat Hij ons toerust voor dit leven. Daarachter ligt de overdenking van en voorbereiding op het toekomende leven. Maar als we jong zijn en gezond en we ons terecht realiseren dat ook jonge mensen kunnen sterven, mogen we toch niet uit het oog verliezen dat God ons roept om te léven en om Hem hier en nu te dienen met de gaven die ons geschonken en de talenten die ons toevertrouwd zijn.
Praat er eens over met elkaar
In het bovenstaande heb ik iets doorgegeven van de gedachten en ervaringen van een meisje uit de gemeente. Zij staat niet model voor een bepaald type jongeren of zo. Zij spreekt gewoon voor zichzelf en vertelt haar persoonlijke verhaal. Zetten we er 10 andere jongeren naast, dan horen we ook weer 10 andere verhalen. Toch denk ik dat er in Sylvia's verhaal elementen zitten die voor velen herkenbaar zijn. Zo'n herkenning kan op zichzelf al een bemoediging zijn: 'Hé, ik ben dus niet de enige die daarmee zit.' Het lijkt mij ook goed om in een gesprek binnen het gezin tussen ouders en kinderen (fijn als de verhoudingen zo goed en zo open zijn dat dit mogelijk is!) of op een jongerenkring of jeugdvereniging aan de hand van dit gespreksverslag de volgende vragen te bespreken:
1. Herkennen wij de gevoelens van Sylvia ten aanzien van de wederkomst van Christus? En ten aanzien van het bijbelboek Openbaring?
2. Op welke manier kunnen we ertoe komen om niet met angst en in een afweerhouding, maar juist met vreugde en verlangen de dag van Christus' verschijning in heerlijkheid tegemoet te zien? Kunnen wij elkaar daarbij helpen?
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 23 februari 1995
De Waarheidsvriend | 20 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 23 februari 1995
De Waarheidsvriend | 20 Pagina's