Kerknieuws

NEDERLANDSE HERVORMDE KERK GEDENKT MR. DR. H. M. J. WAGENAAR
De Nederlandse Hervormde Kerk kijkt in dankbaarheid terug op wat de onlangs overleden mr. dr. H. M. J. Wagenaar voor de kerk heeft betekend. Wagenaar was van 1930 tot 1967 directeur van de Raad voor de Predikantstraktementen van de Nederlandse Hervormde Kerk. Hij overleed 14 december jl. op de leeftijd van 98 jaar.
Afgestudeerd in de rechten, kwam Wagenaar in 1926 bij de toenmalige Raad van Beheer in dienst. In 1930 volgde hij daar directeur mr. C. J. Bartels op. Onder zijn leiding werd voor het eerst een 'reglement op predikantstraktementen' ingevoerd. Daarin werd de minimum aanvangswedde van predikanten vastgesteld, evenals de tweejaarlijkse verhogingen en kindergelden. Deze voorzieningen uit de landelijke kas, waar plaatsehjke gemeenten aan bijdroegen, betekenden het einde van de armoede in veel pastorieën. Tijdens de Tweede Wereldoorlog heeft mr. dr. Wagenaar een belangrijke rol gespeeld in het kerkelijk leven. Samen met synodesecretaris ds. K. H. E. Gravenmeijer zal hij in het driemanschap dat de kerk leiding gaf in een bewogen tijd van kanselafkondigingen, herderlijke schrijvens en de zorg voor de joden.
Gedurende die oorlog werkte hij met de 'Commissie voor de beginselen van de kerkorde' aan de werkorde, de voorloper van de kerkorde van 1951. Wagenaar schreef daarvoor het ontwerp. Daarin pleitte hij voor een nieuwe, brede generale synode met leden uit het grondvlak. Op 31 oktober 1945 kwam de generale synode bijeen die zich meteen ging bezighouden met de nieuwe kerkorde. In 1949 werd Wagenaar adviseur van de NHK voor kerkordelijke zaken.
Wagenaar heeft zich ook sterk ingezet voor de oecumene. Hij was secretaris van het Interkerkelijk Overleg (IKO), het latere Interkerkelijke Contact Overheidszaken (CIO). De kerken hadden daar hun gezamenlijke kerkenwerk ondergebracht, zoals pastoraat aan gerepatrieerden, arbeiders, zeelieden, militairen en gevangenen. Voor Wagenaar was dit bijzonder, omdat het pastorale werk in alle verscheidenheid over en weer werd aanvaard.

ZIN EN ONZIN VAN GESCHILLENBESLECHTING IN CHRISTELIJKE KRING
De plaats van alternatieve of levensbeschouwelijke rechtspraak
Onder deze titel zal op zaterdag 19 februari 2000 van 13.30 tot 16.30 uur het jaarlijkse symposium van het Christelijk Juristen Netwerk plaatsvinden. Op het symposium worden diverse christelijk geïnspireerde vormen van geschillenbeslechting aan de orde gesteld, waaronder kerkelijke en kringenrechtspraak. Welke juridische en bijbelse grondslagen gelden daarvoor? Aan welke waarborgen moet deze rechtspraak voldoen en is deze vatbaar voor een beroep op de burgerlijke rechter? Gelden voor deze vormen van geschillenbeslechting bijzondere of andere wijzen van rechtsvinding? Er is ruim gelegenheid om over deze en andere vragen met de sprekers van gedachten te wisselen.
Prof. B. P. Vermeulen, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de VU te Amsterdam, zal de hoofdlezing verzorgen, waarbij hij onder meer zal ingaan op de kringenrechtspraak in het bijzonder onderwijs. Als coreferenten treden op mr. W. J. E. Hendriks, advocaat en mediator te Arnhem, en mr. D. A. C. Slump, vice-president in de rechtbank te Utrecht. Eerstgenoemde zal het thema belichten vanuit het perspectief van de alternatieve geschillenbeslechting en laatstgenoemde vanuit het perspectief van de kerkelijke (tucht)rechtspraak. Het symposium vindt plaats in een zaal van de chr. geref. kerk, Wittevrouwensingel 33 te Utrecht. De toegang is voor leden van het Netwerk gratis en voor niet-leden ƒ 30,– (studenten ƒ 10,–). Vanaf eind januari kan op verzoek een syllabus voor het symposium toegestuurd Worden. Informatie: tel. 030-2622000, e-mail ics@dds.nl (kantoor Christelijk Studiecentrum).

GKN WILLEN ASSEMBLEE GOR IN 2004 NAAR NEDERLAND HALEN
De synode van de Gereformeerde Kerken in Nederland vraagt de Gereformeerde Oecumenische Raad (GOR) de Assemblee van 2004 in Nederland te houden. De laatste vergadering van de GOR (toen nog GOS) in Nederland was in 1968 in Amsterdam. Het leek erop dat Zuid-Afrika in 2004 gastheer van de assemblee zou zijn. De synode acht het echter in dit stadium niet wenselijk om in dat land bijeen te komen, omdat de rol van de Nederduitsch Gereformeerde Kerk (NGK) in het post-apartheidstijdperk nog niet voldoende helder is. Eerder dit jaar was er een informeel contact met de blanke NGK, dat door de NGK ten onrechte is uitgelegd als 'een doorbraak in de relaties met de kerken in Nederland'.
De GOR bestaat uit 34 lidkerken met een gereformeerde achtergrond. De Evangelical Reformed Church of Christ in Nigeria is het grootst (1,5 miljoen leden), gevolgd door de NGK in Zuid-Afrika (1,3 miljoen leden) en de Gereformeerde Kerken in Nederland (700.000 leden). Deputaten stellen dat de GOR eigenlijk op het Afrikaanse continent zou moeten vergaderen, maar een bijeenkomst in Nigeria of Zambia achten ze niet opportuun gelet op de politieke en economische situatie.
Van 14 tot 28 juli 2000 wordt in Yogyakarta, Indonesië, de assemblee van de Reformed Ecumenical Council (GOR) gehouden. Het thema is 'Making all things new'. Deelthema's die aan de orde komen zijn het religieus pluralisme, integriteit en betrouwbaarheid van kerkleiders, het heelmaken van etnische en raciale breuken. De Nederlandse delegatie bestuit uit ds. J. W. Doff (synodepreses), mw. drs. M. T. F. Frederiks (gespecialiseerd in de relatie moslims-christenen), mw. drs. R. Peetoom (onder meer statenlid voor het CDA in Groningen) en dr. D. Visser (allen stemhebbend) en verder dr. L. J. Koffeman, een hervormde afgevaardigde, bij voorkeur vanuit de Gerefomeerde Bond, en iemand vanuit het SoW-jeugdwerk.

SCHORSINGSREGELS BIJ SEKSUEEL MISBRUIK AANGESCHERPT
Predikanten die zich schuldig hebben gemaakt aan seksueel misbruik binnen een pastorale relatie moeten rekening houden met een strakkere procedure. Als ze schuldig worden bevonden, zal de schorsing maximaal een jaar duren. Daarna worden ze ontzet uit het ambt, tenzij 'boetvaardigheid de weg opent tot herstel in het ambt'. De synode van de Gereformeerde Kerken in Nederland heeft daartoe op vrijdag 3 december besloten. De synode wil op deze manier voorkomen dat de plaatselijke kerk te lang in onduidelijkheid leeft. De kerken kunnen ook een nadere financiële regeling verwachten, zodat de kosten van een schorsing voor een deel kunnen worden afgewend op het totale kerkelijke verband.
De gereformeerde synode besloot tot deze aanvullende regelgeving nadat er voorbeelden bekend waren geworden van plaatselijke kerken die twee jaar in onzekerheid verkeerden omdat hun predikant was geschorst. De kerkenraad was daardoor in een positie gekomen dat hij het traktement moest doorbetalen, terwijl er geen vacature kon worden gesteld. In die situatie daalde het animo van gemeenteleden om nog een financiële bijdrage te leveren.
De gereformeerde kerkorde verschilt van het hervormde kerkrecht omdat de hervormden een schorsing op zichzelf al als een straf beschouwen, zonder dat daar nog een definitieve beslissing moet volgen inzake herstel of afzetting. Na verloop van de schorsing kan de predikant zijn werk hervatten. Het gereformeerde kerkrecht laat op de schorsing het eigenlijke oordeel volgen.
Kerkrechtdeskundige prof. dr. L. J. Koffeman sprak er zijn verbazing over uit dat de burgerlijke rechter in het arrest van Dordrecht zich heeft gemengd in het kerkelijk recht. De rechter oordeelde dat een predikant die zich seksueel had misdragen, gedurende enige tijd niet langer zijn pastorale taken mocht uitoefenen.
De gereformeerde synode achtte het wenselijk om de termijn van schorsing te beperken. De synode heeft verder opdracht gegeven te zoeken naar een financiële regeling, zodat de kosten van een predikant die geschorst is mogelijk tot vijftig procent voor rekening komen van de landelijke kerk. Het deputaatschap Facilitaire Zaken zal nog deze synode komen met een uitwerking. Deputaten voor de Kerkorde komen met aanvullende kerkordeformuleringen.

NIPO-ENQUÊTE: VEEL NEDERLANDERS WETEN NIETS VAN DE KERK
De onwetendheid in Nederland over de kerk is groot. Dat blijkt uit een onderzoek onder ruim duizend Nederlanders dat het NIPO heeft uitgevoerd in opdracht van de Samen op Weg-kerken. Die lieten het onderzoek uitvoeren naar aanleiding van de opening van hun landelijk Dienstencentrum.
Slechts vijf procent van de Nederlanders weet welke drie kerkgenootschappen samengaan. Drie van de tien Nederlanders zijn op de hoogte van 'het samengaan' van een aantal kerkgenootschappen.
Hoewel de kerk geen subsidie van de overheid krijgt, denkt 20 procent van de Nederlanders dat dit wel zo is; 15 procent van de kerkmensen denkt dit ook. Bij deze en andere vragen over de kerk geeft ongeveer de helft van de ondervraagden aan niets van de materie te weten. Bijna de helft van de bevolking denkt dat de kerken hun leden verplichten veel bijdragen te leveren en giften te doen.
Ongeveer tweederde deel van de Nederlanders associeert de kerk met een plek voor bezinning over levensvragen. Ongeveer evenveel mensen weten dat kerken zich inzetten voor daklozen en drugsverslaafden, en dat de kerk veel geld geeft aan de Derde Wereld. Iets meer dan de helft (52 procent) van de Nederlanders vindt dat de kerk de aansluiting bij de maatschappelijke ontwikkelingen heeft verloren; vier van de tien mensen vinden de kerk echter belangrijk als bewaker van normen en waarden in de samenleving. Vooral kerkleden (72 procent) onderschrijven die stelling.
Een andere uitkomst is dat kerkgangers door nagenoeg niemand geassocieerd worden met jongeren of met vrolijke, opgewekte mensen. Van de buitenkerkelijken kan 36 procent zich 'geen beeld' vormen van kerkgangers. Het NIPO constateert dat er duidelijk sprake lijkt te zijn van 'gescheiden werelden'.
Tot slot: 45 procent van de Nederlanders beschouwt zich als gelovig en 38 procent is aangesloten bij een kerkgenootschap. 36 procent bezoekt iedere week een kerkdienst of –mis; 25 procent komt één of twee keer per maand.

HGJB – ACTIEF & VRIJ – JONGERENREIZEN 2000
Speciaal voor jongeren vanaf 18 jaar heeft de HGJB de Actief & Vrij Jongerenreizen:
• samen met andere jongeren op vakantie;
• leuke uitstapjes, excursies en sportieve activiteiten (ook als keuzeprogramma's);
• ruimte om zelf iets te ondernemen;
• zingen, praten, bijbelstudie, stille tijd.
Bestemmingen: diverse landen in Europa (o.a. Italië, Frankrijk, Zwitserland, Tsjechië).
Activiteiten: excursies, strand, zwemmen, mountainbiken, berghuttentochten, rafting, enz.
Alle informatie staat ook op de HGJB-site van Internet: www.hgjb.nl
HGJB Actief & Vrij Jongerenreizen, Pr. Bernhardlaan 1, 3722 AE Bilthoven,
tel. 030-2285402, fax 030-2252157,
e-mail: info@hgjb.nl

HGJB VAKANTIES 2000 'SAMEN ACTIEF'
Op vakantie? Met een groep jongeren van je eigen leeftijd? Samen actief zijn?
Kom dan ook bij de HGJB. We hebben vakanties voor jongeren in veel verschillende leeftijdsgroepen: 17-24, 16-22, 16-19, 15-17, 14-16, 13-15 jaar. Je kunt kiezen uit heel wat verschillende bestemmingen in veel Europese landen, natuurlijk ook in Nederland zelf. Samen allerlei leuke dingen doen, zoals excursies, zeilen, zwemmen, surfen, kanoën, paardrijden, bergwandelen, fietsen, mountainbiken, enz. En samen zingen, praten en bijbellezen rond een bepaald thema.
Gewoon heel veel plezier en gezelligheid in een fijne sfeer en ook nog wat van elkaar leren.
Probeer het ook eens!
Wil je meer weten? Vraag dan onze nieuwe HGJB Vakantiegids 2000 aan.
Alle informatie staat ook op de HGJB-site van Internet: www.hgjb.nl
HGJB, Pr. Bernhardlaan 1, 3722 AE Bilthoven, tel. 030-2285402, fax 030-2252157, e-mail: info@hgjb.nl

STAFLEDEN GEVRAAGD VOOR HGJB-VAKANTIES 2000
Ook in de zomer van 2000 zijn ze er weer: de HGJB-Vakanties voor jongeren en tieners.
De HGJB heeft daarvoor ruim 300 leidinggevenden nodig! Een week of iets langer optrekken met zo'n groep: activiteiten organiseren, leiding geven, met ze praten.
Gelukkig kunnen we een beroep doen op mensen die dit werk al eerder hebben gedaan; zij krijgen een persoonlijke uitnodiging. Maar er zijn ook veel nieuwe mensen nodig!
De HGJB heeft vakanties voor tieners in Nederland (13-17 jaar) en jongeren in het buitenland (vanaf 16 jaar).
Bij de HGJB-Vakanties voor tieners en jongeren gaat het in grote lijnen om:
– vakantie-vieren in groepsverband;
– ontspannende activiteiten en gezelligheid;
– samen met jongeren bezinnend bezig zijn in stille tijd, dagsluitingen, bijbelstudie en door persoonlijke aandacht.
Leiding geven aan een HGJB-Vakantie gebeurt in teamverband, samen met andere stafleden. Minimum leeftijd stafleden: 23 jaar (soms 22 jaar) voor jongerenvakanties en 19 jaar voor tienervakanties.
Wat er van leidinggevenden verwacht wordt, staat te lezen in onze brochure 'Stafleden gevraagd'.
Bel of schrijf even.
HGJB, Pr. Bernhardlaan 1, 3722 AE Bilthoven, tel. 030-2285402, fax 030-2252157, e-mail: info@hgjb.nl

🎶🎶🎶🎶🎶 MUZIEK 🎶🎶🎶🎶🎶
Wat een geweldig componist is Bach toch geweest. Bij het beluisteren van een aantal cantates van deze grootmeester die thans op deel 8 van Bach-Cantates op cd zijn verschenen, moet men wel onder de indruk komen van het meesterschap, maar dat wisten we al. Aan de orde is deze week dus deel 8 van de cantates die compleet worden opgenomen en vastgeegd door het Amsterdams Barokorkest en Koor onder leiding van Ton Koopman. In deze cd-box zitten drie cd's met onder meer de cantates: 'Sie werden aus Saba alle kommen', 'O Ewigkeit du Donnerwort', 'Dazu ist erschienen der Sohn Gottes' en nog een tiental andere cantates. Opnieuw fantastische opnamen, die moeilijk te evenaren zullen zijn, met een zeer compleet tekstboekje. Wanneer men deze uitgaven beluistert (ook de solisten: Dorothea Röschmann. sopraan, Bogna Bartosz en Elisabeth von Magnus, alt, Jörg Dürmüller en Klaus Mertens, bas. zijn voortreffelijk), het zij nogmaals gezegd, wordt opnieuw duidelijk dat Bach dit alles heeft gecomponeerd 'ter ere van de Allerhoogste God alleen'. Genoeg over deze kostelijke werken en de opnamen zoals die gerealiseerd worden door Ton Koopman. Met meer dan gewone aanbevelingen: aanbevolen. Erato 3984-25488-2.
Wie vertelde ook al weer dat de belangstelling voor het orgel tanende was? Nog nooit was er zoveel belangstelling voor het orgel als heden ten dage. Opnieuw kan ik u een prachtig boek aankondigen en ook aanbevelen. Het hoogstbelangrijke orgel in de Pieterskerk van Leiden is onlangs gereedgekomen van een allesomvattende restauratie. Een cd van dit orgel zal binnenkort wel verschijnen en we zullen u dan wel op de hoogte houden. Dit keer gaat het over het prachtig uitgevoerde boek: 'Een Hollands stadsorgel uit de Gouden Eeuw' met als ondertitel 'Het Van Hagerbeer-orgel in de Pieterskerk te Leiden'. Dit is het derde deel van de reeks Nederlandse orgelmonografieën, die wordt uitgegeven door de Stichting Nederlandse Orgelmonografieën in samenwerking met de Rijksdienst voor de Monumentenzorg te Zeist. En met deze uitgave zijn we opnieuw verheugd. Het is nl. van uitermate groot belang dat de orgelhistorie van deze hoogst belangrijke orgels zo uitvoerig wordt verhaald. Het in 1643 door de orgelmakers Van Hagenbeer voltooide orgel in de Leidse Pieterskerk was een markant voorbeeld van de zeventiende-eeuwse Hollandse orgelbouwkunst. Ingrepen uit later tijd alsmede technische mankementen maakten dat het instrument aan het eind van de twintigste eeuw nog slechts een schim was van wat het eens geweest moet zijn: een imposant Hollands stadsorgel uit de Gouden Eeuw. Zoals gezegd is dit orgel onlangs gerestaureerd en ook daarover wordt in dit boek uitvoerig verhaald. Het kloeke boek met stofomslag is keurig uitgegeven en voorzien van vele foto's die merkwaardigerwijs niet allemaal even geslaagd zijn. Overigens van harte aanbevolen. Het boek (320 blz.) kost ƒ 79,50 en is in elke boekhandel te bestellen, bestelno. ISBN 90.5730.055-9.
Maarten Seijbel, Elburg

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen