Torenspitsen-Gemeenteflitsen

Naam

Babyloniënbroek, een dorp met ongeveer 400 inwoners, is gelegen in het Land van Heusden en Altena. Van oorsprong zijn Babyloniënbroek en Hill twee dorpen met lintbebouwing. In de loop van de tijd is het lint volgebouwd, zodat het nu één dorp is geworden.

De naam 'Babyloniënbroek' tovert vaak een glimlach op het gezicht'van mensen, die nog nooit van deze plaats gehoord hebben. Velen associëren het onmiddellijk met BabyIon. En dat kon wel eens een goede associatie zijn. Het schijnt zo te zijn, dat, toen de monniken van de Abdij van Sint Truiden in dit gebied begonnen te arbeiden, er hier weinig te merken was van de christelijke beschaving.

Kerk

De kerk van Babyloniënbroek heeft een lange geschiedenis. Het oudste gedeelte, het koor, moet uit de tweede helft van de veertiende eeuw zijn. In die tijd heeft er op de Hill ook een kapel gestaan.

In 1809 vond er een dijkdoorbraak plaats. Om als vluchtplaats te kunnen dienen bij dit soort calamiteiten werd in 1805 het koor van de kerk opgehoogd met aarde. Vier jaar later kwam dat dus goed uit. Een maand lang vonden 59 mensen een schuilplaats in het koor. Later werd het koor gebruikt als schuur van de predikant.

In 1971 vond een volledige restauratie plaats van de kerk, 5 jaar later gevolgd door een restauratie van het koor. De kansel werd weer verplaatst naar de zijkant, de scheidingsmuur tussen schip en koor werd opengebroken. De oorspronkelijke toestand werd zo weer hersteld.

Op 17 december 1994 vond de opening plaats van 'De Korenschoof, een nieuw gemeentecentrum, dat plaats biedt aan de vele activiteiten van de gemeente. Dit gebouw is geheel aangepast aan de bouwstijl van de kerk. Het is gezamenlijk eigendom van kerkvoogdij en diaconie en kon gebouwd wordep dankzij een forse subsidie van de GFR en bijdragen van vele fondsen en particulieren.

Enkele dienaren

Op 29 april 1610 werd de eerste predikant na de reformatie bevestigd. Het is ds. David de Pyre, gekomen van Kamperveen. In 1653 gaat hij met emeritaat. In het eerste jaar van zijn ambtsbediening in de combinatiegemeente Babyloniënbroek en Hill werd in augustus voor 't eerst de doop bediend. In november deden twee personen belijdenis van het geloof. Dat bracht de totaalstand op 12 belijdende leden. Op de kerstdag werd voor het eerst het Heilig Avondmaal gevierd.

Tot Pinksteren 1611 hield ds. De Pyre alles zelf bij. Toen werden ouderlingen en diakenen bevestigd en kon hij het beheer over de diaconiegelden aan de nieuwe diakenen overdragen.

Na ds. De Pyre volgt er een lijst van 37 Evangeliedienaars. Opvallend is dat er slechts tweemaal een langdurige vakatureperiode is. De langste vakaturetijd was tussen 1921 en 1929.

'Recordhouder' op de lijst van predikanten is ds. Johannes van Diepen, die in 1770 bevestigd werd en in 1817overleed. Een ambtsbediening dus van maar liefst 47 jaar. Een belangrijke tijd in kerkelijk Nederland. Een nieuwe psalmberijming (1773), een bundel evangelische gezangen (1807), een algemeen reglement (1816) werden ingevoerd. Tot op de dag van vandaag zingen we uit genoemde 'nieuwe' berijming.

Orgel

Het orgel is pas in deze eeuw de gemeentezang gaan begeleiden. In de kerkeraadsvergadering van 26 februari 1900 werd besloten een actie te gaan voeren ter verkrijging van een orgel. Motor hierachter was ds. Marinus Lindenborn, die de gemeente diende van 1900 tot 1907. Het duurde vier jaar voordat de zaak rond was. Op zondag 31 januari 1904 werd het orgel in gebruik genomen. Om de aankoop van het orgel te kunnen financieren had de kerkvoogdij twee waardevolle kaarsenkronen verkocht.

In 1989 werd het orgel volledig gerestaureerd door orgelbouwer J. H. de Veer uit Dordrecht. Van de hervormde gemeente te Hooge Zwaluwe werd een volledig Gamba 8" register gekocht, alsmede een Vox Celeste 8' en de Woudfluit 2". Een nieuwe Subbas 16' werd op de pedaallade geplaatst. Op 23 december 1989 kon dit orgel in gebruik genomen worden.

Pastorie

De huidige pastorie van de gemeente werd in 1893 gebouwd. Daar was wel het een en ander aan voorafgegaan. De oude pastorie was zo slecht, dat geen enkele predikant het beroep naar Babyloniënbroek wenste aan te nemen. Van 1889 tot 1896 is de gemeente vakant.

Dat er een nieuwe pastorie moest komen, was al jarenlang duidelijk. In 1829 schrijft ds. Johannes Leijds een brief aan de minister van Staat over de toestand in de pastorie. Hij schrijft o.a.:

'Onze kerk en pastorijgebouwen zijn toch in een deplorabelen toestand. Wat mij vooral en mijn gezin betreft, wij moeten ons in ons woonhuis, zonder te veel te zeggen, armoediglijk behelpen. Meubelen b.v., boeken, kleederen, niets kunnen wij voor lekkaadje of vochtigheid beveiligen, zoodat alles ten eene maal bederft. Sommige muuren kunnen zonder veel moeite omverre geworpen worden, daar zij bij de minste beweging waggelen. Zolders zijn te wrak om er zich op te wagen, en evenwel zoude dit noodzakelijk geweest zijn, zo wij het ongeluk van doorbraak gehad hadden, daar ons huis bij zulk eene gelegenheid 7 voeten water binnenkrijgt. Het rieten dak zit hier en daar op één geschoven en is vol gaten waar men den dag door zien kan. De koude welke ik dezen winter met mijn gezin, in weerwil van het overvloedigst stoken, erin heb doorgestaan, was groot en is welligt oorzaak, dat mijne Echtgenoote, die niet van de sterkste is, thans aan koortsen laboreert. Met één woord. Zijne Exc, wij zijn genoodzaakt een huis te bewonen, hetwelk ik, indien er geene verandering kwame, gaarne voor een middelmatig huismansverblijf zoude willen afstaan.'

In 1830 werd er een grote opknapbeurt gegeven aan pastorie en kerk.

Slot

Zo hebben we een kort historisch overzicht van de kerk willen geven. We mogen opmerken, dat de Heere God door de eeuwen heen Zijn kerk in stand houdt. Ook al is er soms veel kleinmenselijk gedoe. Zijn werk gaat door. Hier ervaren we letterlijk, dat de Heere Zijn oog vestigt op het geringe. Een kleine gemeente, vergaderd en bijeengehouden door de Koning van de kerk. Soms als tot niets gekomen, en toch mag de prediking van de vrije genade Gods iedere zondag opnieuw gehoord worden tot de eer van Zijn Naam en tot behoud van zondaren.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen