Torenspitsen-Gemeenteflitsen
SLUIPWIJK
Wie op een zonnige middag het Reeuwijkse plassengebied binnenrijdt, wordt getroffen door het idyllische landschap, waarin niet al te grote plassen worden omzoomd door schaduwrijk geboomte, schitterende tuinen en fraaie landhuizen, die hier overigens heel toepasselijk 'piashuizen' worden genoemd.
Midden in dit waterrijke gebied steekt een bescheiden torenspits boven de bomen uit. Waar je ook met je bootje bent, het torentje blijft zichtbaar als een oriëntatiepunt. Het is al sinds eeuwen het teken dat er in dit gebied geestelijk leven is en dat het Woord werd en ook nu nog wordt verkondigd.
Nog wel. Wie echter vandaag de dag een kerkdienst in het kerkje bezoekt, zal zich moeilijk kunnen voorstellen dat nog geen vijftig jaar geleden in dit kerkgebouw zondag aan zondag de ruim vierhonderdvijftig plaatsen bezet waren door Sluipwijkers, van wie sommigen er een wandeling van meer dan een uur voor over hadden om de kerk te bereiken. Op dit ogenblik telt een morgendienst nauwelijks meer dan honderd aanwezigen en de avonddienst nog niet de helft daarvan.
Secularisatie? Ook wel, maar dat is hier niet de hoofdoorzaak. Sluipwijk heet tegenwoordig recreatiegebied en dat wil zeggen dat de omgeving van de Sluipwijkse kerk zeer in trek is bij mensen die een rustig verblijf aan het water prefereren boven de drukke stad en die ook bereid zijn daarvoor te betalen. Het komt er in het kort op neer dat de oorspronkelijke bewoners zijn weggekocht van hun eilandjes met vaak eenvoudige huisjes en dat de laatste zijn vervangen door luxueuze bungalows met hardhouten zwem-en aanlegsteigers. De Sluipwijkers vertrokken naar de nieuwbouw van de omliggende gemeenten.
Dat 'rustige verblijf' van die randstedelingen heeft echter niets te maken met de zondagsrust, laat staan met de zondagse kerkdienst. Van die rustgenieters zie je nauwelijks iemand in de kerk. Hooguit maken ze een keer gebruik van de gelegenheid het torentje te beklimmen en te kijken of ze van daaruit hun eigen optrekje kunnen zien.
Al omstreeks het jaar 1100 stond er in Sluipwijk een houten kerkje. Sluipwijk was een soort vrijplaats voor vluchtelingen en had een eigen rechtspraak. Die werd gepleegd bij de Wiltenburg, een boerderij waarnaast vroeger een kasteel gestaan moet hebben, waarbij ook een galg stond.
In 1588 wordt hier de eerste predikant beroepen. Eén predikant heeft de geschiedenisboekjes gehaald: ds. Cluwen. Hij schijnt behoord te hebben tot de zogenaamde patriotten en werd door Pruisische troepen in 1789 gevankelijk weggevoerd na het beruchte incident bij Goejanverwellesluis. Het huidige kerkgebouw stamt uit 1860 en de toren werd in 1882 opgeleverd, compleet met uurwerk. In 1995 volgde een grondige restauratie, waarbij het interieur geheel werd vernieuwd. De pastorie dateert van 1970, maar de voormalige herdershut staat er nog in volle glorie, achter de kerk op een schitterend eiland met oude bomen en een flink stuk grond. Alleen woont er nu een medisch specialist.
Dankzij het kapitaal dat uit de verkoop van de oude pastorie werd verkregen en de offervaardigheid van de gemeenteleden, kan het kerkenwerk in Sluipwijk nog goed functioneren. Er is een volledige predikantsplaats die op dit moment bezet wordt door ds. J. Bogerd. Er is een rijk verenigingsleven (3 jeugdverenigingen, een vrouwenvereniging, een zondagsschool, een kerkkoor en een jeugdkoor). Alles is klein, maar er zijn gelukkig altijd weer mensen bereid leiding te geven en mee te helpen om deze gemeente op de been te houden.
En dat is hard nodig ook. In dit praktisch onkerkelijk geworden gebied dient een functionerende kerk te zijn, al is het maar als teken, ter waarschuwing aan de voorbijganger: weet, wat u hier links laat liggen...
Intussen loopt het ledental wel terug. Wie trouwt, kan hier niet wonen. Het goedkoopste huis kost in Sluipwijk altijd nog zo'n vijf ton. Maar Sluipwijkers zijn wel honkvast. Veel 'emigranten' komen 's zondags trouw naar Sluipwijk en leven hier ook verder mee. De zo zwaar onder vuur liggende peiforatieregeling geeft deze mensen ook de mogelijkheid hier volledig lid te blijven en velen maakten daar dan ook gebruik van.
Ook zij die zich verder weg vestigden komen nog wel eens terug, al is het maar voor de jaarlijkse bazaar, waar ze elkaar weer eens ontmoeten en meteen hun kerkelijke 'bijdrage' voldoen. Mede dankzij deze vrijgevigheid kon er een nieuw pijporgel besteld worden, dat naar wij hopen in de loop van dit jaar door orgelmaker Henk van Eeken geplaatst zal worden. Sluipwijk is een Gereformeerde Bondsgemeente. Nog niet zo heel lang overigens. In 1925 pleegden enkele kerkeraadsleden een soort staatsgreep en beriepen ds. C. Ottevanger. Zo werd Sluipwijk van de ene op de andere dag van een vrijzinnige tot een orthodoxe gemeente. Sindsdien stonden hier uitsluitend 'bonders', sommigen kort, sommigen lang, zoals ds. J. Enkelaar die hier 33 jaar lang de pastorie bewoonde. Die werd dan ook, zelfs door de onkerkelijke autochtonen, een 'echte Sluipwijker' genoemd; een groter eer kan een 'buitenlander' niet ten deel vallen.
Het torentje wijst nog steeds naar Boven, de klok wordt elke zondag nog voor twee diensten geluid, maar velen vragen zich af: hoe lang nog? Wij mensen houden ons hart wel eens vast, vooral als er zoals nu in de wintertijd in een paar weken tijd enkele bejaarde, maar trouwe kerkgangers wegvallen. Er is er echter Eén die regeert en tot nog toe vindt Hij dat die kerkklok hier moet blijven luiden ten voordeel of ten oordeel, zoals men vroeger wel zei.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 19 september 1996
De Waarheidsvriend | 16 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 19 september 1996
De Waarheidsvriend | 16 Pagina's