Boekbespreking
Dr. Anton van der Lingen, Vrouwen rond de koningen van oud-Israël, uitg. Boekencentrum, Zoetermeer 1997, 161 blz., ƒ 32, 50.
Op grond van schaars en vaak zeer divers materiaal heeft de predikant Van der Lingen grondig onderzoek verricht naar een beperkte groep vrouwen en haar specifieke plaats aan het hof.
In het eerste deel komen de vrouwen rond Saul en David en de vrouwen rond latere koningen voor het voetlicht. Enkele dingen vallen op. De liefde van Michal voor David wordt uniek genoemd, omdat ook toen al in menige huwelijksrelatie de liefde ontbrak. Koningschap, carrière en macht belemmerden deze. Door middel van huwelijken werden verwantschapsrelaties met belangrijke families in het eigen land en daarbuiten gelegd, die de positie van de troon moesten verzekeren. Mede tegen die achtergrond laat zich een harem verklaren. Ik ga er vanuit dat een dergelijk vrouwenverblijf niet strookt met Gods bedoeling. In de zo bekende geschiedenis van David en Bathseba meent de schrijver dat een al te geprononceerde slachtofferrol voor Bathseba niet op z'n plaats is. Davids eigen levensverhaal zou doorspekt zijn met 'seksuele contacten', die soms samenhangen met geperverteerd machtsgebruik (blz. 52). In deze opmerkelijke studie worden sporen van onbekende vrouwen van andere koningen nagetrokken.
Bekend is Izebel. Zij komt er voor mijn gevoel wat al te goed af, alsof zogenaamde 'herbewerkers' (naar de literair-kritische methode) haar in een al te negatief daglicht stelden, wat in werkelijkheid dan mee zou vallen. Van der Lingen zelf signaleert overigens het gevaar van deze vrouw, die er niet voor terugdeinst het rechtssysteem te manipuleren.
In het tweede deel van deze studie komen naast de randfiguren, die deel uitmaken van de entourage van de koningen, vooral wijze vrouwen naar voren: de vrouw te Endor, Abigail, de vrouw van Tekoa en de vrouw van Abel-Beth-Maacha. Vanwege hun uitgelezen kwaliteiten staken zij boven het 'mannen-maaiveld' uit. Interessant zijn de bijdragen over de koningin van Sheba en de profetes Hulda. Laatstgenoemde is de enige sprekende profetes in het Oude Testament. In een laatste en derde deel wordt een samenvattende synthese gegeven, theologisch en historisch. De vrouw komt individueel en collectief naar voren in haar historische, sociale, politieke en theologische context. Het blijkt evenwel niet eenvoudig theologisch uit te werken welke positie de vrouw had. De schrijver kritiseert een eenzijdige feministische benadering, maar vat wel het onstaan van een dergelijke theologie. Er waren vrouwen nabij koningen die de ruimte namen om de traditionele kaders van de mannelijke dadendrang en dominantie te doorbreken. In de laatste regels van het boek verwoordt Van der Lingen zijn verlangen. Hij pleit voor 'Een evenwichtige samenleving van vrouwen en mannen, die elkaar wederzijds beïnvloeden, en samen overleg voeren en daadkrachtige woorden in daden omzetten. Om uiteindelijk samen een menselijke wereld te bouwen'.
Ik denk nog even verder. Mannen en vrouwen, beiden gericht op Israels God, op de Koning van hemel en aarde.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 2 april 1998
De Waarheidsvriend | 20 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 2 april 1998
De Waarheidsvriend | 20 Pagina's