Jong geleerd, oud gedaan... (1)
Jongeren ingeschakeld
Misschien heeft u het dit voorjaar weer meegemaakt. De actie 'Kerkbalans' werd gehouden. Heel wat vrijwilligers waren nodig om de enveloppen weg te brengen en weer op te halen. Binnen de kerkvoogdij kwam het idee naar voren: 'Laten we jongeren inschakelen. Dat kunnen ze mooi doen voor ons! Want nog steeds is het waar: Jong geleerd, oud gedaan!'
Zo gezegd, zo gedaan! Een van de kerkvoogden nam de moeite om de jeugdvereniging te bezoeken. Een gloedvol verhaal werd afgestoken met als strekking 'we hebben jullie hard nodig! Het is een grote klus! Vele handen maken licht werk!'
Aan het eind van de verenigingsavond konden jongeren zich opgeven. Het liep niet storm, maar de voorzitter van de vereniging zou binnen een week een namenlijst inleveren bij de kerkvoogdij!
Viel dat even tegen: op het lijstje stonden drie namen. De rest had blijkbaar welwillend het verhaal aangehoord, maar zich niet opgegeven. De broeders kerkvoogden waren teleurgesteld
Recent hield de jeugdouderling in de kerkenraad een heel betoog over hoe belangrijk het was jongeren in te schakelen in de gemeente. Dat schoot de kerkvoogdij helemaal in het verkeerde keelgat. Een van de kerkvoogden kon het niet laten. Hij bromde: 'Jongeren willen zich helemaal niet laten inschakelen! Pas hadden wij met Kerkbalans jongeren nodig. Nou mooi niet....!' Andere broeders knikten instemmend!
Algemene conclusie was: 'Je krijgt jongeren nergens meer voor. Wat moet er toch van terecht komen? Nee, toen wij jong waren, vonden we het een eer om....'
Zuivere motieven?
Inderdaad: tijden zijn veranderd! Jongeren zijn veranderd: zich zo maar laten gebruiken om de klussen op te knappen waar ouderen niet zo veel zin in hebben, daar bedanken ze voor!
Waarom willen wij jongeren inschakelen in de gemeente? Wat zijn onze motieven en zijn die motieven wel zuiver?
'Motieven zuiver - maar we vragen toch of jongeren iets voor de gemeente willen doen? Dat is toch altijd goed? ' Het is alleen de vraag of jongeren dit van ons geloven! Komt het bij jongeren vaak niet over als het uitvoeren van 'onze' plannen? Zoiets als: 'Niet zeuren, gewoon doen wat wij zeggen, wij weten wel wat goed voor je is! Jong geleerd, oud gedaan...!'
Inderdaad: zo 'leren' jongeren dat je voor ouderen interessant bent, wanneer ze jou nodig hebben en je wat voor hen kan doen!
Waarom willen jongeren niet?
Nu ligt het natuurlijk niet zo extreem als hierboven geschilderd, Toch is het best goed te beseffen dat jongeren zich niet 'zomaar' laten inschakelen en na te gaan waarom dan niet. Er is een aantal belemmeringen te noemen. Ik onderscheid belemmeringen op een drietal terreinen. Er zijn belemmeringen: a. van huis uit b. horend bij de leeftijdsfase c. die te maken hebben met de relatie van jongeren met de gemeente
Van huis uit
Als we terugdenken aan het hierboven genoemde voorbeeld van 'Kerkbalans', dan kunnen we ons ook eerlijk afvragen of de kerkvoogden zoveel ouderen in de gemeente bereid gevonden hebben om mee te werken? Ik heb het vermoeden dat het vaak moeizaam verloopt om een voldoende aantal vrijwiligers te vinden die mee willen werken. Dat is toch vaak de algemene klacht, dat er in de gemeente moeilijk vrijwilligers te vinden zijn die zich willen laten inschakelen bij allerlei werkzaamheden. Met andere woorden: jongeren zien en horen dat het blijkbaar niet vanzelfsprekend is dat je je inzet voor de kerk. Van huis uit hebben ze niet geleerd dat de gemeente een beroep op je mag doen. Ze hebben van ouderen niet geleerd dat het meewerken in de gemeente prioriteit mag krijgen.
Ouderen doen het niet, jongeren leren het dan niet.
Horend bij de leeftijdsfase
Jongeren hebben het vandaag de dag druk. Er zijn veel concurrenten die dingen om de aandacht en tijd van jongeren. Op school neemt de studiebelasting en de prestatiedruk toe. Door de basisvorming is het aantal vakken voor huiswerk bijna verdubbeld. Door de geringe studiefinanciering worden jongeren bijna gedwongen een bijbaantje te zoeken en veel vrije tijd hieraan te besteden. En als je dan vrij bent, wil je lekker actief bezig zijn op je sportvereniging. Ze hebben geen tijd om zo'n klus voor de kerkelijke gemeente te doen, zo vinden ze.
Trouwens hoeveel tijd kost het? Het is niet duidelijk wat je nu precies moet doen en hoeveel tijd het gaat kosten! En: verdien je er nog wat mee? Wat staat er tegenover? Zit je er de volgende keer weer automatisch aan vast?
Jongeren hebben vaak niet geleerd verantwoordelijkheid te dragen. In hun hele ontwikkeling wordt het dragen van verantwoordelijkheid uitgesteld of krijgen ze ook niet de kans medeverantwoordelijkheid te dragen. Wat wordt nu echt aan hen overgelaten? Wat mogen en kunnen ze zelf bepalen en regelen? Vaak durven ze ook niet en daarom willen ze ook niet! Ze willen niet gebonden zijn aan allerlei verplichtingen.
Relatie met de gemeente
Ouderen spreken jongeren aan op hun lid zijn van de gemeente. 'Je bent toch dooplid van de gemeente, je hoort toch bij de gemeente, daarom doet de gemeente nu een beroep op jou!'
Jongeren ervaren lang niet altijd dat ze bij de gemeente horen. Hoe vaak worden ze
nu echt aangesproken, hoe vaak wordt tot hen echt het Woord gericht? En als je je niet aangesproken voelt, dan zit je er toch voor spek en bonen bij? Dan ervaar je toch dat je blijkbaar voor de ouderen in de gemeente niet echt interessant bent? Vaak voelen jongeren zich niet verbonden met de gemeente. Wel met stukjes in de gemeente: hun vriendenkring, het jeugdwerk, het jeugdkoor, enz.
De gemeente doet beroep op jongeren op grond van formeel gezag. Maar jongeren laten zich niet commanderen door formeel gezag. De kerk als instituut, daar zijn jongeren niet echt van onder de indruk. In de jongerenwereld moet gezag verdiend en waargemaakt worden. Het moet blijken dat de gezagsdrager werkelijk oog voor jou heeft en jou ziet zitten. Jongeren voelen zich dus niet echt vereerd met een klus van de kerk!
Jongeren ervaren in de kerkelijke gemeente eerder een 'wij-zij-verhouding'. Wij-jongeren tegenover zij-ouderen. Zij-ouderen hebben een klus, hun klus. Waarom moeten wij-jongeren dit opknappen? Wij-jongeren hebben dit niet bedacht? Nu het ouderen goed uitkomt, willen zij dit naar ons-jongeren afschuiven. Nu mogen we loop-jongens zijn om werk uit 'hun' handen te nemen.
Jongeren ervaren niet dat we in de gemeente er samen voor staan en dan is het logisch dat we er samen niet voor gaan. Wie eerlijk hierover nadenkt, moet toegeven dat het niet zo verwonderlijk is. Mogen ze het beleid van een kerkelijke gemeente beïnvloeden? Want, waarin worden in de gemeente jongeren nu echt betrokken? Mogen ze meedenken? Mogen ze plannen maken? Jongeren bedanken ervoor om 'gebruikt' te worden voor wat vervelende klussen die ook nog tijd kosten.
Misschien reageert u met: 'In onze gemeente valt dat wel mee! We hebben wel oog voor jongeren.'
Maar zelfs dan staan jongeren niet in tientallen op de stoep! Oproepen via kerkbode of kansel leveren niet veel jonge vrijwilligers op!
Jongeren inschakelen bij werkzaamheden in de gemeente: doen wij ouderen niet te gemakkelijk alsof we een goede relatie met jongeren hebben en zij daarom zich wel verplicht voelen om mee te helpen? We mogen alleen uitgaan van een relatie met jongeren, wanneer we als gemeente, ouderen in de gemeente, echt willen investeren in een goede en open relatie met jongeren!
Zou hier een sleutel kunnen liggen om jongeren wel actief te betrekken bij werkzaamheden in de gemeente, zodat zij het jong leren en oud doen?
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 3 april 1997
De Waarheidsvriend | 16 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 3 april 1997
De Waarheidsvriend | 16 Pagina's