Boekbespreking

Willem J. Ouweneel, Neemt, eet; de maaltijd van de Heer, uitg. Telos/Medema (Vaassen) 1999, ISBN 90-6353-313-6, 1999, 152 blz., ƒ 24,95.
Dit boekwerkje over de viering van het heilig avondmaal des Heeren van de hand van Willem J. Ouweneel, eerder verschenen onder de titel: 'De Maaltijd des Heeren', bevat een serie bijbelstudies over de betekenis en praktijk van het avondmaal.
Ouweneel schrijft over het pascha en het vredeoffer (O.T.) en trekt van daaruit lijnen naar het door Christus ingestelde avondmaal. Vervolgens behandelt hij verschillende tekstgedeelten uit het Nieuwe Testament (evangeliën en 1 Kor.). Ten slotte Psalm 23, een lied dat gezongen mag worden met het oog op wat gelovigen van het nieuwe verbond aan de tafel des Heeren ervaren.
Diep gravend in de woorden van de Schrift, laat de auteur het licht vallen op vele schakeringen en nuances in de viering van het heilig avondmaal als deelname aan de tafel van de Heer. Terecht legt hij daarbij sterk de nadruk op de 'herinnering' van Christus in Zijn offerdood en als Gastheer, op de onderlinge gemeenschap, op de noodzaak van zelfbeproeving, op de navolging van Christus en op de verwachting van Zijn wederkomst. Dingen die mij bijzonder aanspreken.
Waar ik mij minder in vinden kan, is het sterke accent dat Ouweneel bij de avondmaalsviering gelegd wil hebben op het element van de aanbidding en de (altaar)aanbieding van het offer van Christus aan God door de gelovigen (47, 54, 80). Daardoor komt m.i. de activiteit van de 'gewassen' gelovige te veel in het blikveld en wordt het heilig avondmaal als teken en zegel van Gods beloften ter versterking van het geloof (het heil dat wij ontvangen, het voedsel ook voor de kleinen in het geloof met al hun aanvechtingen) onderbelicht. Daarom stem ik zeker niet in met wat Ouweneel schrijft: 'Wij kunnen alleen als verlosten deelnemen en er dient dus een voltooid werk van de Heilige Geest in de ziel te hebben plaatsgehad' (92).
Voor veel wat ons in het boek van Ouweneel wordt geboden, ben ik dankbaar. Intussen waag ik het om toch ook enkele voor mij zwaarwegende vragen te stellen.
a) Moeten wij niet oppassen om met allerlei allegorische uitweidingen alle bepalingen omtrent pascha en vredeoffer (O.T.) uitsluitend op het heilig avondmaal (N.T.) te betrekken? Heeft Jezus bij de instelling van het heilig avondmaal werkelijk 'Zijn discipelen willen Ieren af te zien van alles in het jodendom?' (62)
b) Kan Ouweneel – juist met het oog op de handhaving van orde en opzicht in de gemeente – er niet wat meer begrip voor opbrengen, dat de bediening van het heilig avondmaal in de kerkelijke tradities is voorbehouden aan ambtsdragers? (113, 121)
c) Wat kan Ouweneel bedoelen; als hij schrijft: 'Dat houdt dus in, dat wij evenmin gemeenschap kunnen hebben aan de tafel van de Heer met gelovigen die bewust in gemeenschap blijven met onreinheid door hun gemeenschappelijke associaties met valse leraars, ongelovigen of anderen die in moreel of leerstellig kwaad leven…' (117). Welke conclusies moet ik als lid van de N.H. Kerk daaruit trekken? Betekent dit, dat ik een volmaakte kerk moet gaan opzoeken?
d) Waarom is het nodig in een boek over het heilig avondmaal ook zaken als 'de opname der gemeente' – altijd nog een aanvechtbare stellingname uit het chiliasme – aan de orde te stellen? (71, 132)
Dit zijn kritische vragen. Het lijkt me goed, dat de lezer van het boek, dankbaar gebruik makend van het vele goede dat ons hierin wordt aange-reikt, toch ook deze vragen meeneemt.
C. den Boer, Barneveld

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen