De Nederlandse Hervormde Kerk... waar denken wij dan aan?

In de huidige spanningsvolle discussies over Samen op Weg, is het van groot belang helder zicht te houden op de dingen waar we mee bezig zijn, Met name is het belangrijk goed voor ogen te houden hoe het zit met de zgn. continuïteit en discontinuïteit ten opzichte van de Nederlandse Hervormde Kerk. Wordt die kerk, door God geplant in deze lage landen bij de zee, in het huidige Samen op Weg-proces zowel in historisch als in confessioneel opzicht geheel 'meegenomen', zodat er totaal sprake is van algehele continuïteit? Of wordt die kerk slechts zeer gehavend 'meegenomen', zodat de discontinuïteit overheerst, en het eigenlijk een geheel andere kerk is geworden?

Naar mijn gevoelen is, gelet op de huidige ontwikkeling en de voorstellen die circuleren, het laatste het geval en overheerst de discontinuïteit. De brugfunctie tussen het gereformeerde en het lutherse belijden, die is toegedacht aan de Konkordie van Leuenberg, verhindert dat het gereformeerde belijden volop kan functioneren als grondslag der kerk. De confessionele identiteit wordt slechts zeer gehavend meegenomen en dus ook de historische continuïteit.

Dit is de reden geweest waarom ik persoonlijk in januari 1996 van harte heb meegedaan aan de 'Open Brief', die bijval vond bij rond 350 hervormde predikanten en waar ikzelf als 'brievenbus' heb gefungeerd. In deze "Open Brief' kwani als cruciale zin voor: 'Om Gods wil en om des gewetens wil kunnen wij de Nederlandse Hervormde Kerk niet prijsgeven voor een gefuseerde kerk zoals die wordt voorgestaan'. Het is een kernzin uit bedoelde 'Open Brief', om aan te geven dat bij SoW, fusie wordt afgewezen omdat de Nederlandse Hervormde Kerk als onopgeefbaar wordt beschouwd.

Het is deze cruciale zin ook, die ik later in een persoonlijk schrijven van februari vorig jaar onder de titel: 'Hervormd Adres over Samen op Weg' eveneens van harte heb overgenomen. Bedoeld 'Adres' was een hartenkreet om te trachten de echte gewetensnood van hervormd gereformeerden inzake SoW onder woorden te brengen. Het was tegelijk een pogen de genoemde cruciale zin uit de 'Open Brief' te duiden. Immers, wanneer gezegd wordt dat 'om Gods wil en om des gewetens wil de Nederlandse Hervormde Kerk niet prijsgegeven kan worden voor een gefuseerde kerk zoals die wordt voorgestaan', dan is dat een hele uitspraak. Het bindt gewetens tot op God toe. Daarom heb ik me toen persoonlijk gedrongen gevoeld duidelijk te maken met welke duiding ik slechts kan leven. Vandaar dat ik in dat 'Hervormd Adres' onder woorden heb gebracht welke betekenis naar mijn overtuiging de genoemde cruciale zin slechts kan hebben wil het op bijbelse wijze gewetens kunnen binden nl. 'hervormd willen blijven in de rechtgeaarde zin van Schrift en Belijdenis zoals dat in dit land ook enkele eeuwen heeft gefunctioneerd'. Dit citaat geeft een duiding waarin het binden van gewetens tegelijk staat in de vrijheid van de kinderen van God waarin er enkel gebondenheid is aan God en Zijn Woord.

In het Reformatorisch Dagblad van vrijdag 21 maart jl. komt in het artikel: 'Hervomd Comité zet bezinning voort' bovenvermelde cruciale zin echter ook voor om duidelijk te maken dat het Comité 'de Hervormde Kerk om Gods wil en om des gewetens wil niet kan prijsgeven voor een gefuseerde kerk'.

Welke 'setting' heeft de zin daar? Als het daar gaat om uitsluitend de Hervormde Kerk, vastgepind op de kerkorde van 1951 met alle bezwaren daaraan verbonden, niet in het minst ten opzichte van het functioneren van de gereformeerde belijdenis, dan kan en mag ik dat niet meemaken en strookt het niet met mijn verstaan van de 'Open Brief'. Gaat het daar 'om het hervormd blijven in de rechtgeaarde zin van Schrift en Belijdenis zoals dat in dit land ook enkele eeuwen heeft gefunctioneerd', zoals door mij verwoord in het 'Hervormd Adres', dan ligt het anders en blijft het mij uit het hart gegrepen.

Bij dit alles is belangrijk en wezenlijk om duidelijk zicht te houden op het gewicht van zowel historische als confessionele continuïteit. Wat is er eerst en wat is het meest centrale nl. het historische of het confessionele? Het kan toch niet zo zijn dat historische continuïteit garantie is voor confessionele trouw! Het is anders nl. dat confessionele trouw historische continuïteit stempelt!

Kortom: De Nederlandse Hervormde Kerk is en blijft naar mijn persoonlijk gevoelen met name toch de Kerk der Reformatie, in eerste instantie los van de kerkorde van 1951, doch wel geheel, zowel in haar grondslag als in haar functioneren, bepaald door het gereformeerde belijden. Dan gaat het echt om heel de kerk en om heel het volk.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen