Een impressie van de triosynode

Kort na de gezamenlijke vergadering van de hervormde, gereformeerde en lutherse synodes in Dalfsen, geef ik u een indruk van mijn gevoelens. Het is niet mijn bedoeling een uitvoerig verslag over de vergadering te geven. Dat lukt mij trouwens niet, omdat ik geen nauwkeurige notities heb gemaakt. U leest alleen hoe één van de synodeleden een gebeurtenis heeft beleefd. Op een vergadering is veel aan de orde. Eén kwestie heeft mij diep geraakt. In deze impressie leg ik de vinger op de zere plek. Iets zit mij zeer hoog.

Commissie bezinning en ontmoeting

Tijdens de vergadering van de gezamenlijke synoden in januari 1996 werd besloten tot een proces van bezinning en ontmoeting binnen de drie SoW-kerken. Ds. v. d. Aa had in een motie daartoe opgeroepen. De langere duur van het kerkorde-traject maakte het mogelijk de luwte in het SoW-proces te benutten voor deze zeer noodzakelijke inhoudelijke 'ronde'. Ter uitvoering van dit besluit werd de Commissie Bezinning en Ontmoeting ingesteld. Zij diende methode en materiaal te ontwikkelen voor de hier bedoelde gesprekken. De commissie heeft haar taak toegespitst op het gesprek in de classes. Want de classis is toch bij uitstek de kerkelijke vergadering waar de verscheidenheid in geloofsbeleving, omgang met spiritualiteit en de belijdenis van de kerk, aan het licht kan treden.

Bespreking

Aan het eind van de synodevergadering in Dalfsen kwam het rapport van de Commissie Bezinning en Ontmoeting aan de orde. Wat staat er in dit rapport? Er wordt een handreiking geboden voor het gesprek over geloofsbeleving en de rol die confessie en traditie daarin hebben.

Verder geeft het rapport uitleg over de geloofsbelijdenissen en worden sfeerbepalende teksten uit die belijdenissen genoemd.

Veel sprekers hadden zich aangemeld. Over elk rapport hoor je altijd positieve en negatieve dingen. De één vindt een rapport prettig te lezen. Een ander acht het ongeschikt. Over de opzet en de vorm van een rapport kun je van mening verschillen. Het komt op de inhoud aan!

Zwaar geschut

Een pijnlijk moment voor mij was de reactie van de hervormde predikant H. Boersma, afgevaardigde van de classis Heerenveen. Deze hervormde predikant hield een pleidooi voor moderne gereformeerde theologen. Hij noemde Kuitert, Wiersinga en Den Heyer. Kuitert is de man die een 'herziening' gaf van het christelijk geloof. Wiersinga tekende bezwaar aan tegen de manier, waarop in de klassieke gereformeerde theologie gedacht wordt over heil en verzoening. Den Heyer vindt, dat een opvatting als die van Paulus niet meer kan. Zeer gekwetst was ik door de opmerking van Boersma dat met de leer van de rechtvaardiging van de goddeloze de armen in de derde wereld niet worden geholpen. Zaterdag 31 mei was het een zonnige dag. Door het provocerend optreden van Boersma werd het voor mij donker. Deze afgevaardigde vertolkte niet de Schrift! De rechtvaardiging is niet alleen aanwezig in het Nieuwe Testament. Ook in het Oude Testament komt dit thema aan de orde. De reformatoren hielden de rechtvaardiging voor de hoofdsom van het Evangelie. Luther zag haar als het dominerend geloofsartikel. Voor Calvijn was de rechtvaardiging de voornaamste pijler waarop de godsdienst rust. De tegenstelling die Boersma maakt, deugt niet. Het is een valse tegenstelling! Wie God in Christus kent, ziet de naaste niet over het hoofd. Belijders van de rechtvaardiging van de goddeloze verstaan hun verantwoordelijkheid voor een rechtvaardige samenleving. Want een geloof zonder vruchten is in strijd met de aard van het geloof. Het rechtvaardigend geloof draagt daadwerkelijk vrucht in de levenspraktijk.

Boersma had geen goed woord over voor het rapport van de Commissie 'Bezinning en Ontmoeting'. De belijdenissen van de kerk zijn voor hem 'museumstukken'. Tijdens zijn betoog werd Boersma geïnterrumpeerd. Iemand riep: 'Zo wil ik niet samen op weg!' Als ik goed ben ingelicht, was het een gereformeerde ouderling die dit zei. Deze man zei eigenlijk wat de Gereformeerde Bond telkens zegt over standpunten, die tegen de Schrift en de belijdenissen ingaan: onaanvaardbaar.

Stemming

De bespreking over het rapport van de Commissie Bezinning en Ontmoeting kwam in tijdgebrek. Een ordevoorstel om de bespreking voort te zetten op de volgende triosynode werd niet aanvaard. Tijdens de eerste stemming werd het rapport aanvaard. Maar een synodelid vroeg een stemming aan per synode. Toen verwierp de gereformeerde synode het besluitvoorstel.

Ik heb begrepen dat we deze verwerping niet mogen opvatten als een afwijzend gebaar in de richting van de Gereformeerde Bond. Volgens de gereformeerde synode is het rapport van de Commissie Bezinning en Ontmoeting geen adequate gespreksnotitie.

Persoonlijk ben ik door die uitleg niet overtuigd. De afwijzing van het rapport staat niet los van de inhoud. Het actueel belijden acht men veel belangrijker dan het overdenken van wat de kerk in haar belijdenissen uitspreekt.

Tenslotte

Op de triosynode werd ik geconfronteerd met gedachten, die me niet onbekend zijn. Maar soms beleef ik heel sterk momenten waarop je lijdt aan de kerk. Zo'n moment was er op zaterdag 31 mei in Dalfsen. Het past ons niet met modder te gooien naar andere kerken. In de Nederlandse Hervormde Kerk komen we dezelfde dingen tegen die we bij andere bekritiseren. Overal spreekt men over ontmoeting en bezinning. Het geloofsgesprek is een hot item in de kerken. De 'Commissie Bezinning en Ontmoeting' vergaderde in totaal zeven maal. Soms stonden zij voor de vraag of de uitvoering van hun opdracht wel een positief resultaat zou hebben. Op synodes bemerk ik tot nog toe weinig van een geloofsgesprek. Het zou op classes moeten gebeuren. Spreken moet ergens over gaan. Anders zijn het vrijblijvende 'praatavonden'. De 'Commissie Bezinning en Ontmoeting' kwam met een voorstel. Toegespitst op de vraag: Wat is de betekenis van hetgeen in de leer van de kerk is verwoord voor mij persoonlijk? Het is mij gebleken dat het geen kwaad kan voor ambtsdragers en zelfs voor synodeleden kennis te nemen van de belijdenissen van onze kerk. Niet iedereen kent ze. En onbekend maakt onbemind.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen