Boekbespreking

Volgens de twee-bronnen-theorie hebben aan de evangeliën van Mattheüs en Lucas ten grondslag gelegen een versie van Marcus en een bron met woorden of spreuken van Jezus, in het wetenschappelijk onderzoek Q (= Quelle, bron) genoemd. Een groep Amerikaanse geleerden heeft onder leiding van Marcus Borg geprobeerd deze bron te reconstrueren vanuit de overtuiging dat deze ons dichter bij de woorden van de historische Jezus brengt.

We bevinden ons hier op het terrein van de hypothesen. De wetenschappelijke discussie over de twee-bronnen-theorie is nog steeds niet tot rust gekomen, laat staan de discussies rond aard en omvang van de zogenoemde Q-bron. In dat licht bezien spreken deze onderzoekers toch wel erg stellig over het verloren evangelie dat door hun reconstructie weer opgedolven is en waarbij een schakel gelegd wordt tussen jodendom en christendom. Is onze kennis van de tradities die achter de evangeliën in hun huidige vorm liggen niet zeer beperkt? Bovendien, al is het waar dat de geschiedenis van het vroege christendom gecompliceerd is en dat de tradities op verschillende wijze vorm kregen, dat is nog geen reden het nieuwtestamentisch getuigenis als neerslag van de theologie van de gemeente te zien. Dit boek laat zien, hoe een literaire hypothese al snel tot theologische oordeelvellingen leidt. De Jezus van Q is niet de Christus, maar een charismatisch leraar, een profeet, de personificatie van de Wijsheid. En het verloren gegane evangelie van Q zou een gids zijn naar het land van de ziel.

Het Amerikaanse ondernemen staat in het kader van een zoektocht naar de historische Jezus. Zonder het belang van de verankering van Jezus' woord en werk in de geschiedenis te ontkennen, meen ik toch dat het zoeken naar een historische Jezus achter het getuigenis van de Schrift een onderneming is, waarvan de resultaten doorgaans meer zeggen over het theologisch denken van de onderzoeker dan over het getuigenis van de evangelisten. Niettemin, dit onderzoek staat thans weer volop in de belangstelling in de nieuwtestamentische wetenschap. Wie er kennis van wil nemen, kan aan dit boekje niet voorbijgaan. Maar of de tekst van deze reconstructie ons dichter bij de bron van het christelijk geloof brengt, waag ik te betwijfelen. De vraag wie Jezus Christus is, wordt niet beantwoord door terug te gaan tot wat mogelijk achter de evangeliën ligt, maar door ons gewonnen te geven aan het getuigenis van de evangelisten in de vorm waarin de kerk deze ontvangen heeft als gezaghebbend getuigenis.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen