Boekbespreking

Dit boek diende vorig jaar december in Utrecht als dissertatie en behandelt een onderwerp — men zie de titel — waarover nauwelijks eerder werd gepubliceerd (alleen door dr. I. H. Enklaar). Het gezelschap werd, door studenten, opgericht in 1846, was een vrucht van het Réveil, wortelde oorspronkelijk in het theologen-dispuut Secor Dabar, en is na het Nederlandsch-Zendings-Genootschap de oudste zendingsvereniging in ons land. Het heeft meer dan 700 studenten geleid en gestimuleerd doordat ze zich leerden verdiepen in de opdracht en de achtergronden van de zending. De vereniging had ook vele contacten in het buitenland, deed ook zelf actief zendingswerk, en werd zo tevens de broedplaats voor het, later eveneens tot een vereniging uitgegroeide, zondagsschoolwerk.

Eltheto was niet strak confessioneel gebonden, ging in later tijd in hoofdzaak de ethische richting uit, had mede een réveil-achtergrond (Murrau, Zuid-Afrika), verzorgde een eigen periodiek, en zocht de eigen taak dicht bij huis (huisbezoek), en richtte zich daarom vooral op het bestuderen van zendingsvraagstukken. Vooral de invloed van Murray, Da Costa, Blumhardt en Beets is in het begin groot geweest. Aan deze confessionele 'vaagheid' is het ook te danken dat de vragen van de Doleantie nauwelijks invloed binnen Eltheto hebben gehad.

Rondom de eeuwwisseling kwam er, mede door het intensieve contact met de N.C.S.V., ook grotere aandacht voor sociale en maatschappelijke vraagstukken. Ook kwam Israël steeds meer in het blikveld, in samenhang met de zo sterke eschatologische verwachting waarin men begeerde te blijven staan. En door de contacten met de vele zendingsarbeiders zelf werd de liefde tot doordenking van het zendingsgebeuren en het missionaire élan onder de studenten in leven gehouden. Gezien de confessioneel-vrije en piëtistisch-warme wortels van de vereniging was Eltheto geen voorstander van het paternalistisch bedrijven van zending, en aanvaardde het enigermate probleemloos de noodzaak tot ver-inheemsing van het evangelie, en daarin was het zijn tijd vooruit. Keerzijde van de vaagheid inzake confessionele grenzen is echter dat men in de kringen van Eltheto de neiging had zichzelf als een gemeente te zien.

Er is voorts grote bewogenheid met de volken die het heil niet kennen. Alleen de grenzen van het christendom met de islam zijn soms onduidelijk. In de aanvaarding door Eltheto van het door-lopen van de charismata uit het Nieuwe Testament zit iets van wat evangelische bewegingen in onze tijd eveneens kenmerkt. Een boek dat heel veel informatie en documentatie verschaft, en daarom alle lof voor de nauwgezetheid en compleetheid van de schrijver. Toch laat het ook, na lezing, enige onbevredigendheid achter. Een vereniging die geen doel in zichzelf wil zijn maar van zichzelf afwijst verdient toch ook dat er enige aandacht wordt geschonken aan het zendingswerk zelf? Welke is de concrete invloed geweest van Eltheto op het zendingsterrein zelf? Waarin school nu precies het unieke? Mocht de schrijver daarop niet wat doorgaan? Echter, men kan wel alles willen, maar niet alles vragen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen