Van tekst tot preek

Het is met de prediking als met het geloof. Het is een vreemd ding. Als ik denk dat ik het kan gaat het helemaal niet. Als ik het helemaal niet kan ontvang ik het soms. Soms ga je en sta je met knikkende knieën. Andere keren is er een grote vreugde in je hart.

Wie wekelijks geroepen is één of twee preken voor te bereiden, weet dat het geen eenvoudige opgave is. In feite maak je geen preek, een preek wordt geboren. Je worstelt met de tekst, je klopt er tegen aan. Biddend en mediterend zoek je een ingang. Voor je gevoel tevergeefs, totdat de tekst je pakt, je meeneemt, door je heengaat. De exegetische lijnen worden helder, de betekenis gaat steeds meer voor je leven. Vaak staat een bijbelwoord zijn diepe inhoud en actuele betekenis pas af na intensieve bestudering.

Daarmee is de voorbereiding echt niet klaar. De vragen naar de vertolking van de boodschap dringen zich aan je op. Je ziet de gemeente voor je met al die diverse mensen. Hoe zal ik Gods hoge en heilige boodschap zo vertolken dat het verstaanbaar is, dat ze landen zal in het leven van de gemeente? Wekelijks dringt die vraag zich aan je op. De beste methoden en handgrepen vormen geen garantie voor het werk van de Heilige Geest. Maar, het is wel waar, dat de Geest bepaalde methoden zoekt en gebruikt. Gezien de centrale plaats die de verkondiging inneemt in Gods koninkrijk is een voortdurende bezinning op zijn plaats. Juist omdat het God behaagt door de dwaasheid van de prediking zalig te maken wie geloven is het de roeping van alle dienaren van het Woord zich optimaal op de prediking voor te bereiden.

Van tekst tot preek

Deze gedachten brachten de collega's Van Brummelen en Veldhuizen en dhr. Van Hoorn er toe het boek 'Vom Text zum Predigt: Grundlagen und praxis biblischer Verkündigung', van de hand van Wolfgang Klippert in het Nederlands te vertalen.

Onder de titel 'Van tekst tot preek: handboek voor de prediking' is het begin dit jaar uitgekomen. Op de contio werd het eerste exemplaar aangeboden. De auteur studeerde theologie in Basel. Sinds 1983 is hij werkzaam als docent Homiletiek en Kerkgeschiedenis. De meesten van ons zullen dit homiletisch handboek niet kennen. Daarom hebben de vertalers ons een goede dienst bewezen. We zijn hen dankbaar voor de moeite die ze zich getroost hebben om tot deze uitgave te komen. Het loont de moeite deze systematisch opgezette homiletiek te bestuderen. De komende zomerperiode biedt daar wellicht wat tijd voor.

Werkboek

Eigenlijk is het een werkboek vanwege de diverse opdrachten die de lezers worden aangereikt. Als voorbeeld geef ik u de volgende opdracht door: 'Overweeg aan welke teksten en thema's u bij de verkondiging de voorkeur geeft. Welke gedeelten van de Heilige Schrift komen eventueel tekort? Waarom? Wordt de gemeente waar u preekt evenwichtig met het Woord van God "gevoed"? ' (p. 30) Vragen die een kritische reflectie vereisen op onze tekstkeuze. Het is goed ons die vragen te stellen. Zo gemakkelijk sluipt er een zekere eenzijdigheid in onze tekstkeuze. Op zich is dat niet zo erg. Het hangt samen met je eigen geestelijk leven, met Gods leiding in je leven. Maar het is wel nodig om het te onderkennen en er kritisch mee om te gaan. Juist ook de verkondiging vanuit teksten die je niet direct zou kiezen verrijkt je soms. Eenzijdige leer veroorzaakt altijd geestelijke deficieten (p. 29). Nadruk leggen op de inspiratie van heel de Heilige Schrift betekent ook 'de hele raad Gods' preken. Een ander moment om over na te denken geeft het volgende citaat:

'Zo gauw we uitgaan boven de Heilige Schrift en ons met commentaren en andere christelijke literatuur bezighouden, verlaten we de bodem van het onfeilbare Woord en houden we ons bezig met doorgaans feilbare inzichten van mensen. Dit is niet te vermijden en roept ons op alles nauwkeurig aan de hand van de Schrift te onderzoeken' (p. 63).

Hoofddelen

Het boek is opgedeeld in vier hoofdthema's: de exegese, de meditatie, het maken van het preekconcept en de presentatie.

Van onderdeel tot onderdeel worden we verder geleid. Heel wat praktische aanwijzingen krijgen we mee, die ik niet doorgeven zal. 'Leer u zelf te weerstaan' (p. 147). Het is de moeite waard dit boek aan te schaffen. Het bewijst onmiskenbaar zijn diensten. Ik wens het in vele handen. De dienst van de verkondiging vraagt onze voortdurende aandacht.

Vraagt voortdurende scholing. Vraagt voortdurend gebed. De weg van de verkondiging is de weg van boven naar beneden en niet de weg van beneden naar boven.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen