Boekbespreking

Drie hoogleraren, die deskundig zijn op het gebied van de oecumenische beweging, schreven dit boek als inleiding in de oecumenica ten behoeve van de theologische studie. Houtepen nam de hoofdstukken 1 en 5 voor zijn rekening. Witvliet 2 en 4 en Hoedemaker 3 en 6.

In hoofdstuk 1 (oecumene en ecclesiogenese) wordt het verband tussen de oecumene en de geschiedenis doorlicht als een groei van iets nieuws naar de toekomst. (Pannenberg) Vanuit de roep om hervorming van de kerk komen drie gestalten aan de orde: het zendingsmotief, de sociale ethiek en de vraag naar de verantwoording van de kerk (to.v. andere godsdiensten en ideologieën; p. 23 en 24).

In het 2e hoofdstuk komt de historischmaatschappelijke vervlechting van de oecumene ter sprake (bv. de beschouwingen van Bonino). Tegenover veel kapitalistisch-burgerlijk gedachtengoed komt het zelfbewustzijn van de derde wereldlanden op. Oecumene was vooral een project van de moderniteit. (Habermas)

Dan volgt in hoofdstuk 3 een bespreking van de zending als bron van de oecumenische beweging. Drie concepten worden besproken: het concept van de (wereld)verovering, het concept van de synthese van kerk en zending en het mondialiteitsconcept (lijn naar de wereld). Heel wat namen van personen en conferenties passeren de revue.

In hoofdstuk 4 gaat het om de sociaal-ethische component in de oecumenische beweging. Vanaf de oprichting van Life and Work worden behandeld: de economische-, politieke-en culturele internationalisering of mondialisering. (1), de secularisatie (2), de opkomst van de arbeidersbeweging en het socialisme (3). Aan de hand van veel historische informatie wordt een leerproces voor onze tijd zichtbaar.

Dan volgt het 5e hoofdstuk over Faith and Order. Faith staat voor een minimale eenheid in belijden. Order voor praktische zaken. Faith and Order en Life and Work vonden hun plaats in de Wereldraad van Kerken (1948). Visser 't Hooft gaf jarenlang leiding aan Faith and Order. Na een periode van openheid naar de wereld is nu meer een gerichtheid 'ad intra' (de kerk zelf) te bespeuren. (239) Er wordt sinds Bangalore (1078) gewerkt aan een gemeenschappelijke erkenning van het Nicenum-Constantopolitanum (381) en een vorm van catechese die tot een eigentijds belijden moet leiden. Aandacht wordt besteed aan het Limarap­ port over Doop en Avondmaal en Ambt, verbonden met ethiek. (1982) In Santiago de Compostela (1993) komt vooral de diaconale taak van de kerk aan de orde. In het slothoofdstuk (6) wordt een evaluatie gegeven. Op grond van de voorafgaande informatie kan oecumenica als volgt omschreven worden: 'Oecumeni­ca houdt zich bezig met analyse van de problemen van identiteit en structuur van het christendom, die door de ontwikkeling van de moderne wereldsamenleving worden opgeroepen. En daar moet dan in ieder geval aan toegevoegd worden: Die problemen worden geformuleerd en bestudeerd als fundamenteel-theologische problemen van religie, traditie en ecclesiogenese'. (267) Het hoofdstuk en tevens het hele boek eindigt met een hermeneutische positiebepaling. Oecumenische beweging zou een 'streven naar hermeneutische gemeenschap' genoemd kunnen worden. (282) Als bijlagen biedt het boek enkele registers (literatuur, chronologisch overzicht en namen). Het boek is vooral breed in zijn informatie. Het biedt op dit punt erg veel. Daardoor kan het niet komen tot echte diepteboringen. Dat was ook niet de opzet. Duidelijk wordt dat er nog diepgaande verschillen leven tussen de kerken onderling en ook de evangelicals als niet meer weg te denken deelgenoot. In de hermeneutiek vallen toch de beslissingen, zoals ook in dit boek gebeurt. Over de inhoud van deze beslissingen zijn we nog niet klaar! Het boek is als documentatieboek geslaagd te noemen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen