Liefde moet je leren

Brandende vragen van jongeren

In het werk van Stichting Chris (Stichting Chris is een landelijke organisatie voor christelijke kinder-en jeugdhulp en werkt met een telefonische hulplijn) worden wij dagelijks geconfronteerd met allerlei hulpvragen van tieners en jongeren. De hulpvragen lopen uiteen van bijvoorbeeld ruzie met een vriendje, gedragsproblemen, moeilijkheden op school en depressiviteit. Opvallend is dat de meeste hulpvragen, gemiddeld één op de drie, gaan over seksualiteit. Vragen over allerlei aspecten rondom seksualiteit. Eigenlijk kunnen we het niet bedenken of we hebben er wel een vraag over gekregen. Vragen die in meer dan 85% van de gesprekken gesteld worden door christenjongeren! Een bewijs dat zaken rondom seksualiteit een grote rol spelen in de ontwikkeling van jongeren.

Uit een algemeen scholierenonderzoek blijkt dat opvattingen over seksualiteit de laatste vijf jaren liberaler zijn geworden. In Nederland is er echter weinig onderzoek gedaan met betrekking tot christenjongeren en seksualiteit. Vandaar dat tijdens de reformatorische Wegwij s-beurs in 1996 een uitgebreide enquête is gehouden onder jongeren van 12 tot 22 jaar. Een paar belangrijke aandachtspunten uit dit onderzoek, zonder te vervallen in een veelheid van getallen en percentages. 

Het grootste deel van de jongeren is seksueel voorgelicht. Alleen... ongeveer één op de vier voorgelichte jongeren is niet door de ouders voorgelicht, maar op school, op straat of via een boekje. Ouders blijven het moeilijk vinden om over seksualiteit te praten. De aloude taboes bestaan nog steeds. Daardoor lopen hulpverleners en opvoeders vaak achter de feiten aan.

Ongeveer 15% van de jongeren is onzeker over de vraag of geslachtsgemeenschap voor het huwelijk geoorloofd is. Ongeveer de helft daarvan keurt dit zelfs goed. Eén van de meest gestelde vragen via de telefonische hulplijn is de vraag hoever ze mogen gaan als ze verkering hebben. En dan bedoelen ze uiteraard op lichamelijk, seksueel gebied. Het grote probleem waar ze allemaal tegenaan lopen is dat ouders, jeugdleiders, ambtsdragers allemaal zo'n beetje hetzelfde antwoord geven, als ze überhaupt al een antwoord geven. En misschien moeten we ook wel constateren dat de vraag niet of nauwelijks gesteld wordt...

Maar het antwoord dat ze krijgen is: 'Geen seks voor het huwelijk', waarbij dan bedoeld wordt dat ze geen geslachtsgemeenschap mogen hebben. Voor opvoeders een duidelijk en helder antwoord, maar voor jongeren vaag. Want... dat weten ze wel. Hun vraag is, hoever ze wél mogen gaan. En daarop krijgen de meesten nooit een antwoord.

Bij Stichting Chris gaan we daar als volgt op in.

Geslachtsgemeenschap hoort in het huwelijk thuis... en niet met iedereen die je tegenkomt, of gewoon aardig vindt of waar je een half jaar verkering mee hebt. Alle intieme seks buiten het huwelijk om wordt door de Bijbel hoererij of ontucht genoemd. Ook voorhuwelijkse betrekkingen vallen hieronder (zie Hebr. 13 : 4 en 1 Kor.7 : 8-9).

Daarnaast ligt het antwoord in de benadering van de grenzen die God stelt. De grens rondom geslachtsgemeenschap wordt bijna altijd zo dicht mogelijk benaderd. Maar is dat goed? Je kunt op een gegeven moment op lichamelijk gebied alles doen, zonder gemeenschap te hebben. Dan respecteer je die uiterste grens, maar wat zijn de gevolgen? Daarom is het noodzakelijk om persoonlijke grenzen eerder te stellen dan die uiterste grens. Dit is te vergelijken met iemand die met een aantal CD's de winkel uitloopt zonder te betalen en op het politiebureau uitlegt dat hij van plan was over 14 dagen terug te gaan naar de winkel om af te rekenen. Niemand zal deze verklaring accepteren, maar die persoon beschuldigen van diefstal.

Voor jongelui is het belangrijk om concrete richtlijnen te krijgen, voordat de uiterste grens is bereikt. Richtlijnen die passen bij hun eigen situatie. Bijvoorbeeld: geen kledingstukken uittrekken, niet hele avonden alleen bij elkaar zijn in een intiem sfeertje enz. En ze moeten die afspraken wel maken aan het begin van hun verkering want afspraken maken in het heetst van de strijd is nauwelijks mogelijk. Tijdens dat gesprek kan blijken dat de jongen en het meisje verschillend denken over waar die uiterste grens kan liggen. Juist op dit soort momenten zal blijken of de relatie een relatie van respect en vertrouwen is. We moeten als jeugdleiders en ambtsdragers ook bereid zijn om daarover met hen in gesprek te gaan.

- Eén van de meest traumatische seksuele problemen bij jongeren is zelfbevrediging. Op de vraag of dit zonde is antwoordt ongeveer 27% 'ja', 23% 'nee', 46% 'weet niet', 4% geeft geen antwoord. We krijgen over dit onderwerp ook veel telefonische vragen. Belangrijk is om te weten wat de psychologische en emotionele effecten zijn op kinderen en tieners. Het grootste probleem waar jongeren tegenaan lopen rondom zelfbevrediging is hun schuldgevoel. Dit komt vaak voort uit het gevoel gefaald te hebben in het onder controle houden van hun seksuele verlangens. Onder christenen bestaan over dit aspect verschillende meningen. Er is goede christelijke literatuur, waarin deze meningen besproken worden. Wat wel duidelijk is, is dat de Bijbel er volledig over zwijgt. Hoewel het niet gemakkelijk is om hierover met jongeren te praten, is het belangrijk dit toch te proberen. In het gesprek kunnen de volgende zaken aan de orde komen:

- hij of zij is geen uitzondering
- Gods Woord zegt er niets over
- onterechte schuldgevoelens hoeven niet
- werk eraan om te voorkomen dat het een verslaving wordt
- probeer alles wat seksueel prikkelend is te vermijden
- zoek lichamelijke activiteiten als sport of inspannend werk om emotionele spanningen als gevolg van seksuele driften af te bouwen. Een gedisciplineerd leven en het voorkomen van alleen zijn, zijn belangrijke elementen.

Ten slotte

Het blijkt dat er nog steeds een taboe op vragen en problemen rond seksualiteit rust. Veel kinderen, en zeker tieners lijken alles over seksualiteit te weten. Toch lopen ze vast door gebrekkige informatie die gecommuniceerd wordt door televisie en andere mediavormen. Het zogenaamde 'Hollywood seks-syndroom' eist veel slachtoffers onder jongeren. Ze zien seks als een individueel genotsmiddel. Seksualiteit wordt niet reëel, maar oppervlakkig benaderd.

Er ligt een belangrijke taak voor ouders/opvoeders, kerken en scholen om kinderen en tieners een goed Bijbels gefundeerde, verantwoorde seksuele voorlichting te geven. Het doel daarvan is gelijk aan dat van de opvoeding: 'Jongeren leiden naar een zelfstandige relatie met hun Schepper die ze kunnen opbouwen en onderhouden met als doel het vormen van een eigen identiteit in Christus; het leven tot eer van God en in goede samenleving met anderen.

R. J. Hondsmerk (directeur Stichting Chris)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen