De boekrol van de geschiedenis

Dat is de diepste achtergrond van het Kerstfeest! Toch laat het Nieuwe Testament daarnaast ook andere geluiden horen als het gaat om de betekenis van Christus' komst. Kennelijk laat die betekenis zich niet in één zin uitputtend beschrijven. De komst van Christus had niet uitsluitend ten doel om te betalen voor de zonden van Gods uitverkoren gemeente. Ze was er ook op gericht de wereldgeschiedenis tot haar w bestemming te brengen. Kerstfeest heeft dus behalve een door en door persoonlijke ook een kosmische, wereldomvattende betekenis. We kunnen zelfs zeggen: die wereldomvattende betekenis van Christus' komst vormt het kader, waarbinnen we Zijn verzoeningswerk als de kern ervan kunnen plaatsen. In elk geval is er alle reden om aan het einde van een jaar, waarin er in de wereldgeschiedenis zoveel sch kends gebeurde, eens stil te staan juist bij deze kosmische betekenis van Kerstfeest.

Rowena Rikkers

In Openbaring 5 lezen we, hoe Christus als enige waardig bevonden wordt om de boekrol der geschiedenis te openen. Het is een merkwaardig en aangrijpend visioen dat Johannes hier te zien krijgt. In de rechterhand van Degene die op de troon zit ziet hij een opgerolde boekrol. Die boekrol is aan twee zijden beschreven. Zowel de binnen- als de buitenzijde van de rol is helemaal volgeschreven. Dit boek is kennelijk niet het boek des levens, waarvan elders in Openbaring sprake is. Het is ook niet het Oude Testament. Want het boek staat zo te merken vol met allerlei gebeurtenissen en feiten. Het is het boek der geschiedenis. Alles wat zich in de wereldgeschiedenis heeft afgespeeld heeft er een plaatsje in gekregen. Zowel het verleden (de zichtbare buitenzijde) als de toekomst (de onzichtbare binnenzijde). Omvangrijke veldslagen van lang geleden, die voor de richting waarin de mensheid zich zou ontwikkelen van grote invloed geweest zijn. Maar ook kleine persoonlijke levensverhalen, die maar ternauwernood aan de vergetelheid ontrukt zijn. Zoals het levensverhaal van Rowena Rikkers, het meisje van Nulde. Een leven dat afgelopen zomer na pas vijfjaar op gruwelijke wijze moet zijn gestopt. Op de boekrol zal de levensgeschiedenis staan van de duizenden die bedolven werden onder het puin van de Twin Towers. Maar ook van die andere duizenden, van wier lot we ook wisten maar waar we om de een of andere reden minder van onder de indruk zijn: de christenen uit Indonesië die moesten vluchten voor hun leven. Of de duizenden die omkwamen in Afghanistan. En zo zouden we nog een tijd kunnen doorgaan. Een onafzienbare rij feiten en gebeurtenissen staat als het ware op microformaat in de boekrol vermeld.

Een huilende apostel

De wereldgeschiedenis wordt dus vergeleken met een boek. Kenmerkend voor een boek is dat het bestaat uit woorden, zinnen, en hoofdstukken, die een bepaalde strekking hebben. En ziedaar - juist hier stuiten we op het probleem. Of beter gezegd: op het grote raadsel, dat Johannes tot verbijstering brengt. Want wie is in staat om dit boek te openen en te lezen? Wie kan aan dit boek een strekking, een zin geven, en die zin ontsluiten? Wie kan het raadsel van de geschiedenis ontwarren? Het blijkt al gauw: niemand. Geen mens op aarde, maar ook geen engel in de hemel. Het boek is te zwaar verzegeld, met maar liefst zeven zegelen.

O de pogingen om die zegels open te breken zijn talrijk. Vooral van de kant van ons mensen. Dan menen we een bepaald verband aan te kunnen wijzen, een herkenbare zin te zien in de gang van de geschiedenis. Het zou er bijvoorbeeld geleidelijk aan allemaal steeds beschaafder aan toegaan. De vooruitgang van wetenschap en techniek zou stukje bij beetje het paradijs op aarde brengen. Maar aan het eind van het bloedige jaar 2001 zouden we toch een keer beter moeten weten. Onze pogingen om de zin van de geschiedenis te bepalen zijn allemaal ontoereikend. Wij krijgen de absurditeit van wat zich op aarde afspeelt en van wat er in de toekomst nog kan gebeuren niet op een rijtje. Met geen mogelijkheid.

Welnu, dat verbijstert Johannes. Hij raakt er zelfs tot de tranen toe over bewogen. 'En ik weende zeer', horen we hem zeggen. Het greep hem kennelijk geweldig aan, dat iedere zin aan de wereldgeschiedenis leek te ontbreken. Johannes dacht niet: als mijn ziel nu maar gered wordt, en die van mijn naaste familieleden, dan is het mij wel goed. Nee, zijn wereld was groter dan het eiland Patmos. Wat zich daarbuiten afspeelde liet hem niet onbewogen. Daarom huilt hij als de wereldgeschiedenis een gesloten boek lijkt te blijven, als zij in complete zinloosheid ten onder dreigt te gaan. Hij huilt! Zou dat ook vandaag niet een veel betere, christelijker reactie zijn op alle verbijsterende dingen die gebeuren, dan het geven van een verklaring? Huilen vanwege de zeeën van leed en onrecht die Gods schepselen, die vaak ook Gods kerk overkomen? Soms blijft er weinig anders over.

De overwinning van Christus

En toch! Het huilen van Johannes is niet het laatste. Want daar komt een ouderling naar hem toe. Een vertegenwoordiger dus van de gemeente. Een

mede-broeder. En haast onbeholpen gee zegt die: Huil maar niet Johannes. Maar kijk eens de andere kant op. Want 'zie, de Leeuw, Die uit de stam van Juda is, de Wortel Davids, heeft overwonnen, om het boek te openen, en zijn zeven zegels open te breken'. Niet zonder reden wordt Christus hier aangeduid aan de hand van twee Messiaanse beloften uit het Oude Testament. De beloofde Messias die in de wereld komen zou is immers de Leeuw van Juda (vgl. Gen. 49 : 9), en de Wortelsscheut uit de afgehouwen tronk van Isaï (Jes. n : 1). Hij is de Wortel die Israël draagt, die ook de kerk draagt, ja door Wie uiteindelijk heel de schepping gedragen wordt (Joh. 1).

Welnu - deze Wortel Davids, deze lang beloofde Messias heeft overwonnen, staat er. Zó brak Hij de zeven zegels van het boek der geschiedenis open. Zo werd Hij, Christus Zelf, de zin der geschiedenis. Niet vanwege een schrandere oplossing die Hij bedacht voor de raadsels van het leven. Maar vanwege de zo heel andere verlossing die Hij bracht met Zijn komst. In Zijn werk van kruis en opstanding. De raadsels van de geschiedenis worden niet opgelost door ze te verklaren of te negeren. Ze kunnen enkel worden verslonden tot overwinning. En juist dat kwam Christus doen. Hij alleen kon het ook. Niet slechts de zonde verzoenen, maar ook de Boze overwinnen, die deze wereld in Zijn greep heeft en haar geschiedenis in zinloosheid ten onder wil doen gaan. Christus is ervoor door de hel gegaan - maar Hij heeft overwonnen.

Wat dat precies betekent voor al die afzonderlijke feiten en gebeurtenissen valt moeilijk te zeggen. Maar in elk geval is aan Hem de toekomst. Want ook de binnenzijde van de boekrol - datgene wat nog te gebeuren staat - is in Zijn hand. Tegen alle verwachting in komt de wereldgeschiedenis door alle verschrikkingen heen dankzij Hem tóch nog terecht. Ook dat behoort tot de boodschap van Kerstfeest.

G. VAN DEN BRINK, BILTHOVEN

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen