Boekbespreking

Dit lijvig uitgegeven boekwerk, opgedragen aan alle gelovigen in Nederland, beoogt te belichten welke plaats Israël inneemt in de Schriften en wat de relatie is tussen Israël en de gemeente. Het boek zet in met de stelling dat het voor de normering van ons geloof alleen om de Schrift kan gaan. Gods Woord duldt geen andere geschriften naast zich. De auteur moet in dat opzicht weinig hebben van de belijdenisgeschriften in de gereformeerde traditie. Ze waren in de tijd van de Reformatie een zegen maar nu een vloek, zo stelt hij vast. Het hoofdbestanddeel van dit werk is gewijd aan de bestrijding van de vervangingstheologie. De schrijver probeert met een geweldige hoeveelheid tekstgegevens vooral één ding duidelijk te maken namelijk dat er door de Heere God geen verbonden zijn gesloten met de heidenen. Alle verbonden zijn met Israël gesloten; er is geen genadeverbond met de kerk of met uitverkorenen uit jood en heiden. Ook het nieuwe verbond is gesloten met Israël en niet met de gemeente. Van der Rhee meent dat de gereformeerde verbondstheologie een vervangingstheologie is die Israël als Gods oogappel aantast. Aan het einde van zijn boek zegt hij het zo mogelijk nog krasser: de kinderdoop en de Holocaust zijn vruchten van dezelfde boom.

Hoewel er zeker behartenswaardige dingen in dit boek staan waarover het de moeite waard is na te denken, bijv. over de verhouding Schrift en traditie, haalt de auteur wel erg veel overhoop. En met grote stelligheid. Zelf zegt Van der Rhee: 'Dit boek heeft dezelfde stelligheid als alle boeken uit de gereformeerde gezindte, maar verkondigt op basis van Gods Woord wel iets anders' (P-6).

Hoewel de auteur van zichzelf zegt geen biblicist te willen zijn, mis ik sterk de bijbels-theologische lijnen in zijn betoog. Bovendien wekt hij de indruk dat de uitleg van veel tekstgedeelten een zeer eenvoudige zaak is als er maar 'letterlijk' wordt gelezen. Wie dat doet ziet vanzelf wel in dat de praktijk van o.a. kinderdoop en zondagsviering dwalingen zijn.

Ten aanzien van de verbondsopvatting hebben de grote hoeveelheid Schriftbewijzen mij niet overtuigd. Spreekt de Bijbel echt niet over verbondsbeloften die ook na Pinksteren aan de heidenen worden geschonken? (Vgl. Rom. 9 en Efeze 2). Verder ziet Van der Rhee over het hoofd dat in de gereformeerde traditie mede door de verbondsopvatting (o.a. van Bullinger en Calvijn) de band met Israël juist bewaard is gebleven. Denk bijv. aan de eenheid van O.T. en N.T. Wat betreft Van der Rhee's kritiek op de belijdenisgeschriften: de NGB (artikel 7) zegt zelf dat ze in geen enkel opzicht boven of zelfs maar op één lijn met de Schrift geplaatst wil worden. De kerk belijdt dus dat ze altijd bereid is om naar Gods Woord te luisteren en haar inzicht te wijzigen als daar tenminste gegronde redenen voor zijn. Wat die gegronde redenen betreft heb ik bij lezing van het boek van Van der Rhee regelmatig gedacht aan de uitspraak van de oude ethische theoloog Is. van Dijk: 'Als je iets zegt dat nog nooit vóór jou is gezegd is de kans groot iets te zeggen dat ook na jou nooit meer gezegd zal worden'.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen