Generale Commissie verklaart kerkordewijziging 1991 geldig

De kerkelijke rechter van de Nederlandse Hervormde Kerk, de zogenaamde Generale Commissie voor de behandeling van Bezwaren en Geschillen (GCBG), heeft een beslissing gegeven in de 'kerkvoogdijkwestie'. De GCBG heeft het verzoek van 62 procederende hervormde gemeenten om de kerkordewijziging van 1991 te vernietigen of onverbindend te verklaren voor de betrokken gemeenten, afgewezen.

Deze beslissing bevestigd dat de kerkordewijziging van 1991, waarin geregeld is dat bestuur en beheer onder gezamenlijke verantwoordelijkheid van de kerkenraad valt, op een juiste manier tot stand is gekomen en voor alle hervormde gemeenten verbindend is.

De GCBG constateert in zijn inhoudelijke beoordeling dat met artikel 2 : 2 van het Burgerlijk Wetboek vanwege de vrijheid van godsdienst en de scheiding van kerk en staat, de inrichting van de kerk geheel wordt overgelaten aan de kerken zelf. De organisatorische structuur wordt voor de Nederlandse Hervormde Kerk sinds 1951 geregeld in de kerkorde en de daarop gebaseerde ordinanties en regelingen.

De gemeenten ontlenen hun rechtspersoonlijkheid aan het feit dat zij zelfstandige onderdelen van de kerk zijn. Dit betekent niet dat de gemeenten volledig zelfstandig zijn en dat de toepasselijkheid van de regels van de kerk afhankelijk is gesteld van de aanvaarding door deze gemeenten en haar organen. De kerkorde heeft juist tot gevolg dat de gemeenten in een aantal opzichten niet volledig zelfstandig opereren.

De GCBG benadrukt daarnaast dat de Nederlandse Hervormde Kerk een presbyteriaal-synodale structuur kent. Dat betekent dat gelovigen weliswaar hun 'kerk-zijn' ervaren in de plaatselijke gemeente, maar dat de generale synode tegelijkertijd bevoegd is binnen het kerkgenootschap als geheel ook voor de plaatselijke gemeenten bindende besluiten van kerkordelijke aard te nemen. De procederende gemeenten hadden in hun pleidooi tijdens de hoorzitting in juni 1998 aangevoerd dat zij als onderdeel van een presbyteriale kerk, zoals de NHK zou zijn, een vrij autonome status hebben, bijna onafhankelijk van de kerk. De Generale Commissie is echter van mening dat de plaatselijke gemeenten zelfstandige onderdelen zijn, maar dat tegelijkertijd het hoogste gezag trapsgewijs berust via de kerkenraad en de vergadering van de classis, bij de generale synode.

In deze zaak zijn 62 hervormde gemeenten het oneens met de generale synode van de Nederlandse Hervormde Kerk. Het verschil van inzicht duurt al enkele jaren. Aanvankelijk is het geschil door de gemeenten aan de civiele rechter voorgelegd. Vorig jaar is de' zaak door de gemeenten aanhangig gemaakt bij de Generale Commissie voor de behandeling van Bezwaren en Geschillen, nadat het Gerechtshof in Den Haag hen, bij de voorafgaande behandeling in hoger beroep in september 1997, haar de kerkelijke rechter had verwezen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen