(Lees)tekens

Wanneer we in de Bijbel lezen, vinden we na elke zin een teken gezet, een punt, een komma, een vraag- of een uitroepteken. Soms echter staan ook om een tekst of om een Bijbelgedeelte wel eens haken afgedrukt. Aan het belang en de betekenis ervan zou ik enige artikelen willen wijden.

Tegenwerpingen

De kans is groot, dat een lezer(es) denkt of zegt: 'Heeft die dominee niet wat beters te doen? En als hij beslist over iets van of uit de Bijbel wil schrijven, dan zijn er toch wel belangrijker en boeiender onderwerpen te vinden? ' Dat laatste kan waar zijn, maar op mijn beurt denk ik aan het gezegde: 'wie het kleine niet eert...', enfin, u kent dat ook. Het kleine, schijnbaar onbeduidende kan toch in Gods Koninkrijk zijn waarde hebben.

Een ander merkt wellicht op: 'Daarover zegt de Heere Zelf toch ook iets, als Hij spreekt over een tittel of jota? ' Ja, wij mogen niets aan het Woord van God toevoegen of afdoen en Zijn Woord gaat niet voorbij, maar blijft gelden.

Een derde hoor ik denken: 'Maar de Bijbel is toch het door Gods Geest geïnspireerde Woord, dus ook de tekens en leestekens, al zou het maar om een komma gaan'. Bedenkt u wel dat u dan spreekt over het oorspronkelijke Woord Gods en onze Bijbel is dat niet, maar een vertaling vanuit de grondtekst. Wij hebben leestekens, die niet in de oorspronkelijke tekst van de Schrift staan en ook omgekeerd.

Tittel of jota

Zo-even voerde ik denkbeeldig een spreker in, die een woord van de Heere Zelf citeerde. Kom, slaan we de Schrift er bij op, in de Bergrede, in Mattheüs 5-7 staat deze. In 5 : 18 horen we de gezegende Zaligmaker zeggen dat 'totdat de hemel en de aarde voorbijgaan er niet één tittel of jota van de wet zal voorbijgaan'.

Het is wellicht voor u aardig om te weten, dat de jota de Aramese benaming is voor de kleinste letter uit het Alfabet, in het Hebreeuws is dat de jod. Deze letter komt 66.420 keer voor in de Bijbel! En de tittel is zelfs niet een letter, maar een heel klein streepje of kromminkje, waardoor de Hebreeuwse letters van elkaar onderscheiden kunnen worden.

In de rabbijnse commentaar van Strack-Billerbeck wordt gedacht aan de haakjes, die net als kroontjes of krulletjes tot versiering van sommige letters dienden.

In het woord van de Heiland moet de Wet verstaan worden in de zin van de gehele Tenach, het gehele Oude Testament, dat in de dagen van de Heere Jezus bekend was onder de naam van 'de wet en de profeten'. Dat ganse Woord Gods is en blijft onveranderlijk! 'Gods recht heeft nooit verandering te wachten', zingen we in één van de Psalmverzen.

O gelukkig, degene die daarvoor mocht onderdoen en daaronder leerde buigen en naar dat recht ook leven mag voor Gods aangezicht.

Verachten wij het Woord Gods toch niet! Zetten wij Gods getuigenis toch niet naar onze hand! Het Oude Testament is 'het Evangelie in de knop en het Nieuwe Testament is het Evangelie in volle bloei', zegt Ryle. Gelukkig-toch, dat we het gehele Woord van God mogen hebben, maar de vraag is nu hoe we daarmee omgaan. En dan moet me nog iets van het hart.

Wetticisme en wetteloosheid

Mogelijk zegt iemand: we zullen in deze tijd heel wat meer last hebben van het tweede verschijnsel dan van het eerste. Wat een waardeverschuivingen en een normvervagingen maken we mee. Het lijkt wel alsof wat kan ook mag. En wat ik fijn vind, dat doe ik ook, want dat is goed voor mij.

De Bijbel betuigt ons ook er op te letten dat 'in het laatste der tijden de liefde van velen zal verkouden en de ongerechtigheid uitbreekt'. Nu daar staan we middenin als ouderen en jongeren. O, houden we toch vast aan wat het goede Woord Gods ons zegt. Gelukkig die zich door wat God in Zijn Woord openbaart, eist en belooft laat leiden.

Maar ik zie ook ernstig gevaar voor de gemeente en voor het genadeleven opdoemen in het wetticisme. Luther sprak van 'de vrijheid van een christenmens'. Die is er. Hoe scherpte Paulus de Galaten het in om 'te staan in de vrijheid, waarmee hen Christus had vrijgemaakt en niet wederom bevangen te worden door het juk der dienstbaarheid'. Soms schrik ik van uitspraken op de kansel gedaan met zoveel stelligheid alsof het direct van God kwam. Wat te denken van 'ja mensen, ik moet het u eerlijk zeggen, als er echt wat van God in je hart en leven is, echt hoor, ik moet het u zeggen, dan ga je in het zwart'.

Waar halen we dat vandaan? Waar lezen we dat in Zijn Woord als voorschrift voor Zijn volk? Waar geeft ons de Bijbel dit als kenmerk van het ware geloofsleven? Als men het gaat zoeken in uiterlijkheden krijgt het vrome vlees alle kans zich te ontplooien en daar is niets van God bij.

Of ik zo tegen zwart ben? Welneen, lieve lezer, maar ik hoop wel dat ieder met mij ontdekte dat er onder een zwart pak en een zwarte jurk een o zo zwart hart schuil gaat, waarvan alleen het rode bloed van Christus verlost om witter dan sneeuw te doen zijn. Vroomheidsdemonstraties zijn de Heere niet welgevallig. En reeds de wijze Prediker, niet het blijmoedigste boek van de Bijbel, roept ertoe op 'en laat uw kleding te allen tijde wit zijn'; de symboliek is duidelijk.

Daarmee praat ik de stijlloosheid in kleding en gedrag, soms ook in de kerk, en smartelijk aanschouwd bij sacramentsdiensten, bepaald niet goed. Waar de vreze des Heeren in het hart is komt deze ook in gedrag en kleding tot uiting, in de omgang ook met anderen en in heel de levensstijl. Maar ik moet niet te ver afdwalen en weer terug tot wat ik in deze artikelenserie beoog.

Slotopmerkingen

Het misstaat zeker niet in de Waarheidsvriend wanneer we in de komende weken uw aandacht vragen voor enige Schriftwoorden en - gedeelten, waarbij duidelijk wordt hoe belangrijk een leesteken, al is het maar een komma, is. Een vriend der waarheid zal juist zorg besteden aan het lezen, onderzoeken en verstaan van het Woord des Heeren.

Bij het rechte verstaan en het uitleggen van de Schrift, gaat het soms om het maken van een keuze. Exegetiseren is kiezen. Soms is meer dan één lezing mogelijk. U moet maar bedenken dat de Schrift veel rijker is aan inhoud dan wij vaak beseffen. En we bedenken erbij dat ons verstand van nature verduisterd is en nodig heeft bestraald te worden met Goddelijk licht. En dat ons verdorven hart vernieuwd wordt door de Heilige Geest, Die nooit buiten het Woord omgaat en werkt.

Tenslotte zal blijken dat soms ook de plaats, waar de komma gezet wordt, van doorslaggevende betekenis is bij het opsporen van de bedoeling van de tekst.

Wat was die vraag van Filippus aan de moorman uit Candacé toch trefzeker: 'Verstaat ge ook hetgeen ge leest? ' Eigenlijk staat er, want Filippus bezigt een prachtige woordspeling: 'Doorziet ge, wat ge voor u ziet? '

Vóór ons zien en hebben wij de Schrift. Doorzien we deze ook? Ik hoop, lezer(es), dat deze artikelen u echt daarbij mogen helpen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen