De 'Heidelberger'…?

Een opvallende uitspraak, uit een onverwachte hoek.
Afkomstig uit de mond van pasteur Gérard Bos. Een nog jonge predikant die een evangelisatiepost leidt in een van de satellietsteden van de regio Groot-Parijs, de 'nouvelle ville' van St. Quentin-en-Yvelines.
Het gesprek ging, hoe kan het ook anders, over het uitdragen van het Evangelie en over de manier waarop.
Hoe draag je DE Boodschap over op wereldsdenkende (jonge) mensen, in deze 'barre' tijden? En toen kwam déze uitspraak… over de (Franse) Heidelberger, die jonge mensen zo aanspreekt! Opmerkelijk toch?
Ds. Gérard Bos was op ons verzoek graag bereid hierop een toelichting te geven.

'In mijn werk als evangelist en predikant heb ik geconstateerd dat het wel lijkt alsof de Heidelbergse Catechismus beter aanslaat en meer aanspreekt dan de andere belijdenisgeschriften waarover we beschikken. Ik bedoel de Catechismus van Genève, de Westminster Confessie of de Geloofsbelijdenis van La Rochelle.
De Heidelbergse Catechismus slaat beter aan bij de Fransman of hij nu christen, een jonge christen of helemaal geen christen is.
Deze Catechismus is een machtig middel bij de benadering van buitenkerkelijken!
Dat heb ik gemerkt toen de kerkenraad voor de prediking 1997-1998 besloten had in grote lijnen de Heidelbergse Catechismus te volgen. Door dit besluit was ik dus verplicht me in deze Catechismus met zijn specifieke aanpak en logica te verdiepen.
Op advies heb ik de drie delen van Hoeksema aangeschaft, de "Triple Knowledge, edition of the Heidelberg Catechism", drie delen met zeer diepgravende commentaren.
Zo heb ik de impact, de zeggingskracht en de levenskracht, die uitgaat van deze Catechismus, in de pastorale praktijk kunnen vaststellen.
Dé grote vraag is nu: waarom eigenlijk?
Waarom zou deze Catechismus doeltreffender zijn en beter aanslaan bij de Franse cultuur?
In de eerste plaats geloof ik onomwonden dat deze Catechismus een existentiële aanpak (dus niet een existentialistische) heeft.
We zijn het er best over eens dat het hier niet gaat om iets filosofisch-religieus existentialistisch, maar hij is in die zin existentieel, waar hij zich op het standpunt stelt van de ervaring van de christen en van de gelovige.
Ten aanzien hiervan dient men pagina 20, 21 en 22 van het exposé van Hoeksema over de "Triple Knowledge" te lezen, omdat hij dit heel duidelijk uitlegt. Hij zegt dit:
"Als we met klem beweren dat onze Catechismus uitgaat van het standpunt van de subjectieve ervaring van de individuele gelovige in deze wereld, houdt dat helemaal niet in dat dit niet-theocentrisch is, maar" – en ik maak een sprong van pagina 21 naar pagina 22, waar hij zegt – "maar we beweren wel dat de Heidelbergse Catechismus de waarheid onder ogen ziet, die, natuurlijk, altijd theocentrisch is, gezien vanuit het standpunt van elke ervaren christengelovige in deze wereld en toegespitst op het feit dat het zijn troost, zijn enige troost, is in leven en in sterven."
Welnu, dat is heel duidelijk vanuit de optiek van Hoeksema en dat heb ik ook echt in mijn werk geconstateerd.
De Fransman heeft namelijk onderwijs gehad vanuit een existentialistische achtergrond met alle ellende en eenzaamheid die deze filosofie met zich meebrengt.
Door echter rekening te houden met deze existentialistische mentaliteit en tegelijk de christelijke boodschap in te brengen, is de Heidelberger bijzonder geschikt, omdat zij aansluit bij de gedachtewereld van de existentialisten, met name bij hun beleving.
In de tweede plaats wordt de Fransman, die zich met zijn filosofie en zijn humanistische autonomie opnieuw alleen in zijn wereld bevindt, sterk aangesproken door de Heidelberger, wanneer deze uitgaat van de enige toeverlaat, de enige troost.
Dat is dus de oorzaak: existentiële benadering en de benadering vanuit de ervaring.
Dan is er nog een ander element dat pleit voor de Heidelbergse Catechismus: het feit dat deze de eeuwen verduurd heeft.
Geen nieuwe Amerikaanse of Europese techniek of wie weet wat voor een nieuw onderwijsplan over de bijbelse waarheid.
Dit is iets wat al héél oud is, van 1567. Het feit dat de Heidelberger al eeuwenlang bestaat is gezaghebbend.
En daar komt nog bij dat deze is geschreven door twee jonge theologen!
Dat maakt indruk. Dat juist biedt de Fransman steun en troost.
Hij is beducht voor sekten en nieuwe geestelijke ontdekkingen en nu ziet hij dat dit geen nieuwe vinding is.
Deze kleine Catechismus, in al zijn eenvoud, bestaat gewoon al heel lang.
Ten slotte laat ik van harte, in hechte verbondenheid, ook meewegen: de betekenis van de Catechismus in de drie stukken:
– het kennen van zijn ellende en nood;
– het kennen van zijn verlossing;
– het besef van de dankbaarheid die men Gode verschuldigd is.
Dat is de wonderlijke kern.
Dat is de juiste weg om niet vast te lopen op klippen zoals men die vooral tegenkomt in de evangelische kerken.
Die voortgaande ontwikkeling in drie stappen, dat is gewoonweg geniaal.
Dit is dus het wezenlijke van deze specifieke aanpak van de Catechismus. Deze is proefondervindelijk en existentieel en dat raakt werkelijk het hart van de Fransman.'

(In vertaling door A. van Velzen, Krimpen a/d IJssel.)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen