Globaal bekeken

Op D.V. donderdag 18 december a.s. hoopt drs. H. Klink, hervormd predikant te Hoornaar, aan de Universiteit Utrecht te promoveren op een proefschrift, getiteld 'Opstand, politiek en religie bij Willem van Oranje 1559-1568' ('Een thematische biografie'). De promotores zijn de emeriti-hoogleraren prof. dr. R. van den Broer (faculteit godgeleerdheid Utrecht) en prof. dr. A. Th. van Deursen (faculteit letteren, VU, Amsterdam). We feliciteren op deze plaats ds. Klink van harte met de voltooiing van deze studie, die in een prachtig uitgevoerd boek wordt uitgegeven. Hier volgen enkele stellingen bij het proefschrift:

• De lutherse verzetsleer was in het midden van de zestiende eeuw verder ontwikkeld dan men in calvinistische kring doorgaans aanneemt. Het is de verdienste van Skinner daar onder meer op gewezen te hebben. (Dit proefschrift.)

• Het is moeilijk vol te houden dat het verzet van Willem van Oranje in 1568 tegen Alva - en op de achtergrond Philips II - werd ingegeven door eigenbelang. (Dit proefschrift.)

• Waar de Hervormde Kerk opgaat in de Verenigde Protestantse Kerk in Nederland heeft ze een knieval gedaan voor de vrije-keuzekerk en is ze niet meer de volkskerk van weleer. De veranderende visie op de Heilige Doop is daar een uitvloeisel van.

• Bij de bestudering van Calvijn houdt men in Nederland te weinig rekening met de concrete historische werkelijkheid waarin de reformator uitspraken deed. Zijn woorden krijgen meer relief naarmate men de historische situatie in de uitieg daarvan betrekt.

• De val van de muur, die zonder bloedvergieten verlopen is, is een wonder van God in de geschiedenis.

• Het geeft te denken dat in het Westen juist de socialistische partijen na de instorting van het communisme electorale winst hebben geboekt dit in tegenstelling tot de conservatieve en christelijke partijen.

• De Anglicaanse Kerk staat qua traditie, kerkmuziek en liturgie dichter bij de oude algemene christelijke kerk, dan de Nederlandse kerken. Juist een verlevendiging van deze traditie is voor de Kerk van zeer groot belang.

• De tegenstelling die in de nieuwtestamentische wetenschap gemaakt wordt tussen Grieks en Joods denken is onhistorisch, maar ook onvruchtbaar, zo blijkt onder meer uit de exegetische studies van Martin Hengel.

• Terecht werd door Luther kennis van de talen als een belangrijk onderdeel van het predikantschap gezien. Door gebrek aan kennis van het Frans blijft voor een groot aantal predikanten een heel veld van exegetische, filosofische en historische studie terra incognita.

• Binnen de protestanten kan men zich doorgaans te weinig een voorstelling vormen van he eeuwige leven. Lezing van Dante zou in deze leemte kunnen voorzien. Men kan daarvoor oo terecht bij C. S. Lewis.

• Binnen het protestantisme kerken zou het Heilig Avondmaal vaker gevierd moeten worden. Ook zou de viering meer in de gewone kerkdiensten geïntegreerd moeten worden. Het geloofsonderricht zou er een ander gehalte door krijgen en het geloofsleven zou er zekerder door worden, aangezien men iets van de werkelijkheid die gepredikt wordt in dit sacrament zichtbaar voor ogen heeft.

• Tolerantie is een bij uitstek christelijke deugd. Juist het respect voor de Tien Geboden en het leven uit het Evangelie garandeert het juiste midden tussen gezag en vrijheid.

• De leer van de Triniteit, zoals onder andere uitgedrukt in het Nicenum, vormt de grondslag van de Kerk.

• Bij de problematiek van geboortenregeling en adoptiemogelijkheden dient het belang van het kind te prevaleren en niet de wens van de volwassene(n).

• Bij de naamgeving van een baby dient men als ouders te beseffen dat een kind het hele leven met zijn of haar naam moet doen, ook dan als bepaalde namen al weer lang uit de mode zijn.

• Het grote van mr G. Groen van Prinsterer is, dat hij stelt dat tegen het schutsgevaarte van de Revolutie de combinatie van het Evangelie en de historie werkelijke tegenkracht biedt.

Bij uitgeverij Barnabas te Heerenveen verscheen een boek van Alice Chapin '365 beloften voor mensen met pijn', voornamelijk Schriftwoorden maar ook citaten. Uit dit boek enkele momenten:

• 'Generaal Jackson was een toegewijd christen. Hij voelde zich helemaal thuis in zijn gemeente en gaf godsdienstonderwijs. Jackson gaf zijn soldaten een Bijbel, leidde diensten in het militaire kamp waar hij gelegerd was en onderbrak het werk twee of drie keer per dag om te bidden. Als de rechterhand van generaal Robert E. Lee stond hij tijdens de Amerikaanse burgeroorlog bijna dagelijks oog in oog met de dood. In zijn verslagen van krijgsverrichtingen, zijn officiële rapporten en zijn brieven naar huis verwees hij naar "Gods zegeningen" en een "alwetende voorzienigheid", aldus Jackon-des­kundige James L. Robertson jr.

Jacksons diepgewortelde geloof en stille toewijding waren een drijfveer en steun voor hem en zijn omgeving tijdens de bloedigste oorlog die Amerika gekend heeft. Hij zei: "Ik houd mij niet bezig met de dood, maar ik zorg ervoor altijd bereid te zijn, wanneer de dood mij ook overvalt". Men heeft hem horen zeggen dat hij hoopte op de dag des Heren thuisgeroepen te worden door de dood. De Here riep hem op een zondagmiddag, 10 mei 1863, op een spoorwegovergang in Virginia, nadat hij bij toeval gewond was geraakt in de slag bij Chancellors ville. Zijn laatste woorden waren: "Laten we de rivier oversteken en in de schaduw van de bomen ­rusten".'

'Elke ochtend is een nieuw begin van ons leven
­ Elke dag is een afgesloten geheel.
Deze dag luidt het einde in
van onze zorgen en beslommeringen.
Hij is lang genoeg om God te vinden of kwijt te raken,
om moed te houden
of in ongenade te vallen.
God schiep dag en nacht voor ons,
zodat we niet in een onbegrensde ruimte hoeven te zwerven,
maar
in elke ochtend
het doel van de komende avond kunnen zien.
Net als de zon van oudsher elke dag opnieuw opkomt,
is Gods eeuwige genade elke ochtend nieuw.
Elke ochtend geeft God ons de gave
opnieuw zijn trouw in vroeger dagen te bevatten;
midden in ons leven met God mogen we dus
dagelijks een nieuw leven met Hem beginnen.
De eerste momenten van de nieuwe dag zijn
voor
Gods verlossende genade,
Gods heiligende tegenwoordigheid.
Voordat het hart
zich openstelt voor de wereld,
wil God dat het zich voor Hem openstelt,
voordat de ontelbare stemmen van de dag
door het oor worden opgenomen,
moet het vroeg in de morgen ­
de stem van de Schepper en Heiland horen.
God zorgde voor de stilte
van de vroege ochtend voor
Zichzelf
Het moet van Hem blijven.'

(Dietrich Bonhoeffer)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen