Sabbat of zondag?

In de laatste tijd is opnieuw veel aandacht besteed aan de kwestie: sabbat of zondag. Is de zondagsviering een menselijke, foutieve instelling of is het overeenkomstig Gods bedoeling: bevrijd van het juk van de Wet?

Laten we de Heilige Schrift eens raadplegen. In de 10 geboden, in de Wet zoals deze aan Israël op Sinaï is gegeven, staat uitdrukkelijk: 'Op de zevende dag zult gij rusten en geen werk doen: want in zes dagen heeft de HEERE de hemel en de aarde, de zee en al wat daarin is gemaakt en Hij rustte ten zevende dage, daarom zegende de Heere de sabbatdag en heiligde die'.

Wij moeten op de rustdag Gods weldaden gedenken. Van nature zijn wij zulke ondankbare mensen. We leven over Gods weldaden heen. Is dat niet schandelijk? Neen, het is nog erger: het is goddeloos. Daarom gedenkt de dag des Heeren en heiligt dien, d.i. wijd Hem uw leven.

Is dit in de Wet des Heeren altijd zo voorgeschreven? Veertig jaren later heeft Mozes opgesteld een 'Deutero-nomium', dat is een herhaling der wet. Hoe is het daar omschreven? Niet de schepping van alles in zes dagen staat nu bovenaan, maar de verlossing uit het diensthuis Egypte.

Deut. 5 : 12, met nadruk wordt herhaald: Gij zult op de sabbatdag geen werk doen; gij zult rusten en gedenken'.

Gedenken

Wat gedenken? Gij zult gedenken dat gij een dienstknecht in Egypte-land geweest zijt en dat de Heere, uw God, u vandaar heeft uitgeleid door een sterke hand. Daarom heeft Hij u geboden de sabbatdag te houden. Sabbat is het Hebreeuwse woord voor 'rust', dus sabbatdag is heel gewoon 'rustdag'. Rusten en de Heere heiligen, dat is toewijden. Bezig zijn met Gods Woord: de kerkgang; de verkondiging des Woords niet verzuimen. Ons lichaam heeft voedsel nodig, ook onze ziel: Jezus is dat voedsel. Hij heeft het zo gezegd: Ik ben het Brood des levens; die tot Mij komt zal geenszins hongeren en die in Mij gelooft zal nimmermeer dorsten' (Johannes 6 : 35).

Dat levendmakende Woord, dat geestelijke voedsel hebben wij nodig om deel te ontvangen aan het heil dat in Christus is.

Dus als we Exodus 20 en Deut. 5 naast elkaar leggen, dan zien we dat het gebod van rusten eenmaal in de zeven dagen blijft gehandhaafd, maar het gedenken heeft een rijkere inhoud gekregen.

Nieuwe Testament

In het Nieuwe Testament zien wij een verschuiving naar een nog rijker gedenken: de opstanding van Christus, Die door Zijn dood en opstanding ons het leven verworven heeft. 'Voor ons', als wij door het geloof met Hem verenigd worden.

In de evangeliën zien we dat Christus de eerste dag der week geheiligd heeft. Op de sabbatdag lag hij in het graf, de dag daarna stond Hij op. De eerste dag der week noemden onze heidense, Germaanse voorvaderen 'Zonnedag'. Die dag was door hen gewijd aan de zon, die zij als een godheid vereerden. De naam zondag is dus een heidense naam.

Nu ja, daar stappen we overheen; als wij ons op die dag maar niet heidens gedragen.

Christus heeft de eerste dag der week geheiligd. Hij stond op uit het graf op de eerste dag der week, Matth. 28 : 1. Hij verscheen later nog eens, niet door de week, maar op de eerste dag der week aan Zijn discipelen als zij in gemeenschap bijeen waren. Zie Joh. 20 : 19.

De opstandingsdag is door Christus geheiligd. Wie zou er dan bezwaar tegen kunnen hebben om Hem daarin te volgen? De zondagsviering, de heiliging van de eerste dag der week: het joodse volk eindigde met God, wij beginnen de week met God. Dat mag toch ook wel.

Het jaar 321

Er wordt meermalen beweerd: de zondag als wekelijkse rustdag is ingevoerd door de Romeinse keizer Constantijn, die de erenaam heeft gekregen van Constantijn de Grote.

Constantijn was van heidense afkomst, maar was christen geworden. Als keizer begeerde hij orde in de chaos van de vele Romeinse feestdagen. Hij koos toen de rustdag der christenen als de nationale rustdag. Dat is in hem te waarderen.

Wij hebben tegenwoordig een overheid die onchristelijke, ja anti-christelijke dingen toelaat en bevordert. Op dit goddeloos handelen zal gewis Gods oordeel volgen. Wie Gods zegen wil ervaren, moet Gods wegen bewaren.

De preek en de jeugd

Enige tijd geleden klaagde een moeder over haar zoon. Tot zijn 16e, 17e jaar ging hij met zijn ouders mee naar de kerk maar nu kunnen wij hem met geen mogelijkheid meer meekrijgen.

Ik heb toen tot haar gezegd: 'Het is niet goed maar helaas begrijp ik het wel. Als de dominees in hun preek geen rekening houden met de jeugd, zitten zij zich zondag aan zondag te vervelen'. Luther heeft al gezegd: 'Als de gemeente zich gaat vervelen komt de duivel in de kerk'. Inderdaad dan komt de duivel in je hart.

Het is voor de jeugd een indroeve, gevaarlijke tijd. De ontkerstening wordt steeds algemener en wordt gevoed door de wetenschap, door de meeste kranten, door de radio en de tv. Hoevele ouders en kinderen zitten niet hele avonden aan de tv. Ouderen meermalen grote gedeelten van de dag.

Ons onderwijs komt in een zorgwekkende verdrukking. Ons voorgeslacht heeft gestreden voor christelijk onderwijs, onze tegenwoordige overheid verdringt het bijbels onderwijs vrijwel geheel van de lesroosters. Laten wij toch wakker zijn en strijden voor het behoud van de bijbellessen op school.

Onze jeugd wordt geestelijk ondervoed. Laten ouders beginnen daartegen te strijden. Ik was gewend driemaal per dag uit de Bijbel te lezen, maar toen de kinderen de schoolleeftijd kregen ben ik begonnen: tweemaal uit de Bijbel en eenmaal uit een kinderbijbel. Daar zijn zij dankbaar voor geweest.

Maar mijn inziens: ook de kerk moet waakzaam zijn. Geeft de school geen bijbellessen meer of nauwelijks meer, des te meer ijveren voor bijbellessen voor jongeren. Dat zal op verzet stuiten, maar gebrek aan bijbelkennis is levenslang schadelijk; het belemmert ook het kunnen volgen van de preek, 's zondags in de kerk.

Daarom dominees: gedenkt de kinderen, gedenkt de jeugd. Jezus heeft gezegd: 'Laat de kinderkens tot Mij komen'. Dominee zij komen tot u, laten zij dan uit uw mond Christus' stem horen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen