Praktische adviezen en tips voor ambtsdragers en gemeenteleden

Indringende vragen

Aan het eind van de verhalen, die door de sprekers werden gehouden en waarvan wij in het vorige artikel kennis hebben kunnen nemen, werd door één van de sprekers gevraagd: 'Maar wat doet u als gemeente met deze boodschap? Legt u deze boodschap naast u neer of doet u er wat mee? ' Puntsgewijs werden enkele zaken doorgegeven waarop gelet zou moeten worden als er bv. door de kerkenraad of de bezoekcommissie besloten wordt (extra) aandacht te besteden aan de gehandicapte gemeenteleden en hun ouders/verwanten. Ik geef deze aandachtspunten maar gewoon door zoals ze gezegd zijn:

1. Denk nooit: 'Er zijn zoveel anderen die wel wat kunnen doen'. Het is ook uw taak en verantwoording.

2. Denk nooit: 'Ik bid er wel voor. Ik doe genoeg'. Op zichzelf genomen is bidden goed. Ik kan niets beters bedenken dan het spreken met mijn Schepper. Ook is het fijn om te weten dat je als gezin gedragen wordt door het gebed. Wat ik wil zeggen is dat u uw medeleven niet alleen via het gebed 'afschuift'.

3. Doe geen belofte die u niet na kunt komen. Er wordt gemakkelijk gezegd: 'Ik bel nog wel' of 'Ik kom gauw langs'. Heel goed bedoeld, maar belofte maakt ook schuld. Mensen kijken uit naar het beloofde bezoekje. Als het beloofde bezoekje niet gerealiseerd wordt, kan dit uitlopen op wraakgevoelens en wantrouwen.

4. Kijk uit met wat u zegt! Hiermee wil ik benadrukken dat u niet onnodig bijbelteksten of teksten van psalmen of gezangen moet gebruiken. 'Kracht naar kruis' is zeker één van de favoriete spreuken bij de mensen. Volgens mijn uitleg wordt hier iets anders mee bedoeld dan wat men denkt en waarvoor men ze gebruikt Dit kan liefdeloos en zonder inhoud overkomen.

5. Vul nooit iets aan met uw mening of een verhaal van een daarop lijkende gebeurtenis. Ieder mens is uniek, ook is ieder gehandicapt mens uniek, en de daaruit voortvloeiende situatie is ook uniek. Laat iedereen maar zijn eigen verhaal en verwerking hebben. Ook uw leven mag ik niet vergelijken met het leven van uw buurman of buurvrouw.

6. Probeer te voorkomen dat u ouders/verzorgers of de gehandicapte zelf, uit gaat horen. Informeren naar de situatie is iets anders dan persoonlijke, eventuele intieme vragen stellen.

Belangstelling en meeleven

Er zijn verschillende mogelijkheden voor elk gemeentelid en ambtsdrager aandacht en belangstelling te tonen. Rondom dit aspect werden ook enkele waardevolle tips gegeven. Wellicht zijn het voor u bekende zaken, maar het kan geen kwaad er nog weer eens (opnieuw) mee geconfronteerd te worden en/of met elkaar nader over te spreken.

1. Probeer een goede gelegenheid te vinden om naar de situatie te informeren. Doe dat niet bij het verlaten van de kerkzaal als de dienst afgelopen is.

Doe dat ook niet op een vastgestelde verenigingsavond. Na afloop van een kerkdienst ben je niet altijd in de stemming om over dit onderwerp te praten. Op een vereniging kom je om afleiding te zoeken en jezelf te ontspannen.

2. Luisteren. Denk daarbij aan vier belangrijke punten:

* neem de tijd voor een bezoekje of een telefoontje;

* toon begrip;

* geef aandacht;

* win vertrouwen.

3. Meeleven met de gehandicapten of het gezin. Probeer u in te denken wat voor consequenties de handicap met zich mee kan brengen. Bijvoorbeeld de consequenties:

a. Van dagelijks/regelmatig bezoek aan het ziekenhuis, de revalidatiecentra, de artsen, therapeuten etc.

b. Van aanpassingen aan de woning en hulpmiddelen voor de gehandicapten.

Hiervoor zijn hele procedures noodzakelijk: formulieren invullen, medische keuringen die ook altijd weer uitgevoerd moeten worden, bezoeken aan instanties zoals GAK, GMD, Zorgvoorzieningen Nederland die de aanvragen in behandeling nemen, het passen en aanmeten van hulpmiddelen en de lange wachttijden die overbrugd moeten worden voordat het gevraagde geleverd kan worden. Dit kost veel tijd, geld (eigen bijdrage) en inspanning. Bovendien is dit emotioneel een zware belasting.

c. Voor gezinsvakanties, gezinsuitjes, fietstochtjes, wandelingen, winkelen. Je moet er veel voor regelen en je kunt nooit met het hele gezin.

d. Van hulp in de thuissituatie. Hiervan ben je geheel afhankelijk, zoals: de gezinshulp, de Z-verpleegkundige, de wijkverpleging etc. Er komen vaak vreemde, verschillende mensen over de vloer. Deze mensen hebben hun eigen levensbeschouwing, eigen ideeën over het opvoeden van kinderen, eigen karakters en eigen werkwijze. Zij nemen gedeeltelijk ook de opvoeding van ons over. Hierdoor worden de privacy en eigen huisregels sterk beïnvloed.

e. Voor het leven. Het verwerken van slecht nieuws, bijvoorbeeld uitslagen van onderzoeken.

Enkele 'doe-activiteiten'

Eén van de sprekers gaf aan het einde van het verhaal enkele praktische tips voor 'doe-activiteiten' mee:

* De aandacht: Leef mee. Laat dit blijken. Post bijvoorbeeld doet altijd goed. Ook leuk is het om te merken dat dingen onderling doorgegeven worden. We hebben bovendien het fijn gevonden dat de dominee een keer mee is geweest naar het ziekenhuis, ook al hoefde er bij het bedje van Bart geen pastoraal moment te worden gehouden. De belangstelling deed veel! Het kwam zo uit dat we juist op de dag dat we het laatste slechte nieuws te horen kregen, bezoek hadden van de dominee met zijn vrouw (besturing? ). Het is goed om dan te ervaren dat je als mensen bij elkaar bent en ieder met veel vragen zit.

* Trouw is heel belangrijk. Ook als de toestand van je kind stabiel is, is het fijn te merken dat je (wijk)ouderling en predikant meeleven. Niet alleen in de vorm van huisbezoek, maar ook door de belangstelling voor het leven van alledag. Wat we geweldig waarderen is het bezoek van de predikant of wijkouderling op de verjaardagen van de jongeren. Meeleven in tegenspoed is nodig, meeleven in voorspoed is fijn.

* Niet iedereen is hetzelfde. Dé gehandicapte bestaat beslist niet. Neem de tijd om hem of haar te leren kennen. Vraag, vraag, vraag maar en als er twijfel is of iets wel gevraagd kan worden, vraag dat ook maar!

* Vooral meervoudig gehandicapten met een laag niveau dreigen binnen de christelijke gemeente nogal eens in de vergeetboek te raken. Die neem je uiteindelijk nooit mee naar de dienst of iets dergelijks.

Daarom doet het je goed als je merkt dat ze niet vergeten worden. Een veel voorkomend blijk van meeleven, in veel gemeenten, is de kerstattentie. Dat is fijn, maar laat het dan ook een echte attentie (meedenker) zijn. Een fruitbak is leuk, maar met sondevoeding heb je niet zoveel aan een banaan, die krijg je namelijk niet door de slang. Vraag maar wat ze wél leuk vinden. Bart kreeg zo bijvoorbeeld eens bijbelboekjes met de kerst.

* Ook de 'envelop' die wij kregen, vonden wij heel erg gepast. Nogmaals: alleen door te luisteren ontdek je waar de behoefte ligt. Het gaat niet om de hoeveelheid, maar het gebaar doet ontzettend veel!

Mogelijkheden

Het zou fijn zijn als er, voor zover mogelijk, ruimte is voor gehandicapten op de gewone clubs. Het mes snijdt aan twee kanten: de 'gezonde' kinderen zien dat het niet vanzelfsprekend is dat ze gezond zijn en voor zover mogelijk, kan de minderbegaafde gelijk opgaan met de begaafde. Zo zijn ze samen de hand en de voet van één lichaam. Zijn de kerkgebouwen goed aangepast? Kunnen rolstoelgebruikers de kerk en de verschillende lokaliteiten net als ieder ander goed binnenkomen? Is er ook een aangepast toilet aanwezig? Is er oppas tijdens de kerkdienst voor de gehandicapte? Is er één enkele gehandicapte in de gemeente, dan is er misschien een aantal mensen die om de beurt thuis kunnen komen oppassen. Je zou hier ook zelf achteraan kunnen gaan, maar tegelijkertijd merk je dat je soms moe bent van al het geregel en dat je het ook niet altijd fijn vindt om voor je eigen zaak te moeten lobbyen. Als er een aantal gehandicapten in de gemeente is, die ongeveer hetzelfde niveau hebben, is daar misschien iets voor te organiseren. Zou het echt te veel gevraagd zijn om lx per 2 maanden een laagdrempelige dienst te houden in de gemeente? Waarin veel gezongen wordt, eenvoudig en kort gepreekt wordt en natuurlijk veel visueel materiaal.

Tenslotte

Wees erbij - ambtsdragers en gemeenteleden - als er belangrijke beslissingen genomen moeten worden. Bijvoorbeeld bij uithuisplaatsing, bij dilemma's waar ouders voor geplaatst kunnen worden als het gaat over de waarde van het leven. Verwacht niet van ieder bezoek een goed gesprek op het geloofsterrein. Het kan moeilijk zijn om je hart voor anderen te openen, zeker als er nog geen vertrouwensrelatie is tussen u en het gezin of met de ouders. Ouders/gezin zijn en voelen zich toch kwetsbaar. Zij worden al zo vaak bekeken en veroordeeld.

Het ging in deze artikelen over de aandacht vanuit de gemeente voor gehandicapten en hun ouders/verwanten. Aan de ouders van de gehandicapten werden ook nog enkele zaken onder de aandacht gebracht. Hiermee willen we deze serie afsluiten.

Beste ouders! Hopelijk wordt u goed opgevangen binnen de christelijke gemeente.

Maar het kan ook zijn dat u zich eenzaam voelt binnen de christelijke gemeente. Als dat zo is, maak dit kenbaar bij uw predikant of kerkenraad. Geef concreet aan wat u van hen verwacht, natuurlijk wel binnen de reële mogelijkheden. Stelt u echter ook open voor hun ideeën of visie, ook al zijn deze anders dan die van u. Probeer dan met uw predikant of ouderling een 'tussenweg' te zoeken. Gun predikanten en kerkenraadsleden de tijd en de gelegenheid om uw situatie en/of uw kind te leren kennen. Zorg dat er een goede vertrouwensrelatie komt. Mocht u onverwachts verlangen naar een bezoek, neem dan tussentijds contact op met uw predikant of ouderling, en probeer dit op korte termijn te realiseren. Denk goed na over het nemen van belangrijke beslissingen of overwegingen. Verwacht van de christelijke gemeente geen antwoord, maar vraag naar hun mening met hun motivatie. Overweeg ook deze argumenten en bepaal zelf de conclusie.

Een veilige, herkenbare en vooral geaccepteerde plaats voor gehandicapten? Het moet toch eigenlijk vanzelfsprekend zijn! We zijn allemaal belast met de grootste handicap: dat we het nooit volmaakt zullen doen. Daarom zien we uit naar de volkomen volkomenheid. Het ontslaat ons in het hier en nu niet van de opdracht om samen een (h)echte gemeente te zijn. Elkaar aanvaarden is daarbij wel een voorwaarde.
Wie belangstelling heeft voor het totale verslag van de gehouden toerustingsavonden, kan deze tegen kostprijs (ƒ 3, 50) bestellen bij:

Provinciale Diakonale Commissie Gelderland, Zijpendaalseweg 51a, 6801 BE Amhem, tel. 026-3551745.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen